Жаңалықтар

Қазақстан азаматтары алкоголь өнімдерін тұтынуды азайтты. 2025 жылы елдің бір тұрғыны ішімдікке 6,4 мың теңге жұмсаған. Бұл 2024 жылдағы көрсеткіштен 14%-ға аз. Ұлттық статистика бюросының мәліметі осыны көрсетіп отыр.

Алкоголь өнімдеріне сұраныстың төмендеуі кейінгі 14 жылда үш рет қана тіркелген. Инфляцияны қоса есептегенде, ішімдік сатып алу 22%-ға азайғанын көруге болады.

Қазақстандағы жиырма өңірдің 13-інде сұраныс төмендеген. Әсіресе, Шығыс Қазақстан облысы (-5 мың теңге, 11,1 мың деңгеге дейін) мен Астана қаласында (-4,9 мың теңге, 6,2 мың теңгеге дейін) көрсеткіш әлдеқайда азайған. Осылайша, алкоголь өнімдерін көп тұтыну жағынан Қарағанды облысы Шығыс Қазақстанды басып озған. Айта кетейік, қарағандылықтар былтыр ішімдікке көп...

Германияның Шведт қаласындағы PCK мұнай өңдеу зауыты шикізат жеткізетін басқа да баламалы көздер іздеп жатыр. Зауыт «Достық» мұнай құбыры арқылы Қазақстаннан мұнай тасымалдайтын, бірақ ол маршрут қазір тоқтап тұр.

«Ресейдің жақын арадағы мәлімдемесінен кейін компанияның ендігі жұмысы қалай болатынын білмейміз. Әсіресе, жаңа халықаралық қақтығыстар мен энергетикалық нарықтағы тұрақсыздықты ескеретін болсақ, бұл өте күрделі мәселе», – деді Бранденбург премьер-министрі Дитмар Войдке.

Германия экономика министрі Польшадан қосымша мұнай тасымалдайтынын хабарлады. Транзит Гданьск қаласы арқылы жүрмек. Осы арқылы ел үкіметі Қазақстаннан келетін мұнайды алмастыруға болатынына сенімді.

Өткен аптада Кремль қазақ мұнайын «Достық» құбыры арқылы Германияға...

Ақмола облысы Жібек жолы ауылындағы сүт зауытында газ қоспасы атылып екі жұмысшы жарақат алды.

Ақмола облыстық Полиция департаментінің мәліметінше, зардап шеккендер дене күйігімен Астанадағы № 1 қалалық ауруханаға жеткізілді.

Дәрігерлердің мәліметінше, 1985 жылы туған азаматтың денесін 30 пайыз күйік шалған, ал 1988 жылы туған азаматтың күйігі 7 пайыз деп бағаланған.

Төтенше жағдайлар министрлігі оқиға газ-ауа қоспасының атылуынан болғанын нақтылады. Мамандардың түсіндіруінше, жарылыс пен атылудың мағынасы екі түрлі.

«Жарылыс кезінде ғимарат қабырғалары қирап, нысан бұзылады, ал атылу кезінде соққы әлсіз болып, негізгі конструкцияларға зақым келмейді. Бұл жағдайда атылудан кейін өрт шықпаған, сондықтан ТЖД күштері мен құралдары тартылмаған...

Солтүстік Қазақстан облысында 2026 жылы құтырудың бір жағдайы тіркелді. Ошақ Есіл ауданының Амангелді ауылында анықталды.

Петропавл.news ақпаратынша, 26 ақпанда ауыл тұрғыны ветеринарлық қызметке жүгінген, оны өз иті қапқан.

«Мамандар жедел түрде патологиялық материал алып, оны Республикалық ветеринарлық зертхананың Солтүстік Қазақстан филиалына жіберді. 3 наурызда зертханалық зерттеу нәтижелері бойынша «құтыру» диагнозы расталды», – деп хабарлады баспасөз қызметі.

Ауылда шектеу енгізілді

Диагноз расталғаннан кейін, ауылда шектеу шаралары енгізілді. Тиісті шешімді ауылдық округ әкімі 2026 жылғы 5 наурызда қабылдады. Осыдан кейін мамандар эпизоотияға қарсы кешенді шаралар жүргізген. Атап айтар болсақ,
– үй-жайларға дезинфекция жасалды;
– ошақты оқшаулау жұмыстары...

Тұңғыш президенттің мәдениет саласындағы мемлекеттік стипендиясы екі есе өседі. Бұл туралы «Ашық НҚА» порталында жарияланған құжат жобасында көрсетілген.

Мәдениет және ақпарат министрлігі «Қазақстан Республикасының тұңғыш президенті – Елбасының мәдениет саласындағы мемлекеттік стипендиясын тағайындау туралы» президент жарлығына өзгеріс енгізу туралы жоба әзірлеген.

«Құжат жобасы 55 еселенген айлық есептік көрсеткішті (232 925 теңге) 110 еселенген айлық есептік көрсеткіш мөлшеріне (465 850 теңге) өзгертуді көздейді», – делінген жоба сипаттамасында.

Құжат 2026 жылдың 18 мамырына дейін қоғамдық талқылауда болады.

Бұған дейін «Болашақ» стипендианттарының шәкіртақысы 10-15%-ға көтерілуі мүмкін екені айтылды.

Владимир Путин Дональд Трамппен телефон арқылы сөйлесіп, 9 мамырға уақытша бітім жасауға дайын екенін айтты. Бұл туралы Ресей президентінің көмекшісі Юрий Ушаков хабарлады.

«Дональд Трамп жақында Ресейдің Пасхаға орай уақытша бітім жариялауын жақсы бағалады. Осыған орай Владимир Путин америкалық әріптесіне 9 мамыр мерекесіне де уақытша бітім жасауға дайын екенін айтты. Трамп оны қуана қабылдады», – деді Ушаков «Интерфаксқа» сұхбатында.

Дегенмен ВВС жазуынша, журналистер алдына шыққанда уақытша бітім туралы идеяны Трамп өзі ұсынғанын айтқан.

«Мен Путинмен ұзақ сөйлестім. Оған уақытша бітім жасауды ұсындым, ол солай істейді деп...

АҚШ-тың Ирандағы соғысы әзірге 25 млрд долларға түсті. Пентагон өкілі алғаш рет Таяу Шығыстағы әскери жанжал шығынын атады. Бұл туралы Reuters жазды.

Қорғаныс министрлігінің өкілі Джулс Херсттің айтуынша, шығындардың көп бөлігі қару-жараққа жұмсалған. Шенеунік Конгресстің Қауымдар палатасында есеп берген.

Reuters 25 млрд доллар НАТО-ның биылғы бюджетіне тең екенін атап өтті. Басылым Пентагонның мұндай санды қайдан алғаны әзірге түсініксіз екенін ескертіп өтті. Мәселен, президент Дональд Трамп әкімшілігі Ирандағы соғыстың алғашқы алты күні кемі 11,3 млрд доллар шығын әкелгенін мәлімдеген.

Қорғаныс минисрі Пит Хегсет заң шығарушыларға шығын өзін ақтайтынын, өйткені АҚШ Иранның ядролық қаруға ие болуына жол бермейтінін түсіндіруге тырысқан...

«Ұлт» деп бір қаннан тарағандарды атаймыз ба, әлде ортақ құндылыққа біріккендерді ме? Соңғы жылдары ғылыми ортада «этникалық ұлт» пен «азаматтық ұлт» модельдері төңірегіндегі талқы жиіледі. 1 мамыр – Қазақстан халқының бірлігі күні қарсаңында әлеуметтік теория зерттеушісі Ғалым Жүсіпбекпен ұлт құру модельдері, Қазақстанда азаматтық ұлт құру мүмкіндіктері туралы сөйлесіп көрдік.

Аз-кем анықтама

Ұлт ұғымы

Ұлт ұғымына анықтама беру үшін оны түсіндіретін теорияларға жүгіну керек. Ол теориялар ұлтты екі модель негізінде айшықтайды.

Алғашқысы – этникалық ұлт. Мұны примордиалистік (эссенциалистік деп те аталады) мектеп өкілдері ұстанады. Оған сай, ұлт – адамның биологиялық тегіне, қанына және туғаннан берілетін этникалық ерекшеліктеріне негізделген табиғи...

Ресей сыртқы істер министрі Сергей Лавров Қазақстанға келді. Бұл туралы Ресейдің Қазақстандағы елшілігі хабарлады. Ол Тоқаевтың қабылдауында болып, Сыртқы істер министрімен келіссөздер жүргізбекші.

Ресей СІМ-нің ақпарат және баспасөз департаментінің директоры Мария Захарова мәліметінше, кездесулер барысында назар Қазақстан мен Ресей арасындағы жан-жақты стратегиялық әріптестік пен одақтастықты нығайту мәселелеріне, сондай-ақ алдағы жоғары деңгейдегі байланыстар аясындағы ынтымақтастыққа аударылады.

Екі тарап саяси, сауда-экономикалық және мәдени-гуманитарлық салалардағы байланысты күшейту, сондай-ақ ортақ интеграциялық алаңдардағы өзара іс-қимыл мәселелерін талқыламақшы. Атап айтқанда, Еуразиялық экономикалық одақ, Ұжымдық қауіпсіздік туралы шарт ұйымы, Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығы және Шанхай ынтымақтастық ұйымы аясындағы ынтымақтастық сөз болады.

Сондай-ақ министрлер өзара қызығушылық тудыратын өңірлік күн...

Мадридтік «Атлетико» мен лондондық «Арсенал» Чемпиондар лигасы жартылай финалының алғашқы кездесуінде тең ойнады. «Рияд Эйр Метрополитано» стадионында өткен тартысты матч 1:1 есебімен аяқталды.

Ойын барысы

Кездесудің бірінші таймы аяқталар тұста қонақтар есеп ашты. 44-минутта Виктор Дьекереш пенальтиді мүлтіксіз орындап, «Арсеналды» алға шығарды. Алайда үзілістен кейін алаң иелері таразы басын теңестіре алды: 56-минутта Хулиан Альварес те он бір метрлік айып добын сәтті жүзеге асырды.

Екінші таймда мадридтік клуб басымдыққа ие болып, бірнеше қауіпті сәт тудырғанымен, жеңіс голын соға алмады. Осылайша, финалға кімнің шығатыны қарымта қайтару ойынында белгілі болады.

Қарымта матч 5 мамыр күні Лондонда өтеді. Бұл жұптың жеңімпазы финалда «ПСЖ...

30 сәуірде әлем нарығында Brent маркалы мұнай бағасы 122 долларға дейін көтерілді. Шикізат бір аптада шамамен 18 долларға, ал бір тәулікте шамамен 4 долларға қымбаттады.

Қазір нарықта Brent маркалы мұнайдың бір баррелі 122,70 доллардан сатылып жатыр. Оның бағасы бір күнде 3%-ға көтерілген.

Шикізаттың қымбаттауына Таяу Шығыстағы геосаяси жағдайдың ушығуы әсер етті. Өйткені АҚШ-тың Ирандағы блокадасының мерзімі ұзарып, маңызды мұнай жолы – Ормұз бұғазындағы ахуал шиеленісті. Мұнай экспорттаушы елдердің қоры сарқылып бара жатыр. Мұндай жағдай сұранысты арттырып, бағаның одан сайын көтерілуіне әсер етеді.

Оның үстіне Біріккен Араб Әмірліктерінің ОПЕК құрамынан шығатыны туралы мәлімдемесі де бағаны көтермеледі.

Қазақ мұнайын Батысқа...

Экология және табиғи ресурстар министрлігі 2025 жылы Қазақстан аумағында қанша ақбөкен ауланғанын жария етті. Енді шілде айында ел аумағында қанша ақбөкен қалғанын жария етпек.

«2025 жылы ақбөкендер популяциясын реттеу аясында табиғи ортадан 196 173 жануар алынды. Ақбөкендерді күнделікті аулау ет өңдеу кәсіпорындары мен сою пунктерінің күн сайынғы өтінімдеріне қатаң сәйкестікте жүргізіледі. Қазіргі уақытта ақбөкендер популяциясының санын реттеу мәселесі қарастырылып жатыр», – делінген «ҚазАқпарат» сауалына келген жауапта.

Сондай-ақ ведомство 2026 жылғы төлді есепке ала отырып жүргізіліп жатқан ақбөкендерді санау нәтижелері шілде айында белгілі болатынын хабарлады.

«Қазіргі уақытта ақбөкендердің басын санау жұмыстары...

Бүгін, 29 сәуірде, футболдан Қазақстан Кубогының 1/8 финалы аясында бес матч өтті. Ойын күнінің қорытындысы бойынша «Жеңіс», «Қызылжар», «Жетісу», «Тобыл» және «Қайсар» командалары жүлде үшін күресті жалғастырады.

ҚАЗАҚСТАН КУБОГЫ-2026 1/8 финал матчтары 29 сәуір

Қазіргі уақытта 43 жастағы жұмысшының жағдайы тұрақты ауыр деп бағалануда. Оқиғадан кейін қылмыстық іс қозғалды, деп жазады «ҚазАқпарат«.

Оқиға кеше Ақтөбе облысы Темір ауданы Кеңқияқ ауылында болған. Екі жұмысшының арасында жанжал туындап, салдарынан олардың бірі екіншісіне пышақ салған.

«Кеңқияқ ауылдық полиция бөлімінде денсаулыққа қасақана зиян келтіру фактісі бойынша сотқа дейінгі тергеу амалдары жүргізілуде. Алдын ала тергеу барысында кәсіпорынның екі қызметкері мас күйінде сөзге келіп қалып, нәтижесінде бірі екіншісіне пышақ жарақатын салғаны анықталды. Жәбірленуші ауруханаға жеткізілді және медициналық мекемеде ем қабылдап жатыр», – деп хабарлады Ақтөбе облыстық ПД баспасөз қызметі.

Қазіргі уақытта күдікті уақытша ұстау...

Солтүстікте күн жылы, оңтүстікте аптап ыстық, ал батыста жаңбыр жауады деп болжануда. «Қазгидромет» 30 сәуірге арналған ауа райы болжамын ұсынды.

Елордада ауа райының жылынуымен бірге жол-құрылыс жұмыстары қызу басталды. Биыл Астанада жалпы ұзындығы 60 шақырым болатын 50-ге жуық көшені жөндеу жоспарланып отыр. Қала әкімі Жеңіс Қасымбек биылғы маусымда атқарылатын негізгі жұмыстар мен жаңадан салынатын нысандардың тізімін жариялады.

Биыл қай көшелер жөнделеді?

Сәуір айынан бастап қаланың бірнеше маңызды учаскелерінде жөндеу және құрылыс жұмыстары қолға алынды. Олардың қатарында:

Еуропалық комиссия Meta корпорациясына қатысты алдын ала қорытынды шығарды. Компания Facebook пен Instagram желілерін 13 жасқа толмаған балалардың пайдалануына тосқауыл қоя алмады, деп хабарлады The Guardian.

Пайдаланудың жеке ережелеріне сәйкес, бұл екі платформа үшін де ең төменгі жас мөлшері болып саналады. Комиссия компанияда балалардың кіруін шектейтін тиімді механизмдер жоқ екенін көрсетті. Алдын ала бағалау бойынша, Meta цифрлық қызметтер туралы акт (DSA) талаптарын бұзған.

Компания тұжырымдармен келіспеді. Ондағылар кәмелетке толмағандардың аккаунттарын анықтау және жою бойынша шаралар қолданып жатқанын және бақылау технологияларын дамытуды жалғастыратынын мәлімдеді.

Егер бұзушылықтар расталса, компанияға жаһандық жылдық айналымның 6%-ына дейін айыппұл салынуы мүмкін. 2025 жылы Meta-ның түсім...

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев жасанды интеллект (ЖИ) саласындағы әлемдік көшбасшы компаниялардың өкілдерін қабылдады. Кездесуде Қазақстанның цифрлық трансформациясы мен есептеуіш инфрақұрылымын дамытудың стратегиялық бағыттары сөз болды.

Президентпен кездесуге NVIDIA компаниясының жаһандық ЖИ инфрақұрылымын дамыту жөніндегі вице-президенті Николо Мартин Капрез, сондай-ақ Firebird AI компаниясының негізін қалаушылар Размиг Берг Овакимян және Александр Есаян қатысты.

Цифрлық мемлекетке айналу жоспары

Кездесу барысында Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстанның жақын арадағы басымдықтарын айқындап берді. Мемлекет басшысы еліміздің алдағы үш жыл ішінде толық цифрлық елге айналуды мақсат етіп отырғанын қадап айтты.

Бұл мақсатқа жетуде NVIDIA технологияларына негізделген суперкомпьютер кластерлерін іске қосу шешуші рөл атқармақ. Президенттің пайымынша, бұл қадам еліміздің технологиялық дербестігін нығайтуға мүмкіндік береді.

Екібастұз...

Сәрсенбі күні апелляциялық сот Оңтүстік Кореяның бұрынғы президенті Юн Сок Ёльді тұтқындауға кедергі жасады деген айыппен оған берілген түрме жазасын бес жылдан жеті жылға дейін ұзартты, деп хабарлайды Yonhap агенттігі.

2026 жылдың қаңтарында бірінші сатыдағы сот экс-президентті 2024 жылдың желтоқсанында Юнның қысқа мерзімге әскери жағдай енгізуіне байланысты айыптар бойынша бес жылға бас бостандығынан айырған болатын. Прокуратура оны 10 жылға бас бостандығынан айыруды талап етті.

Осылайша, Сеулдің апелляциялық соты бұрынғы президентті өткен жылы тергеушілердің оны ұстауына кедергі келтіргені үшін кінәлі деп танып, неғұрлым қатаң жаза кесті.

Еске сала кетейік, Юн Сок Ёль 2025 жылдың шілдесінен бері қамауда отыр...

Алматыда полицейлер пәтерін иемденбек болып, ұрлап әкеткен және еріксіз ұстаған 81 жастағы ер адамды құтқарды, деп хабарлайды Polisia.kz.

Зейнеткердің танысы дабыл қағып, ер адам байланысқа шықпай қалғанда полицияға жүгінген. Жедел уәкілдер бірден іздестіру жұмыстарына кірісті.

Қария қала маңындағы ауылдардың бірінен табылды. Ол жергілікті тұрғындардың үйінде болған. Адам ұрлады деген күдікпен үш адам ұсталды: екі ер адам және бір әйел.

Полицияның мәліметінше, қаскөйлер зейнеткердің сенімі мен дәрменсіз күйін пайдаланған. Ер адамды заңсыз ұстап, жылжымайтын мүлікті өздеріне қайта жаздыруға көндірген.

Адам ұрлау фактісі бойынша қылмыстық іс қозғалды. Барлық күдіктілер уақытша ұстау изоляторына қамалды.

«Азаматтардың уақтылы жүгінуі мен...

Германияда Ресей пайдасына тыңшылық жасады деген күдікпен қазақстандықтың ұсталғаны туралы хабарламалардан кейін ҚР СІМ ГФР-дің құзыретті органдарына ресми сауал жолдады.

Қазір сыртқы саясат ведомствосы неміс тарапынан жауап күтіп отыр. Сондай-ақ, СІМ бұл мәселе бақылауда екенін айтты.

Мәселенің мәні

Айта кетейік, Қазақстан азаматы Сергей К. 28 сәуір күні Германияның Федералдық прокуратура оны тұтқындап, оның тұрғынжайы мен тағы бір айып тағылмаған тұлғаның үйіне тінту жүргізгенін жазған едік.

Бас прокурор Сергейді ресейлік барлау қызметінің агенті ретінде әрекет етті деп айыптап отыр. Тергеу мәліметінше, ол Германияның Украинаға көрсетіп жатқан әскери көмегі мен неміс қорғаныс өнеркәсібі туралы деректерді, соның ішінде ұшқышсыз ұшу аппараттары...

Астанада Еуропалық одақтың қолдауымен «Shanyraq» атты ауқымды жобаның тұсауы кесілді. Үш жылға жоспарланған бастама еліміздегі мұқтаж жандардың лайықты баспанаға ие болу құқығын іске асыруды көздейді.

2026 жылғы 29 сәуірде елордадағы «Отбасы Банк» АҚ бас кеңсесінде маңызды іс-шара өтті. Жиынға мемлекеттік органдар, халықаралық ұйымдар, қаржы институттары мен құрылыс компанияларының өкілдері қатысып, тұрғын үй мәселесін шешудің жаңа жолдарын талқылады.

Баспана – таңдаулылардың емес, баршаның құқығы

Еуропалық одақ өкілдігінің өкілі Хуана Мера Кабелло ханым атап өткендей, жобаның негізгі мақсаты – инклюзивті қоғам құру.

«Қауіпсіз, лайықты әрі қолжетімді баспана бұл – таңдаулылардың ғана емес, әр адамның ажырамас заңды құқығы. Біз «Shanyraq...

Өскеменде міндетін атқаруға барған сот орындаушысы – әйел адамға шабуыл жасалды.

Бұл туралы Республикалық жеке сот орындаушылар палатасының баспасөз қызметіне сілтеме жасап, KursivMedia хабарлайды.

«21 сәуірде сағат 19:00 шамасында Өскеменде жеке сот орындаушысы қызметтік міндеттерін атқару кезінде алимент бойынша борышкердің тұрғылықты мекен-жайына жеке автокөлікпен келген», – делінген ақпаратта.

Палатаның ақпаратынша, оқиға былай өрбиді. Оның жанына белгісіз адам келіп, дыбыстық сигнал беруге байланысты дөрекі ескерту жасаған. Әйелдің жеке сот орындаушысы екенін біліп, алдымен көлігіне тас лақтырған. Содан соң жерге құлатып, тепкілеген.

Күдікті оқиға жерден қашып кеткенімен жүргізілген жедел-іздестіру іс-шараларының нәтижесінде анықталып, ұсталған. Бірақ күдіктінің сот орындаушының қолға алға...

TIME басылымы «TIME100 Companies: Industry Leaders» рейтингін жариялап, жасанды интеллект нарығындағы 10 негізгі ойыншыны таңдады.

Тізімнің көш басында TikTok иесі ретінде танымал ByteDance компаниясы тұр. Платформа шығарған Doubao ассистентін аптасына 155 миллионнан астам адам қолданады. Осы үшін де ЖИ алпауыты атанған.

Екінші орында «Project Rainier» атты ауқымды инфрақұрылымы мен жеке чиптерін шығарғаны үшін Amazon орналасты. Қытайлық Zhipu компаниясы батыстық технологияларға сүйенбей, 744 миллиард параметрі бар GLM-5 моделін жасап шығып, үштікті қорытындылаған.

Бұдан бөлек тізімде ChatGPT сервисімен аптасына 900 миллион пайдаланушы жинаған OpenAI мен Alphabet (Google) компаниясы бар. Сондай-ақ Claude моделін шығарған Anthropic, Alibaba және Hugging Face платформасы...