Жаңалықтар

Қазақстанда медициналық-демографиялық көрсеткіштер жақсарып келеді. Мұны Денсаулық сақтау министрлігі хабарлады.

Министрлік бұл ретте Ұлттық статистика бюросының мәліметтерін келтіреді. 2026 жылдың қаңтар айында өткен жылдың осы кезеңімен салыстырғанда:

Сондай-ақ 2026 жылдың алғашқы екі айында ана өлімі 49,4%-ға төмендеп, 100 мың тірі туған балаға шаққанда 16,2-ден 8,2-ге дейін азайған.

Министрлік дерегінше, өлім-жітімнің негізгі себептері бойынша да төмендеу байқалады.

Өлімнің төмендегідей негізгі себептері азайған.

Енді қазақстандықтар табиғат апатынан келетін қауіптен сақтану үшін міндетті түрде жарна төлеуі керек болады. Бұл туралы ҚНРДА есебінде жазылған.

Агенттік дерегінше, Үкімет Азия даму банкі және Дүнижүзілік банкпен бірге табиғат апаттарынан тұрғын үйді сақтандыру моделін әзірлеген. Егер жаңа заң қабылданса, тәуекелі жоғары 16 өңірдегі үй иелері міндетті түрде сақтандыру төлеуі керек.

Сақтандыру жарнасының көлемі 2 мың мен 20 мың теңге аралығында болады. Ал апаттан зардап шеккендер 1 млн – 10 млн теңге аралығында сақтандыру төлемін ала алады.

Сақтандыру не үшін төленеді?

Сақтандыру жер сілкінісі, су тасқыны, орман өртінен болған зардаптың шығынын өтейді. Сондай-ақ сақтандыру жарнасын жинайтын және зардап шеккендерге...

Қазақстандық лоукостер FlyArystan Алматы – Самарқан бағыты бойынша алғашқы FS7879 рейсін орындады.

Компания екі қала арасындағы тікелей әуе қатынасын қайта жандандырды.

«Рейстер 17 наурыз бен 30 мамыр аралығында, сондай-ақ 1 қыркүйек пен 24 қазан аралығында, яғни көктемгі және күзгі маусымда, аптасына екі рет – сейсенбі және сенбі күндері орындалады. Ұшу ұзақтығы екі сағат. Күндізгі рейс уақыты жолаушыларға сапарларын ыңғайлы жоспарлауға мүмкіндік береді», – делінген ақпаратта.

Осы оқиғаға байланысты Самарқан халықаралық әуежайында рейстің қайта іске қосылуына орай символикалық іс-шара ұйымдастырылды. Бірінші болып тіркелген жолаушыға тегін әуебилетке сертификат табысталды. Іс-шара аясында Самарқан қаласының әкімдігі(хокимият...

Air Astana Наурыз мерекесі қарсаңында Алматыдан халықаралық рейстер санын көбейтті. Енді Пхукет, Дели, Лондон, Стамбул, Тбилиси, Ташкент және басқа да танымал бағыттарға рейстер көбейеді.

Әуекомпания мереке кезінде сұраныс көп болатын бағыттарға басымдық беріп отыр.

Ең көп рейс Пхукет бағытына ашылған, Наурыз мерекелерінде бұл бағытқа тағы 9 рейс қосылады. Сонымен қатар компания Вьетнам бағытын да күшейтті. Фукуок аралына енді кең фюзеляжды Boeing 767 ұшағы ұшады. Соның арқасында орын саны 35%-ға артады.

Дели бағытына да рейс саны артады.

«Наурыз айында Алматыдан Үндістан астанасына қосымша 13 рейс ашылады. Сондай-ақ Лондон, Мале, Стамбул, Тбилиси және Ташкент бағыттарына да...

Израиль әуе шабуылы салдарынан Иранның Жоғары Ұлттық қауіпсіздік кеңесінің хатшысы Әли Лариджани қайтыс болды. Бұл туралы Қорғаныс министрі Исраэль Кац мәлімдеді.

ВВС жазуынша, Иран қауіпсіздік қызметінің басшысын ұзақ уақыт бойы Израиль әскерлері аңдып келген. 16 наурызда, түнде, Тель-Авив армиясы Лариджани отырған кешенге шабуыл жасаған.

Бірақ көсемдерінің бірінің өлімі туралы жаңалықты Иран билігі растаған жоқ. ВВС дереккөздерінің сөзінше, Лариджанидің әуе шабуылының салдарынан өлгені немесе тек жарақат алғаны да белгісіз.

Әли Лариджани – Иранның ең ықпалды саясаткерлерінің бірі деп саналады, аятолланың ең жақын адамдарының бірі болды. Хаменеи өлгеннен кейін Иранды басқаратын уақытша кеңес құрамына енді.

АҚШ пен...

Иран футбол федерациясы 2026 жылғы әлем чемпионатына қатысты матчтарын АҚШ-та емес, Мексикада өткізу бойынша FIFA ұйымымен келіссөздер жүргізіп жатыр.

Қауіпсіздік басты себеп

Иран тарапы мұндай қадамға Таяу Шығыстағы ахуалдың ушығуына байланысты барып отыр. Федерация басшысы Мехди Тадж АҚШ-та ойын өткізу қауіпсіздігіне күмән бар екенін ашық айтты. Оның сөзінше, Дональд Трамп Иран құрамасының қауіпсіздігіне кепілдік бере алмайтынын мәлімдеген.

Осыған байланысты Иран құрамасы АҚШ аумағында ойнаудан бас тартуы мүмкін. Қазір негізгі нұсқа матчтарды Мексикада өткізу.

ӘЧ-2026 форматы

2026 жылғы футболдан әлем чемпионаты маусым-шілде айларында АҚШ, Мексика, Канада елдерінде өтеді.

Иранның тобы

Азиялық іріктеуден сәтті өткен Иран құрамасы G тобына...

Ақмола облысы Біржан сал ауданында прокуратураның араласуымен «Көкше-Цемент» ӨБ» ЖШС мен «Степняк-су» КМК жұмысшыларының айлық мәселесі оң шешімін тапты.

Былтыр желтоқсан айында еңбекақысыз қалған 350 маманның құқығы қорғалып, кәсіпорындар жалпы сомасы 60 млн теңгеден асатын берешекті толық өтеді.

Бұл ретте «Көкше-Цементтің» құрылтайшылар құрамында еліміздегі ең дәулетті адамдардың бірі Рашит Сәрсеновтің қызы Карина Сәрсенованың бар екені белгілі.

Аудандық прокуратураның қадағалау актісі негізінде еңбек ақысы ғана емес, кәсіпорындардың мемлекет алдындағы 2 млн теңгеден астам салық қарызы мен өсімпұлы да өндірілді.

Жұмысшылардың конституциялық құқығын аяқасты еткен кәсіпорын басшылары әкімшілік жауапкершілікке тартылды.

Forbes...

Қытайда мобильді робот-зарядтағыштар кез келген автотұрақ орнын электр көліктерін қуаттау нүктесіне айналдырып жатыр.

Бұл туралы Carnewschina хабарлады.

«Мобильді пауэрбанк» деп аталған ықшам, өзін-өзі қуаттайтын құрылғы Наньнин қаласына қойылды. Бұл электромобиль иелерінің көптен бергі мәселесін жеңілдетті. Жүйе қымбат инфрақұрылымды жаңартуды қажет етпей-ақ, сұраныс бойынша қуаттауды ұсынады.

400-ден астам электромобиль иесі тұратын Линьлицяо Цзяюань тұрғын кешенінің тұрғындары енді мобильді қосымша арқылы интеллектуалды робот-зарядтағышты шақыра алады. Биіктігі 1,5 метр. Шамамен 100 кВт⋅сағ сыйымдылықтағы батареямен жабдықталған. Ол тұрақтағы көлікке өзі келіп, бірнеше минут ішінде жылдам қуаттауды бастайды. Компания мәліметінше, қуаты 10%-ға дейін түскен көлікті шамамен 40 минуттан 1 сағатқа дейін толықтыруға...

Елімізде жаңа Конституция қабылданып жатқан кезде Ресейдегі ТАСС агенттігі Қазақстанның Ресейдегі елшісі Дәурен Абаевтың пікірін жариялады.

Абаевтың сөзінше, елде орыс тілінің жоғары мәртебесі сақталған.

«Қазақстан халықаралық аренада Ресейдің айқын әрі сенімді серіктесі болып қала береді. Президент Қасым-Жомарт Тоқаев атап өткендей, жаңа Конституция мәтінінің қазақ және орыс тілдерінде бірдей заңдық күшпен жариялануының өзі мемлекеттің орыс тілі мен Қазақстандағы орыстілді халықты қорғауға бағытталған дәйекті саясатын көрсетеді», – деді ол.

Елші жаңа Конституция Қазақстанның тарихи дәстүрлерін айқындай отырып, ұзақ мерзімді әрі тұрақты дамуға негіз қалатынын мәлім еткен.

«Жаңа Конституция мемлекет...

Тоқаевтың тапсырмасынан кейін елдегі футбол клубтары жаппай жекеменшікке өте бастады. Соңғы жарты жылда ел чемпионатындағы оншақты клубты миллиардер өзара бөліп яғни сатып алды. Футбол клубтары жекеменшікке өтті дегенмен жергілікті бюджеттен бұл салаға бөлінетін қаржы азайған жоқ. Kursiv Media мемлекеттік сатып алу порталын қарап, жыл басынан бері өңірлердің футболға қанша қаражат бөлгенін анықтап көрді.

Солтүстік Қазақстан облысы – 5 млрд теңге

Ақпанда облыстағы спорт және мәдениет басқармасы жасөспірімдер футбол командасын дамыту және олардың QJ League-сына қатысуы үшін 1,7 млрд теңге бөлді. Бұл қаржы 2026-2028 жылдарға арналған. Ресурсты «Қызылжар» футбол клубына аударды.

Одан бөлек негізгі ерлер мен әйелдер командасын...

Бүгін, 17 наурызда, мұнай нарығындағы жағдай соңғы бірнеше жылда болмаған ерекше феноменді көрсетіп отыр: қазақстандық CPC Blend мұнайы әлемдік эталон Brent маркасынан айтарлықтай қымбат сатылып жатыр. Әдетте, CPC Blend сапасы мен логистикалық ерекшеліктеріне байланысты Brent-тен бірнеше долларға арзан (3–5 доллар дисконт) саудаланатын.

Баға айырмашылығының себебі: Геосаяси «шок»

Қазіргі уақытта Астана уақыты бойынша сағат 13:13-тегі нарық көрсеткіші Brent бағасы 104,4 доллар, ал CPC Blend-тің 115 доллар болуы нарықтың іргелі (сұраныс пен ұсыныс) заңдылықтарынан гөрі, геосаяси факторлардың әсері.

Ормуз бұғазының жабылуы: Таяу Шығыстағы қақтығыстарға байланысты Ормуз бұғазы арқылы өтетін әлемдік мұнайдың 20%-ы бұғатталды. Бұл Парсы шығанағынан келетін (Сауд Арабиясы...

Forbes рейтингінде 19-орында тұрған миллиардер Дінмұхамет Ыдырысовтың отбасына тиесілі комания таза табысын арттырды. Finmentor.kz Telegram-арнасының авторы, экономист Арман Батаев AIX биржасында жарияланған есепке сүйене отырып, «Қазақстан коммуналдық жүйелері» компаниясы 2025 жылды табыспен аяқтағанын хабарлады.

Компанияның жылдық табысы 434,1 млрд теңгеге жетіп, 32%-ға өскен. Ал жылдық таза пайдасы 29%-ға артып, 51,4 млрд теңгені құрады.

Табыстың негізгі көзі – электр энергиясын сату (287,7 млрд теңге) болса, энергия тасымалдау саласынан түсетін түсім екі еседен астам артып, 106,3 млрд теңгеге жеткен.

Компания шығыны да артқан

Инфрақұрылымның кеңеюі мен жұмыс көлемінің артуына байланысты электр қуатын сатып...

Айт намазының уақыты – күн шыққаннан кейін шамамен 15-20 минуттан кейін басталады және түске дейін (бесін намазына дейін) жалғасады. Нақты уақыт әр өңірдің географиялық орналасуына, күннің шығу уақытына байланысты өзгереді.

Сондықтан Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы (ҚМДБ) әр жыл сайын елдің қалалары мен облыстары бойынша ресми кесте жариялайды.

2026 жылғы Ораза айт намазының уақыты (20 наурыз)

ҚМДБ жариялаған кестеге сәйкес 20 наурыз күні Ораза айт намазы:

2025 жылы Қытайдан Қазақстанға тұрақты тұру үшін 2,6 мың адам көшіп келді. Бұл алдыңғы кезеңмен салыстырғанда 29%-ға көп және соңғы сегіз жылдағы ең жоғары көрсеткіш болып отыр, Бұл туралы Ұлттық статистика бюросы хабарлады.

Қытай азаматтарының иммиграциясы екінші жыл қатарынан жоғары деңгейде сақталып отыр. Мәселен, 2021 жылы Қытайдан Қазақстанға келгендер саны ең төмен деңгейде болған (249 адам), содан кейін бұл көрсеткіш қатты өсті. Бұған дейін де келушілер саны осылай құбылып тұрған, еді. Мысалы, бұрынғы рекорд 3 мың адамға жеткен, бұл бірнеше жыл бойғы төмен көрсеткіштен кейінгі бірден өсім нәтижесі.

Дегенмен, соңғы 26 жылдағы деректерге қарағанда, қазіргі көрсеткіштер 2005–2010 жылдардағы...

Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігінің Астанадағы департаменті «Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясының қызметінде бәсекелестікті шектеу тәуекелдері барын анықтады.

Агенттіктің мәліметінше, департаментке бизнес субъектілері – «АзияНефтеТранс» ЖШС және «Скинест Рейл Қазақстан» ЖШС жүк вагондарын тіркеу рәсімінің созылуына қатысты өтінішпен жүгінген.

«Өтініштерді қарау барысында вагондарды тіркеудің қолданыстағы қағидаларында өтінімдерді қараудың нақты мерзімі көзделмегені анықталды. Бұл ретте вагондарды тіркеу магистральдық теміржол желісінде оларды пайдаланудың міндетті шарт ретінде қарастырылады әрі кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыру мүмкіндігіне тікелей әсер етеді. Өтінімдерді қарау мерзімінің болмауы рәсімнің созылу тәуекелдерін туындатып, нарық субъектілерінің инфрақұрылымға қол жеткізуін шектеуі мүмкін», – делінген агенттік хабарламасында.

2015-2017 жылдары қаржы дағдарысы кезінде үкімет елдегі ірі банктерге қолдау көрсетіп, қаржылай көмек бергені бегілі. Осы уақыт аралығында бірқатары мойнындағы қарызынан құтылып, мемлекеттен алған ақшасын толық қайтарды. Дегенмен қарызын қайтаруға асықпай жүрген банктер де бар. Солар алған қаржыны қайтаруы үшін оларға қойылатын талаптар қатаңдатылып жатыр.

Шетелден еншілес ұйым аша алмайды

«Қазақстан Республикасындағы банктер және банк қызметі туралы» Заңның 30-бабына енгізілген түзетулерге сәйкес, енді мемлекет алдында өтелмеген берешегі бар банктерге қарыз толық қайтарылмайынша, Қазақстаннан тыс жерлерде еншілес ұйымдар құруға, сатып алуға немесе шетелдік компаниялардың капиталына қатысуға тыйым салынады.

Бұл норма банктердің бос ақша ресурстарын халықаралық экспансияға емес...

Түркістан қаласында көкпарсүйер қауым тағатсыз күткен айтулы дода Көкпардан әлем чемпионаты жалауын желбіретті. Биылғы додаға жалпы саны 9 команда қатысып жатыр.

Топтардың құрамы

Жеребе тарту рәсімінің қорытындысы бойынша командалар екі топқа бөлінді:

Топтық кезеңнің алғашқы күні, 17-наурызда келесідей тартысты кездесулер өтеді:

Барлық ойындарды Qazsport телеарнасы тікелей эфирде көрсетеді.

Еске сала кетейік, бұған дейін қатысады деп жоспарланған Қырғызстан, Әзербайжан және Пәкістан құрамалары...

Қазақстандағы Оперативтік-іздестіру қызметінің Автоматтандырылған ақпараттық жүйесіндегі мәлімет бойынша 887 144 адамға ел аумағынан шығуға тыйым салынған.

Елде мұндай шектеулердің саны артып келеді. Ал борышкерлердің ішінде ең үлкен үлесті алимент бойынша берешегі бар азаматтар құрайды.

Сонымен қатар, мемлекеттік органдарда берешек өтелгеннен кейін шектеулерді автоматты түрде алып тастау тетігін енгізу мүмкіндігі қарастырылып жатыр. Бұл шара міндеттемелерді орындау жүйесінің тиімділігін арттыруға және әкімшілік жүктемені азайтуға бағытталған.

Айта кетейік, жақында мемлекеттік айыптаушы Айжан Аймағанова Астанада әйелдерге ажырасу, мүлікті бөлу, алимент өндіруге қатысты кеңестер берген еді.

Бұдан бұрын Қостанай облысында алимент төлеуден жалтарып жүрген ер азамат сот орындаушысына...

Сиви Махмуди жас күнінде Алмас Кішкенбаевқа ғашық болғанын, қыз бен жігіт борып жүргенін айтып берді.

Massaget ақпаратынша, Kezdesu-дің қонағы Сиви Махмуди балалық махаббаты туралы әңгімелеген.

Сиви Махмудидің айтуынша, бұл оқиға «Суперстар» бағдарламасына Алмас Кішкенбаев қатысқан кезде болған.

«Ол кезде ол 17-18-де болды. Мен 15-те болдым. Құрбымнан Алмастың нөмірін берші, танысайыншы деп сұрадым. Өзім жазамын. Ол кезде бөпемін. Мектепте оқимын. Алмастың суретін шығарып, фотошоппен екеумізді қосып, бөлмеге іліп қойғанмын», – дейді әнші.

Сиви Махмуди сөйлесіп жүріп, кездесе бастағанын, дос болып араласқанын айтты.

«Бала махаббат болды. Алмаспен жүрдік. Бірақ қол ұстасып та көрмегенмін...

Күзет қызметіне ең көп қаржы жұмсаған қай ұлттық компаниялар? Protenge.kz жыл басынан бері жасалған келісім-шарт негізінде топ үш компанияны анықтады.

Тізім басында – «ҚТЖ-Жүк тасымалы» компаниясы. Мекеме күзет қызметі үшін бір жылға 46,1 млрд теңге төлеуге дайын. Салыстыру үшін айтсақ, Қаржы мониторинг агенттігінің жылдық бюджеті 35 млрд теңге, ал Парламент бюджеті 32 млрд теңге.

Тіпті бұл қаражатқа кемінде үш референдум өткізуге болады. Мәселен, екі жыл бұрын АЭС референдумын өткізуге  15,5 млрд теңге бөлінген еді.

«ҚТЖ-Жүк тасымалы» құрамына кіретін еншілес ұйым. Айта кету керек, ҚТЖ осы күндері қарызға батқан ұлттық компанияның бірі. Қазір компанияның кредиттік...

20 наурызда Астанадағы «Qazaqstan» жеңіл атлетикалық спорт кешенінде Наурызнама онкүндігі аясында отбасылық «Ұлы Дала ойындары» фестивалі ұйымдастырылады.

Қала әкімдігінің мәліметінше, эстафета үш кезеңнен тұрады. Әр командада әке, ана және 8 – 10 жас аралығындағы баласы бар отбасылар қатыса алады. Командалар онлайн тіркеледі. Өтінімдер 20 наурызға дейін 8 775 778 97 25 телефоны арқылы қабылданады. Жарыс сағат 10:00-де басталады.

Фестивальдің ерекшелігі – ойындардың жасанды интеллект арқылы ұйымдастырылуы. Бұл шараға жаңа технологиялық элементтерді енгізуге мүмкіндік бермек. Қатысу тегін. Ал барлық жеңімпаз бен жүлдегер бағалы сыйлықтарға ие болады.

Сайыс қалай өткізіледі

Фестиваль барысында жасанды интеллект элементтері қолданылған 3 кезеңнен тұратын жарыс өткізілед...

Бразилия ұлттық құрамасының бас бапкері Карло Анчелотти алдағы көктемгі жолдастық кездесулерге қатысатын футболшылардың есімін атады. Бұл ойындар 2026 жылы АҚШ, Канада және Мексикада өтетін Әлем чемпионатының алдындағы соңғы дайындық кезеңі болмақ.

Неймар тағы да тыс қалды

Құрама тарихындағы үздік сұрмерген, қазіргі уақытта «Сантос» сапында өнер көрсетіп жүрген Неймар Жуниор тағы да шақыру алмады. Италиялық маман қызметіне кіріскеннен бері жұлдызды шабуылшыны бірде-бір рет негізгі өтінімге қосқан жоқ.

Құрама сапында:

Астанада «Наурызнаманың» онкүндігі аясында «Шаңырақ күніне» арналған бірқатар маңызды іс-шаралар өтеді. Елорда әкімдігі бұл күні әсіресе көпбалалы аналарға ерекше құрмет көрсетпек.

Мерейтой иелері құрметке бөленеді

Бұл күні Байқоңыр ауданының аумағында мерейтойын атап өтіп жатқан отбасыларға (бірге өмір сүргендеріне 45, 50, 55 жыл толған) салтанатты құттықтаулар ұйымдастырылады.

Кітап көрмелері, экскурсия, отбасылық эстафета

Астанадағы орталықтандырылған кітапхана жүйесінің филиалдарында кітап көрмелері өтеді. Ал Өнер музейінде оқушыларға арналған экскурсиялар ұйымдастырылады.

Ал Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінде «Көңілді старттар – 2026» атты отбасылық эстафета өтеді. Іс-шараның мақсаты – отбасылық құндылықтарды насихаттау, өнегелі ұрпақ тәрбиелеп отырған үлгілі отбасыларды ынталандыру, сондай-ақ ұрпақтар...

Қазақстан қор биржасындағы (KASE) бүгінгі күндізгі сессия ұлттық валюта үшін айтарлықтай табысты басталды. Сауда-саттық ашыла сала доллар бағамы 477,90 теңгеге дейін төмендеді. Бұл 2024 жылдың қыркүйегінен бергі ең төменгі көрсеткіш. Теңгенің мұндай қарқынмен нығаюына сыртқы нарықтағы қолайлы жағдайлар мен ішкі экономикалық факторлар тікелей әсер етіп отыр. Kursiv.Media сарапшыларының мәліметінше, ұлттық валюта жыл басынан бері 5,65%-ға нығайған.

Мұнай факторы – басты драйвер

Валюта нарығындағы бұл серпілістің негізгі себебі – қара алтын бағасының өсуі. Қазіргі уақытта шикізат бағасының 105,0 доллар деңгейінде тұрақталуы елімізге келетін валюталық түсімді еселеп арттырды. Бұл ішкі нарықтағы доллар ұсынысының сұраныстан асып түсуіне әкеліп, теңге...