Жаңалықтар

Футболдан 2026 жылғы әлем чемпионаты мәресіне жақындап қалды. АҚШ, Канада және Мексика жасыл алаңдарында өтіп жатқан дүбірлі доданың ең тартысты кезеңі – жартылай финалдық кездесулер басталады. Мундиальдың бас фавориттері саналған төрт үздік құрама финалдың жолдамасын сарапқа салады. 

Франция – Испания: Алғашқы жартылай финал

14 шілдеден 15 шілдеге қараған түні, сағат 00:00-де Франция мен Испания кездеседі. Матчты Qazsport арнасы тікелей эфирде көрсетеді.

Франция плей-офф кезеңін сенімді бастаған француздар 1/16 финалда Швецияны (3:0) қапы қалдырды. Одан кейін Парагвайдан (1:0) айласын асырып, ширек финалда Марокконы (2:0) жарыс жолынан шығарды.

Испания болса плей-оффта Австрияны (3:0), Португалияны (1:0) және ширек финалда Бельгияны (2:1) тізе бүктірді.

Англия – Аргентина...

Ғылым және жоғары білім министрлігі 2026 жылғы негізгі Ұлттық бірыңғай тестілеудің қортыныдысын жариялады. Оған сәйкес, биылғы 10 мамырдан 10 шілдеге дейін 233 мыңға жуық талапкер тестілеуден өткен. 

Талапкерлердің 73,1%-ға жуығы тестілеуді қазақ тілінде, 26,8%-ы орыс тілінде, 383 адам ағылшын тілінде тапсырған.

Түлектерге негізгі ҰБТ-ны екі рет тапсырып, ең үздік нәтижемен грант конкурсына қатысу мүмкіндігі ұсынылды. Осылайша, 233 мың талапкер ҰБТ-ны 422 мың рет тапсырды. Ал 2025 жылы 210 мың талапкер ҰБТ-ны 381 мың рет тапсырған.

Тестілеу қорытындысы бойынша 177 мыңға жуық талапкер шекті балл жинады, бұл қатысушылардың жалпы санының 76%-ы. Бес пән бойынша ҰБТ-ның орташа балы 69 балды...

2026 жылғы маусымда Қазақстанда тұрғын үйді сатып алу-сату бойынша 39 053 мәміле тіркелді. Бұл мамыр айымен салыстырғанда 28,4%-ға немесе 8 633 мәмілеге көп.

Мамырда ел бойынша 30 420 тұрғын үй мәмілесі жасалған еді. Маусымда нарықтағы белсенділік барлық өңірде артқан.

Алматы мен Астана көш бастады

Ең көп тұрғын үй саудасы Алматы қаласында тіркелді. Маусымда мегаполисте 6 841 мәміле жасалды. Бұл елдегі барлық мәміленің 17,5%-ына тең.

Екінші орында Астана тұр. Елордада бір айда 6 436 мәміле немесе жалпы көлемнің 16,5%-ы тіркелді.

Үшінші орынға 3 772 мәмілемен Қарағанды облысы шықты. Өңірдің үлесі 9,7%-ды құрады.

Ал тұрғын үй саудасы ең аз Ұлытау облысы...

2026 жылдың алты айында ел қазынасына түскен қаржы үкімет жоспарынан сәл асты. Бекітілген республикалық бюджетке сәйкес, қаңтар-маусым аралығында 10 трлн 811 млрд теңге кірісі кіруге тиіс еді. Жоспар 100,7 пайызға орындалып, жалпы кіріс 10 трлн 886 млрд теңгені құрағанымен, қосылған құн салығы толық жиналмады.

Республикалық бюджетке түскен 10,9 трл теңге кірістің басым бөлігі – 8,4 трлн теңгесі салық түсімдері. Соның ішінде мұнай секторын қоспағанда, ірі кәсіпкерлік субъектілерінен алынатын корпоративтік табыс салығы ел бюджетін толтыруда ерекше рөл атқарады.

Ресми жоспар бойынша 6 айда осы салықтан бюджетке 2,42 трлн теңге түсуге тиіс еді, Дегенмен осы мерзім ішінде...

12 шілдеден бастап жер учаскесіне мемлекеттік актіні рәсімдеу үшін Халыққа қызмет көрсету орталығына (ХҚКО) барудың қажеті жоқ. Енді бұл мемлекеттік қызмет толықтай онлайн форматқа көшіріліп, өтінім тек eGov.kz порталы арқылы қабылданады.

Өзгеріс Ауыл шаруашылығы министрлігінің бұйрығына сәйкес күшіне енді.

Қызметті қалай алуға болады?

Мемлекеттік актіні рәсімдеу үшін:

Өтінім қаралғаннан кейін дайын құжат пайдаланушының жеке кабинетінде қолжетімді болады.

Мемлекеттік қызметті алу тәртібі туралы толық ақпарат eGov.kz порталындағы қызмет паспортында жарияланған.

ХҚКО-ға барудың қажеті жоқ

Жасанды интеллект...

Қазақстандық эстрада жұлдызы Қайрат Нұртас Атырау облыстық қарттар мен мүгедектерге арналған интернат-үйіне арнайы ат басын бұрды. Өнер иесі мұндағы қариялармен кездесіп, көтеріңкі көңіл-күй сыйлады.

Интернат-үйінің тұрғындары да танымал өнерпаздың бұл қадамына дән риза болып, оның адамгершілігі мен ізеттілігіне тәнті болды. Күтпеген қонақтың келуі орталықтағы аналар мен әкелердің жүзіне күлкі ұялатты.

Бұған дейін, Қайрат Нұртас Балжан Бидашпен дуэт жазған еді.

«Союз МС‑29» ғарыш кемесі Байқоңырдағы ұшу алаңына орнатылды. 14 шілдеде кешке әуеге көтерілетін кеме үш ғарышкерді Халықаралық ғарыш станциясына (ХҒС) жеткізеді. NASA Байқоңырдан тікелей эфир таратады.

NASA ғарышкері Анил Менон, сонымен бірге «Роскосмостың» екі ғарышкері Пётр Дубров пен Анна Кикина 14 шілдеде Астана уақытымен сағат 19:47-те әуеге көтеріледі. Үш ғарышкерді «Союз МС‑29» ғарыш кемесі Халықаралық ғарыш станциясына жеткізеді. Олар ғарышта ғылыми зерттеу жұмыстарын жүргізіп жатқан 74-экспедиция экипажына қосылады.

Ғарышкерлер 29 маусымда Байқоңыр қаласына жетті. Ал 11 шілдеде таңертең «Союз МС‑29» кемесі ұшу алаңына жеткізілді. «Роскосмос» Байқоңырдан суреттер мен видео жариялады.

NASA мәліметінше, Байқоңырдан ұшқан...

Оқу-ағарту министрі Жұлдыз Сүлейменова «Әділет» партиясы ұсынған үмікерлердің тізіміне енді.

Оның бұл тізімнен табылуы қоғамда түрлі сауал тудырып отыр. Жұлдыз Сүлейменова депутат болып кете ме? Олай болса, жаңа министр кім болады? Білім саласының тізгінін ұстағандар жыл сайын ауыса бере ме? Министрдің тұрақтамауы бұл саланы тұралатып кеткен жоқ па? Тағысын тағылар.

Екі себеп

Ал саясаттанушы Толғанай Үмбетәлиеваның пікірінше, Жұлдыз Сүлейменованың тізімнен табылуы орынтақ иесі ауысады деген сөз емес. Мұның екі түрлі себебі бар. Бірі – сайлау алдында партияны нығайту, екіншісі, ақпараттық шабуылға ұшырып жатқан министрдің салмағын арттыру.  

«Қазіргі уақытта оған көп сын айтылып жатыр. Оны...

Жазғы демалыста Алматы кітапханаларында балаларға, жасөспірімдерге және ересектерге арналған тегін жазғы үйірмелер ашылды. Бұл туралы қала әкімдігі хабарлайды.

Олардың қатарында әдеби-танымдық клубтар, шет тілдері курстары, компьютерлік сауаттылық, шешендік өнер, актерлік шеберлік, сәндік-қолданбалы өнер, кітап клубтары, қолөнер үйірмелері тәрізді көптеген бағыт бар. Үйірмелер И.А. Крылов атындағы қалалық балалар кітапханасында, Алматы кітапханаларының Герольд Бельгер көшесі, 1Б мекенжайындағы филиалында, сондай-ақ №1, №14, №26, №33, №39 және №44 кітапханаларда ұйымдастырылған. Толық тізімімен төменде танысуға болады:

А.П. Чехов атындағы орталық қалалық кітапхана – 8 708 218 4585
Мекенжайы: Алмалы ауданы, Гоголь көшесі, 109
«Кітап талқы» – кітап талқылау клубы
(айына 1 рет, дүйсенбі, сағат...

Еуропа елдерінде аптап ыстықтың кесірінен 10 мыңнан астам адам көз жұмды. Қайтыс болғандардың көбі 65 жастан асқан қарт адамдар деп жазады DW.

EuroMOMO өлім-жітім мониторинг агенттігі Еуропаның 27 елінің статистикасын қорытындылаған. Маусымның соңғы аптасында өлім-жітімнің ең жоғары көрсеткіштері Франция мен Бельгияда тіркелді.

Роберт Кох атындағы институтының деректері бойынша, маусым айының соңына қарай Германияда аптап ыстықтан 5100-ге жуық адам қайтыс болған. Өлім-жітімнің 80%-дан астамы 75 жастан асқан тұрғындар арасында тіркелді.

Ұлыбританияда жүргізілген тағы бір зерттеуге сәйкес, Англия мен Уэльсте маусымның соңындағы аптап ыстықтан 2700-ге жуық адам қайтыс болған. Аптап ыстық Еуропаның 12 ірі қаласында 2300 адамның өліміне...

Ресейлік блогер Иван Варламов Қазақстандағы тұрмыстық зорлық-зомбылық туралы деректі фильм түсірді. Бір сағаттан асатын еңбек «Қазақстан: тұрмыстық зорлық орталығы» деп аталады. Авторлар күйеуінен ұзақ жыл зорлық көрген Анар Боранбаевадан сұхбат алады. Құқық қорғаушы Жанар Оразбақова, Джохар Өтебеков, «Не Молчи» қорының негізін қалаушы Дина Таңсәрі де елдегі тұрмыстық зорлыққа деген көзқарас, тұрмыстық зорлық туралы заң жобасы жайлы пікір білдіреді.

Тұрмыстық зорлық құрбандары

Фильмде күйеуінің қолынан қайтыс болған Павлодар тұрғыны Антонина Сурова мен қызын зорлаған күйеуін соттатып жіберген Анар Боранбаеваның оқиғасы айтылады. Екі кейсте қоғамда қызу талқыланған еді. Антонинаны күйеуі Алексей Сулимов қызының көзінше бірнеше жерінен пышақтаған. Бұл уақытта ек...

Халықаралық футбол федерациясы ФИФА 19 шілдеде 2026 жылғы Әлем чемпионатының финалдық кездесуі өтетін New York New Jersey стадионының газонын бөлшектеп сатылымға шығарды.

Бағасы қанша?

ФИФА дүкеніндегі мәліметке қарағанда, газоның кішкентай бір бөлігі 450 доллар тұрады. Тауардың өлшемі «17,5 х 17,5 х 17,5» деп көрсетілген, бірақ нақты өлшем бірлігі (дюйм, сантиметр немесе миллиметр екені) нақтыланбаған. Көгалдың шынайы бөлігі Әлем чемпионаты-2026 логотипі бар акрилді футлярға салынған. Тауарға түпнұсқалығын растайтын ресми сертификаты бар USB-диск бірге беріледі.

ФИФА сайтындағы ақпаратқа сүйенсек, сатып алынған тауарларды жеткізу Әлем чемпионаты аяқталғаннан кейін басталады. Қазіргі уақытта алдын ала тапсырыс беру мүмкіндігі АҚШ, Ұлыбритания және континенттік...

2026 жылдың қаңтарынан маусымына дейін Қазақстанда АИ-92 бензинінің орташа бағасы 235 теңгеден 240 теңгеге дейін қымбаттады. Алты айдағы өсім литріне 5 теңгені немесе шамамен 2,1%-ды құрады.

Өңірлер арасындағы баға айырмашылығы айтарлықтай. Маусым айында АИ-92 бензинінің ең жоғары бағасы Алматы қаласы мен Жетісу облысында тіркелді: литріне 245 теңге. Алматы облысында және Абай облысында жанармай 243 теңгеден сатылған.

Астана қаласы, Ұлытау және Шығыс Қазақстан облыстарында АИ-92 бағасы 242 теңгені құрады. Ақмола, Қарағанды, Қызылорда және Павлодар облыстарында бензиннің бір литрі 241 теңге болған.

Ең арзан АИ-92 жанармайы Атырау облысында литріне 224 теңгеден сатылып жатыр. Батыс Қазақстан облысында баға 225 теңге, Ақтөбе облысында...

13 шілдеден грант конкурсына қатысу үшін өтініш қабылдау басталды. Талапкерлер өтінішті 20 шілдеге дейін тапсырады.

Ғылым және жоғары білім министрлігі құжаттарды жоғары оқу орындарындағы қабылдау комиссиясына офлайн немесе eGov арқылы онлайн тапсыруға болатынын ескертті.

Қандай құжаттар қажет?

Грант конкурсына қатысу үшін талапкерлер жеке куәлік, ҰБТ сертификатын, 3х4 көлеміндегі фото, орта білім туралы аттестат (техникалық және кәсіптік білім беру ұйымдарының түлектері үшін диплом) тапсыру керек. Сондай-ақ талапкерде жеңілдетілген санат болған жағдайда оны растайтын құжатты да тапсыру қажет.

Білім беру гранттары конкурсына қатысу және ақылы негізде оқуға түсу үшін ҰБТ нәтижелері бойынша мынадай шекті балдар белгіленген:

Тамыз айынан бастап AJet әуе компаниясы Қазақстан мен Түркия арасындағы рейстер санын көбейтеді. Енді Анкараға ұшақтар күн сайын қатынайтын болады.

Түркия астанасына жету бұдан былай әлдеқайда жеңілдейді. Көлік министрлігінің хабарлауынша, тамыз айынан бастап Алматы мен Астанадан Анкараға қатынайтын рейстер аптасына екі рет емес, күн сайын орындалады.

Ведомство мәліметінше, бұл келісім түрік тарапымен жүргізілген келіссөздердің нәтижесінде жүзеге асқан.

«AJet әуе компаниясы Алматы – Анкара және Астана – Анкара бағыттары бойынша рейстер санын арттырады. Қазір бұл бағыттарда аптасына екі рейс орындалса, тамыз айынан бастап олардың саны жетіге дейін көбейеді», – делінген министрлік хабарламасында.

Көлік министрліг...

Марокко корольдігі Касабланка қаласының маңында Эль-Мансурия қалашығында әлемдегі ең үлкен футбол стадионының құрылысын бастады. Марокконың бұрынғы королі Хасан II-нің құрметіне аталған бұл арена 2030 жылғы футболдан Әлем чемпионатына арнап салынады.

Рекордтық көрсеткіштер мен құны

Марокко үкіметі бұл жобаны ресми түрде 2023 жылдың қазан айында, елдің Испания және Португалиямен бірлесіп Әлем чемпионатын өткізетіні белгілі болғаннан кейін жариялады.

Стадион 115 000 көрерменге арналған. Аренаның ашылуы 2027 немесе 2028 жылға жоспарланған. Стадион құрылысының ресми бюджеті 5,1 млрд дирхамды (шамамен 500 млн АҚШ долларынан астам) құрайды.

Марокко Касабланкада алып стадион салуды көптен бері армандаған. Алғашқы жоба 2010 жылғы Әлем чемпионатына өтінім беру кезінде...

Соңғы жылдары коллекторлардың өндіріп алуына жіберілген қарыз бен микрокредит көлемі қарқынды өсіп жатыр. 2026 жылдың наурыз айында 1,1 трлн теңгеге жетті. Finprom дерегі бойынша, бұл бір жыл бұрынғы көрсеткішпен (803,1 млрд теңге) салыстырғанда 37,2%-ға артық. Ал егер 2021 жылдың соңымен салыстырсақ, мұндай қарыз көлемі 2,7 есе өскені байқалады.

Цифрларға көз жүгіртсек, өсім соңғы жылдары ерекше жылдамдаған:

Керісінше, коллекторлардың меншігіне өткен қарыздар...

Таяу Шығыстағы шиеленістің қайта ушығуына байланысты мұнай бағасы бірден 3%-ға қымбаттап кетті. Reuters дерегінше, Brent маркалы мұнай 13 маусымда 2,34 долларға (3,08%) қымбаттап, барреліне 78,35 долларға жетті. Ал америкалық WTI мұнайы 2,21 долларға қымбаттап (3,09%), барреліне 73,62 доллар деңгейінде саудаланды.

Еске сала кетейік, 11 шілдеде Тегеран Қатар мен Біріккен Араб Әмірліктерін қайта соққылады, ал АҚШ Иранға қарсы әскери операциясын жалғастырды. Өзара соққылар Ормұз бұғазындағы кеме қатынасының айналасындағы жағдайды ушықтырып жіберді.

АҚШ Президенті Дональд Трамп жексенбі күні Ормұз бұғазы коммерциялық кеме қатынасы үшін ашық қала беретінін мәлімдеді. Бұған дейін Иран өздерінің мәлімдеуінше, рұқсат етілмеген бағытпен жүрген кемеге жасалған...

Алматы әуежайы 2023 жылғы бөлінбеген табысынан акционеріне дивиденд төлемек.

Акционерлердің жалпы жиналысында бекітілген құжатқа сәйкес, үлестірілетін қаражат көлемі 11 491 975 АҚШ долларын құрайды, бұл компанияның 2023 жылғы 79,3 млн доллар таза пайдасының 14.5%-ына тең.

Дивиденд есептеу шешім қабылданған күнгі, яғни 2026 жылғы 25 маусымдағы Ұлттық Банкінің ресми бағамымен жүргізілді. Осы күнгі бағам 1 АҚШ доллары үшін 487.02 теңге деп белгіленген. Нәтижесінде «ТАВ Қазақстан» ЖШС (TAV Kazakhstan) пайдасына төленетін жалпы дивиденд сомасы 5,6 млрд теңгені құрады.

Компанияның әрбір жай акциясына шаққандағы дивиденд мөлшері 146.56 АҚШ доллары деңгейінде бекітілді. Бұл көрсеткіш ұлттық валютамен есептегенде 71 мың теңгеге сәйкес келеді.

Қытайлық брендтер нарықтағы үлесін арттырып жатқанымен, Chevrolet Cobalt әзірге өз орнын ешкімге берген жоқ. Маусым айында қазақстандықтар Chevrolet брендіне тиесілі көлікті көбірек сатып алған. Ал Changan бұрын-соңды болмаған нәтижеге қол жеткізіп, алғаш рет үздік үштікке енді. Бұл туралы «Қазақстанның Автокөлік одағы» (ҚАО) мәлімдеді.

Маусымдағы ең танымал автокөлік брендтері

ҚАО мәліметінше, маусым айында ресми дилерлер 21 861 жаңа жеңіл және коммерциялық автокөлік сатқан. Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 12,5%-ға көп.

Ай қорытындысы бойынша сатылым көшбасшылары:

Қазақстанда кем дегенде 40 рет қан тапсырған адам «Құрметті донор» төсбелгісіне ие болуы мүмкін. Үкімет осындай қаулы қабылдады.

Денсаулық сақтау министрлігі арнайы тағайындалған төсбелгіні кімдер алатынын түсіндірді. Алғаш рет мұндай марапатқа 481 адам ие болатыны да хабарланды.

«Қан немесе тромбоцит донорлығы – кемінде 40 рет, қан плазмасының донорлығы – кемінде 70 рет», – делінген ресми мәліметте.

Министрлік донорларға арнайы марапаттың тағайындалуын «тарихи әділдік» деп атады.

«Енді олардың игі ісі ерекше мәртебемен айқындалып, жоғары бағаланып отыр», – деп есептейді ДСМ.

Төсбелгілерді Қазақстан теңге сарайы дайындайды. Медаль дизайнын Геральдика жөніндег...

Қазақстан құрамасы Колумбияда өткен 56-шы Халықаралық физика олимпиадасында (International Physics Olympiad, IPhO) тарихи жетістікке қол жеткізді. Ұлттық құраманың барлық бес қатысушысы да алтын медаль иеленді. Сүйінші жаңалықты экс-депутат Асхат Аймағамбетов парақшасында жазып, оқушыларды құттықтады.

«Бес оқушы. Бес алтын. Балаларымыз әлемнің ең үздік жас физиктерінің қатарында!Осындай жеңімпаздарды, ата-аналарын, ұстаздарын телеканалдарға, подкасттарға, сұхбаттарға жиі шақыру керек. Олар–бүгінгі күннің қаһармандары», – деп жазды ол.

Алтын медаль иегерлері – Астана және Алматы қаласының 11-12 сынып оқушылары. Олар: Әмірбек Азатбеков (Нұра ауданындағы физика-математика бағытындағы NIS-тің 12-сынып оқушысы), Роман Черемнов (Нұра ауданындағы физика-математика бағытындағы NIS-тің 11-сынып оқушысы), Нұргүл Егенбергенова (NURORDA мектеп-лицейінің 11-сынып оқушысы), Илияс Қазымбек (Spectrum...

Қазақстандық танымал кәсіпкер Кеңес Рақышев «Тараз» футбол клубының басшылығына келуі мүмкін. Бұл туралы инсайдер-журналист Болсынбек Дінмұхаммед хабарлады.

Келіссөздер басталып кетті

Журналистің мәліметінше, қазіргі уақытта қос тарап клубты басқару құқығын беруге байланысты құжаттарды рәсімдеу бойынша келіссөз жүргізіп жатыр.

«Тараз» футбол клубында үлкен өзгерістер орын алуы мүмкін! Менің мәліметім бойынша, қазіргі уақытта кәсіпкер Кеңес Рақышев клуб тізгінін ұстауға жақын. Егер келіссөз сәтті аяқталса, клубты жаңа деңгейге шығаруға, қаржылық жағдайын тұрақтандыруға және алдағы дамуына бағытталған ауқымды реформалар басталады», – деп жазды журналист өзінің инстаграм парақшасында.

«Тараздың» Бірінші лигадағы мүшкіл халі

Маусым басында Жамбыл облысыны...

Биыл Франция құрамасының жұлдызы Килиан Мбаппені «диктаторға» теңеген футбол мемдері әлеуметтік желіде қаптап кетті.

Қазақстандық тиктокерлер де АҚШ-та диктатордың әскери формасын киіп, Мбаппенің қылықтарын қайталап, әлемге танылып жатыр.

Бұл мем 2026 жылдың алғашқы жартысында кең тарай бастады. Бұған түрткі болған бірнеше жайт бар.

Бапкерді емес, Киллианды тыңдайды

Чемпионат ақпаратына қарағанда, Хаби Алонсо қызметінен кеткеннен кейін «Реал» жанкүйерлері Мбаппені бапкерді қызметінен кетіруге ықпал етті деп айыптады. Әсіресе Испания Суперкубогындағы жеңілістен кейін болған оқиға көпшіліктің ашуын туғызды. Алонсо «Барселона» ойыншыларына құрмет дәлізін жасауды ұсынып, өз футболшыларын шақырған. Алайда Мбаппе ыммен командаластарына бұған қатыспауға белгі берген. Нәтижесінде ойыншылар бас бапкердің емес...