Жаңалықтар

Қазақстанда студенттердің шәкіртақысын жыл сайын көтеру қайта қаралады. Бұл мәселе үкімет деңгейінде пысықталады. Бұл туралы Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек айтты.

Оның айтуынша, соңғы бес жыл ішінде шәкіртақы кезең-кезеңімен көтерілген.

«Жыл сайын 20–25% мөлшерінде өсім болды. 2025 жылы бұл бағдарлама аяқталды, ал осы уақыт аралығындағы жалпы өсім 100%-ды құрады», – деді ведомство басшысы үкімет брифингінде.

Енді министрлік үкіметпен бірге стипендияларды арттырудың жаңа кезеңін талқылауды жоспарлап отыр. Әзірге түпкілікті шешім қабылданған жоқ.

Қазір студенттер қанша шәкіртақы алады

Студенттердің жасанды интеллект көмегімен жазған курстық жұмыстары мен диссертацияларын тексеретін антиплагиат жүйесі жаңартылады. Бұл туралы ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек айтты.

Министр технологияларды қолдануға тыйым салынбайтынын, алайда нақты ережелер енгізілетін айтты.

«Біз алгоритмдер арқылы жасалған мәтіндерді анықтай алатын жаңа антиплагиат жүйелерін жасап жатырмыз. Бұл жүйелерді, мысалы, үлкен деректер жиынтығын өңдеу үшін қолдануға болады, бірақ қорытындыларды жазу үшін пайдалануға болмайды. Қорытындыны студент өзі жасауы тиіс», – деді министр.

Оның сөзінше, университеттер жұмыстардың сапасын бақылауды күшейтіп, осындай материалдарды қабылдамауға немесе диссертацияның күшін жоюға құқық алады.

Ведомство оқытушыларға талапты күшейтіп отыр, себебі студенттермен...

Араға жиырма жыл салып Superstar жобасы қайта жалғасын таппақ. Бұл туралы әнші Бақыт Тұрман хабарлады.

«Сіздерге керемет жаңалық айтқым келеді. Талай жұлдыздардың бағын жандырған Superstar KZ жобасы жиырма жылдан кейін қайтадан көрермендермен қауышайын деп жатыр», – деді Бақыт Тұрман.

Әнші жас таланттарға қойылатын талаптар туралы да айтып берді. Қатысушылардың жасы 16-25 жас аралығында болуы шарт.

Бақыт Тұрманның айтуынша, 4-16 сәуір аралығында Superstar KZ жобасы Қазақстанның ірі қалаларында оффлайн кастинг өткізбек.

Кастингтерге тікелей барып қатысуға болады. Оған қатыса алмағандар Superstar KZ телеграм парақшасына өнері көрсетілген видеоны жіберуге де мүмкіндік бар.

«Өз жұлдыздарыңызды жағуға асығыңыздар. Бұл...

Әлемдік энергетика нарығында нағыз «айқас» басталды. Иранның Ормуз бұғазын бұғаттауы мұнай мен газ бағасын көкке шығарып, жаһандық экономиканы есеңгіретіп тастады. Енді «Үлкен жетілік» (G7) пен Еуроодақ елдері бұл соққыны жұмсартудың амалын іздеп, шұғыл әрекетке көшті. Reuters мәліметінше жанармай бағасының қымбаттауына қарсы дамыған елдердегі түрлі тәртіп енгізуде.

Ауыр артиллерия: Нарыққа 400 миллион баррель шығарылады

Халықаралық энергетикалық агенттік (ХЭА) тарихында болмаған қадамға барды: стратегиялық қорлардан рекордтық 400 миллион баррель мұнайды сатылымға шығару туралы шешім қабылдады. Бұл агенттіктің 50 жылдық тарихындағы алтыншы ірі интервенция. Бұл «мұнай шабуылының» басында 172 миллион баррелімен АҚШ тұр, оған Канада тағы 23,6 миллион баррелімен

Егер ауа температурасы бес күн бойы қатарынан +10°C-тан жоғары болса, қалада жылу беру тоқтатылады. Демек осы аптада Астанада жылу беру тоқтатылады деп хабарлады Астана қаласы әкімдігінен.

Синоптиктердің болжамы бойынша, осы аптада елордада күн ашық болып, аздаған жаңбыр жаууы мүмкін. Орташа температура +16°C шамасында болатындықтан, жылу беру маусымы осы аптада аяқталуы ықтимал.

Осы аптаға арналған ауа райы болжамы:

Дегенмен, 15 сәуірден бастап Қазақстан аумағында күн қайта суытып, температура +7°C пен +11°C аралығында болады деген болжам бар.

Батыс Қазақстан облысындағы Подстепное ауылында мектеп автобусы мен жолаушылар тасымалдайтын маршруттық автобус соқтығысты. Мектеп автобусының ішінде балалар болған.

«Самара – Шымкент» республикалық тас жолының бойымен келе жатқан маршруттық автобус алдында тұрған мектеп автобусының артқы жағына соғылған. Соққы пәрменімен мектеп автобусы инерция арқылы алдында тұрған Ford Galaxy автокөлігіне барып соғылды», – деп хабарлады БҚО Полиция департаментінің баспасөз қызметі.

Департаменттің мәліметінше, апат салдарынан зардап шеккендер бар, олардың арасында балалар да бар.

Қазіргі уақытта оқиға орнында полиция қызметкерлері мен жедел жәрдем бригадалары жұмыс істеп жатыр. Оқиғаның мән-жайы анықталып жатыр.

Kursiv Media зерттеуіне сәйкес, елде жол апаты...

Атырау облысында салынатын «Бутадиен» зауытының құрылысын қытайлық Sinopeс холдингінің еншілес компаниясы жүргізетін болды. Бұл туралы Олег Червинский телеграм-арнасында жазады.

Бұған дейін осы жобамен ресейлік «Татнефть» айналысқан еді. Бірақ компания биыл қаңтар айында үлесін «Самұрық-Қазына» қорына сатып, жобадан толық шығып кетті.

eGov деректері бойынша, «Татнефть» 2025 жылы 29 қаңтарға дейін «Бутадиеннің» негізгі иесі болған. Ал 30 қаңтарда қатысушылар құрамы өзгеріп, компанияның орнына «SSAP» ЖШС кірген.

Жаңа келісім бойынша, Sinopec корпорациясының екі еншілес кәсіпорны зауыттағы негізгі технологиялық қондырғыларды салуға жауапты болады.

Олардың бірі бутанды бөлу мен бутадиен алу нысандарын тұрғызса, екіншісі синтетикалық каучукт...

Танымал продюсер Баян Алагөзова қазақстандық эстрада жұлдыздарының дінге қатысты ұстанымы мен әлеуметтік желідегі образдарына қатысты өткір пікір білдірді. Qazaq Ordasy арнасына берген сұхбатында продюсер кейбір әріптестерінің қасиетті сапарды «көрсетілім» үшін пайдаланатынын атап өтті.

Рухани сапар ма, әлде контент пе?

Продюсердің айтуынша, қазіргі таңда шоу-бизнес өкілдерінің Меккеге баруы трендке айналғандай көрінеді. Ол өнер иелерінің қажылық немесе ұмра сапарын әлеуметтік желіде тым ашық жарнамалауын сынға алды.

«Кейбір танымал тұлғалар Меккеге сапарын ашық түрде жариялап, әр қадамын әлеуметтік желіде көрсетеді. Бұл шынайы құлшылық па, әлде кезекті контент пе деген сұрақ туындайды», – деді Баян Алагөзова.

Меруерт Түсіпбаева үстінен сотқа арыз түскен Танагөз Толқынқызын қолдап, оның Kaspi-іне ақша аударды.

Әнші әлеуметтік желідегі парақшасына аударылған ақшаның чегін қоса жариялады. Бірақ нақты қанша ақша екені көрінбейді. Алдыңғы цифрларын жүрекшелермен жауып қойған. Соңғы үш сан ғана – нөлдер көрінеді.

Меруерт түсіпбаева «Танакөздің кітабы 8 мың емес, мың есе құнды» деп бағалайтынын айтып, ақынды қолдауға шақырған.

«Танагөз ақын былай айтты, олай айтты деп, әйелдің артынан сығалап, статистикасын көтергендер! Танагөзге адвокат жалдауға қаражат қажет. Мен ақынның кітабын мың есе құнды деп бағаладым. Ал, сіздер, өздеріңіз білесіздер», – деп жазба қалдырды Меруерт Түсіпбаева.

Айта кететін жайт, Танагөз...

Таяу Шығыстағы қақтығыс халықаралық қауіпсіздік жүйесінің осал тұсын ашып көрсетті. Енді аймақтық шиеленістерге байланысты көптеген елдер ядролық қару жасау мәселесін қайта қарауға мәжбүр болып отыр. Еуропадан бастап Шығыс Азияға дейінгі мемлекеттер өздерінің ядролық арсеналдарын құру қажеттілігін ашық талқылауға көшті. Мұның басты себебі – қазіргі қауіпсіздікке қатысты кепілдіктің жоқтығы болып отыр. Осылайша, әлем біртіндеп жаңа ядролық бәсекеге жақындап келеді, бірақ бұл жолы жағдай әлдеқайда күрделі әрі болжау да қиын, деп хабарлады Bloomberg агенттігі.

Еуропаның АҚШ-қа деген сеніміне селкеу түсті

Еуропаның қауіпсіздік жүйесі ондаған жылдар бойы АҚШ-тың кепілдіктеріне сүйеніп келді. Алайда бүгінде Германия мен Польша сияқты елдер бұл қорғаудың ұза...

Үй мен машина ойнатып, курс сатқан Жанәбіловтер ғана емес. Сотқа қатысқан Дархан Жолшыбеков 300 млн теңгеге үйін, ал Нұрбек Нұртаза көлік ойнатқан. Сол тәрізді қымбат бағалы сыйлықтар ойнатып, курсын немесе тауарын сатуға тырысқан блогерлер салық төлей ме? Бизнесі заңды тіркелген бе? Kursiv.Media соны анықтауға тырысты.

Дархан Жолшыбеков

Дархан Жолшыбековтің 3,1 млн оқырманы бар, әнші, блогер Daricorn-ның жолдасы. Парақшасында шетелге саяхаттағанын, әйеліне қымбат сыйлықтар бергенін жиі көрсетеді. Өзіне 150 млн теңгеге көлік, анасына 80 млн теңгеге пәтер алып бергенін де жариялаған видеолар бар. Қайырымдылық жасап, көпбалалы отбасына пәтер берген.

Ерлі-зайыптының «Қатты тәтті» атты кондитерлік дүкендері бар. Одан бөлек Дархан Қытайдан...

BI Development Ltd 2025 жылғы 9 айдың қорытындысы бойынша акционерлеріне таза табысының 30%-ын дивиденд ретінде төлемек. Бұл туралы қаржы депозитарийіндегі хабарламада жазылған.

Пайда қалай бөлінеді?

2025 жылдың қаңтар-қыркүйек айлары аралығында компания 81,9 млрд теңге көлемінде таза пайда тапқан. Бұл көрсеткіш өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 80%-ға артық. Директорлар кеңесі жиналған пайданы төмендегідей бөлуді ұйғарды:

2025 жылдың қыркүйек айының соңындағы мәлімет бойынша, BI Development-тің жалпы активтері 1,77 трлн теңгеге жеткен. Бұл 2024 жылдың соңымен салыстырғанда 47,5%-ға көп...

Саясат Нұрбек Ғылым және жоғары білім министрі болып тағайындалғалы қанша университеттің лицензиясы алынғанын айтты.

Үкіметтегі брифингте БАҚ өкілі ведомство бұрын 500-ден астам сот отырысына қатысып, 15 жауапсыз университетті жапқанын еске салып, қазір бұл жұмыстың қаншалықты жалғасып жатқынын сұрады.

Министрлік Шымкенттегі университетпен соттасып жатыр…

Министр лицензиядан айыру процессін белсенді түрде жалғастырып жатқанын айтады. Қазірдің өзінде министрлік бір университетпен соттасып жатыр.

«Ол процесс жалғасты. Мысалы, былтыр Ақтөбеде «Қазақстан-Ресей» халықаралық университеті толығымен жабылды. Шусыз өтті. Акционерлермен келісіп, ондағы студенттердің барлығын басқа университеттерге ауыстырдық. Атырауда да бір университет жабылды. Қазір

Алматы қалалық Полиция департаменті миллиондық аудиториясы бар блогер Әділетхан Молдахан бұрын сотталғанын ресми түрде растады. Қазіргі уақытта уақытша ұстау изоляторында отырған күдіктінің криминалдық өткені туралы мәліметтерді «Курсив» басылымына ұсынды.

Қылмыстық істің егжей-тегжейі

ПД ақпаратына сүйенсек, Әділетхан Молдахан алдын ала сөз байласу арқылы адамдар тобымен бөтеннің мүлкін ашық тонағаны үшін кінәлі деп танылған.

Оқиға 2023 жылдың наурыз айында болған. Қылмыстық топ үй сатып алу үшін ақшамен келген азаматқа шабуыл жасауды ұйымдастырған. Олар жәбірленушінің көлігін аңдып, әдейі тоқтатып, күш қолдану арқылы ақшасын иемденген.

Сот үкімімен фигурантқа бостандығын шектеу және пробациялық бақылау орнату жазасы кесілген.

Сондай-ақ, ведомство блогердің бұрын ішкі істер органдарында...

Танымал стендап-комик, Youtube-тегі рейтиңі топқа кіретін бірқатар бағдарламаның резиденті Руслан Тай осыдан бірнеше жыл бұрын қатты қиналған сәтінде өзіне қол салмақ болғаны туралы айтып берді. Айтуынша, сол сәттерде әйелінің қолдауы ғана оны алға жетелеген.

Руслан Тай мен әйелі Саида Youtube-тегі Estelik атты жаңа бағдарламада қонақ болып қайтты. Ол жерде жұп алғашқы кездесу, қиындықтар, қызық оқиғалар жайлы еске алып, естеліктерді ортаға салады. Бағдарламаның екінші қонағы болған Руслан мен Саида қалай танысқандарынан бастап, балаларының дүниеге келуі, Алматыға көшуі сияқты маңызды кезеңдерді де еске алды. «Алғашқы ашылу» бөлімінде олар телефонда сақталып қалған бір видеоның тарихын айтты. 

Ол жерде екеуі қыз-жігіт боп кездесіп жүрген. Видеода саябақта...

Air Astana 2025 жыл үшін әрбір жай акциясына 9.92 теңге көлемінде дивиденд төлеуді жоспарлап отыр. Бұл ұсыныс алдағы акционерлердің жалпы жиналысында ресми түрде бекітілуі тиіс.

Егер сізде халықаралық нарықтағы бір GDR (жаһандық депозитарлық қолхат) болса, оның ішінде 4 акция бар екенін ескерсек, бір қолхат үшін төлем 39.68 теңге болады. Компания бұл мақсатқа жалпы алғанда шамамен 3.5 миллиард теңге жұмсамақ.

Бұл шешім әлі түпкілікті емес. Егер акционерлер бұл ұсынысты қолдаса, ақша 2026 жылдың жазда төлене бастайды.

Айта кетерлігі, биылғы ұсынылған сома өткен жылмен салыстырғанда едәуір аз. Былтыр Air Astana әр акция үшін жалпы 53.7 теңге төлеген болатын...

Сая Оразғалиева өзі үшін не маңызды екенін, қарым-қатынаста материалдық байланыстан гөрі эмоциялық байланысты артық көретінін айтты.

«Әрине, мен үшін эмоциялық байланыс маңызды. Бірақ бұл тек мен үшін ғана. Ешкімге ештеңе таңбаймын. Саналы ғұмырымда, қаржы жағына келгенде, тек өзіме ғана арқа сүйеймін», – дейді актриса.

Өзінің айтуынша, ол осы уақытқа дейін ешкімнің қолына қараған емес. Өйткені, жастайынан ақша таба бастапты.

«Сосын мен ақша сұрай алмаймын. Тіпті, ол адам күйеуім болса да! Бұл қарапайымдылық па, әлде, өзімшілдік пе, ол жағын анық білмедім, әйтеуір өзімде ұдайы ақша болуы керек», – дейді Сая Оразғалиева.

Балалары туған соң, қағидаты күшейе түскен.  

Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек отандық ғалымдар әзірлеген қатерлі ісікке қарсы препараттың бағасы қанша болатынын айтты. Министр әлемде теңдесі жоқ дәрі өте арзан болады деп сендірді.

Министрдің айтуынша, аталған препараттың құрамы да қарапайым, глюкоза мен «арсеник» қышқылынан тұрады.

«Бұл дәрінің ішінара компоненттері өте арзан. Бір дәрі-дәрмектің өзіндік құны 15-16 мың теңгені құрайды. Біз «арсеник» қышқылын шетелден сатып аламыз, ал глюкозаны өзімізде шығады. Егер қышқылды да өзіміз шығарған жағдайда 10-12 мың теңге көлемінде болар еді. Өте арзан», – деп түсіндірді министр үкімет брифингінде.

Дәрі қатерлі ісіктің барлық түрін емдей ала ма

Жаңа Салық кодексіне сәйкес, бұдан былай InDrive немесе Aparu сияқты сервистер әр тапсырыстан түскен ақшаның бір бөлігін әлеуметтік төлем ретінде ұстап қалып, мемлекетке өздері аударуға тиіс. Алайда бұл бастамаға бизнес өкілдері қарсы шығып отыр. Осы мәселе Премьер-министрдің орынбасары – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғариннің төрағалығымен өткен Салық кодексін енгізу жөніндегі жобалық кеңсенің кезекті отырысында талқыланған.

Бизнес иелерінің айтуынша, нарықта жұмыс істеудің екі жолы бар. Біріншісі – ақша платформа арқылы өтетін модель (мысалы, InDrive). Мұнда салықты ұстап қалу қиын емес. Екіншісі – жолаушы ақшаны жүргізушіге қолма-қол немесе тікелей аударыммен (P2P) беретін модель (мысалы, Aparu).

Бұл жағдайда...

Бүгін, 31 наурызда, футболдан Қазақстан ұлттық құрамасы FIFA Series турнирі аясындағы екінші кездесуін өткізеді. Талғат Байсуфинов шәкірттері Астана төрінде Комор аралдары құрамасын қабылдайды.

Қос ұжым арасындағы тартысты ойын елордадағы «Астана Арена» стадионында өтеді. Кездесудің басталуы жергілікті уақытпен сағат 17:00-ге жоспарланған. Ойынды Qazsport телеарнасы тікелей эфирде көрсетеді.

Турнирдегі қазіргі жағдай

FIFA Series – әртүрлі конфедерациялардың құрамалары арасындағы достық кездесулерді ілгерілетуге бағытталған жаңа жоба. Қазақстан құрамасы турнирді сәтті бастады: Алғашқы ойында Намибия құрамасымен кездесіп, 2:0 есебімен сенімді жеңіске жетті.

Еске сала кетейік, бұл турнирге «Челси» футбол клубы Дастан Сәтбаевты ұлттық құрама сапына жібермеген еді.

Айгүл Иманбаева АҚШ-та наурыз мерекесін тойлап жүр. Бұл шараны АҚШ-тағы қандастар ұйымдастырған.

Актриса әрі әнші Айгүл Иманбаева бұл шараға арнайы шақырумен келген. АҚШ-та өткен Наурыз қазақтың дәстүрімен өтіп жатыр. Америка төрінде қазақтың туы, ұлттық бұйымдар мен тағамдар ерекше көзге түседі.   

 «Сиэтл қаласы. Вашингтон штаты. Міне, осындағы Қазақ қауымдастығының президенті Лиза ханымның арнайы шақыруымен Америкаға аман-есен жеттік. 200-300 қазақ отандастарымыздың басы қосқан Наурыз мерекесі өтеді. Күн тамаша. Отель Тынық мұхиты жанында», – деп хабарлады Айгүл Иманбаева.

Мереке барысында әнші ұлттық костюм киіп, халық әндерін орындап берді.

Наурыз мейрамын жергілікті америкалықтар да қызықтау үстінде. Америка қазақтары...

Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек инновациялық штаб құруды ұсынды. Бұл туралы ол үкімет отырысы барысында мәлім етті.

«Инновациялық қызметке қатысты тәсілдердің жалпы трансформациясын қысқаша таныстыруға рұқсат етіңіздер. Қазір жаңа модель қалыптасып жатыр, ол анағұрлым тұтас, қолданбалы және экономикалық нәтижеге бағытталған. Бұл модельдің негізінде тәжірибелік-конструкторлық жұмыстарды (TRL 4–6 кезеңдері) қолдау жатыр. Сонымен қатар, бірыңғай инновациялық экожүйе қалыптастырып, бизнеске салықтық жеңілдіктер беру және өңірлердің рөлін күшейту көзделген», – деп түсіндірді министр.

Министр бұл идеядан бастап нарыққа дейінгі процесті біртұтас жүйеге біріктіретін үздіксіз инновациялық циклге көшу екенін айтты.

Валюта нарығындағы бүгінгі сауда-саттық отандық теңгенің сыртқы факторларға реакциясын айқын көрсетті. Астана уақытымен сағат 11:14-тегі жағдай бойынша, Қазақстан қор биржасында (KASE) белсенділік байқалып, ұлттық валютаның нақты құны қалыптасып жатыр. Валюта нарығында бір доллардың құны 478,54 теңгеге дейін арзандады.

Айырбас орындарындағы баға: доллар 483 теңгеге жуықтады

Елдің қаржылық тынысын білдіретін Алматы қаласындағы айырбас пункттерінде қазіргі сәтте доллар бағамы айтарлықтай құбылмалы. Жекеменшік айырбас кеңселері америкалық валютаны сатуды 479 – 483 теңге аралығында белгілеп отыр.

Теңгеге «мұнай тіреуіші» көмектесе ме?

Ұлттық валютаның тұрақтылығын қамтамасыз ететін сыртқы факторлар бүгін теңге үшін айтарлықтай қолайлы. Әлемдік нарықтағы шикізат бағасының күрт өсуі теңгенің еркін құлдырауына...

2026 жылы Қарағанды облысында клинкерлі плитка шығаратын жаңа зауыт іске қосылмақ. Бұл жоба елімізге сырттан келетін құрылыс материалдарының импортын азайтуға және жергілікті тұрғындар үшін 170 жаңа жұмыс орнын құруға мүмкіндік береді.

Бұл кәсіпорын Қазақстандағы ғимарат қасбеттеріне арналған клинкерлі плитка шығаратын тұңғыш өндіріс орны болмақ.

Зауыттың қуаттылығы жылына 1 млн шаршы метр өнім шығаруға қауқарлы. Өндіріс ошағы өз өнімдерін ішкі нарыққа ұсынып қана қоймай, экспортқа шығаруды да көздеп отыр. Кәсіпорын экологиялық тұрғыдан тиімді табиғи газбен жұмыс істейді, ол үшін қажетті инфрақұрылым толық дайындалған.

Жобаның жалпы құны 27,2 млрд теңгені құрайды. Қаржыландырудың бір бөлігі, атап айтқанда 16,6 млрд теңгес...