Жаңалықтар

2023 жылы Қазақстан 13,7 млн долларға жиһаз өнімдерін экспорттады, бұл 2022 жылмен салыстырғанда 31%-ға артық. Өнімдерінің негізгі көлемі ТМД елдеріне жіберілген. Бұл туралы Өнеркәсіп және құрылыс министрлігі хабарлады.

Есептік кезеңде еліміздің кәсіпорындары жалпы сомасы 82,6 млрд теңге болатын жиһаз өндірген. Бұл 2022 жылмен салыстырғанда 28%-ға көп.

«2023 жылы өнеркәсіптің жалпы көлеміндегі жиһаз өнеркәсібінің үлесі 0,18% болған, ал өңдеу өнеркәсібінде 0,4 пайызға тең болды. Саланың физикалық көлем индексі көрсеткіші – 143,5%», – делінген хабарламада.

Негізінен ас үйге арналған жиһаздар (50,4%) және кеңсеге арналған ағаш жиһаздар (5,4%) көбірек өндіріліп, тауарлар өсіміне ықпал етіп отыр. Ал...

Сәуірде Сауд Арабиясы Азия елдеріне жеткізілетін мұнай бағасын көтермек. Алайда басқа аймақтар үшін «қара алтын» бағасын арзандатады. Бұл шешім сәуірде күшіне енеді.

Азия елдеріне жеткізілетін Arab Extra Light және Arab Light маркалы шикізат барреліне 0,2 долларға қымбаттайды. Нәтижесінде Оман/Дубай «қара алтыны» бағасынан асып түсті. Яғни барреліне 1,7 долларға жоғары болады. Осылайша аталған маркалардың құны барреліне 0,3 долларға өседі.

«Еуропа елдері үшін мұнай бағасы барреліне 0,6-0,7 долларға, АҚШ үшін барреліне 0,1-0,2 долларға төмендейді», – деп хабарлады Saudi Aramco мемлекеттік компаниясы.

Жыл басында «қара алтын» құны Таяу Шығыс пен Ливиядағы шиеленістің күшеюіне байланысты құбылды. Сарапшылардың пайымынша, әлемдік «қара алтын...

«KEGOC» АҚ өндірістік филиалдардың және «Энергоинформ» АҚ еншілес ұйымы басшыларының қатысуымен 2023 жылды қорытындылау бойынша кеңес өткізді.

АҚ ұжымы өндірістік міндеттерді уақтылы орындау және инвестициялық жобаларды іске асыру нәтижесінде есепті жылды жақсы қаржылық және корпоративтік көрсеткіштермен аяқтаған. Бұл туралы Экономика және қаржы жөніндегі басқарушы директор Айгүл Әкімбаева мәлім етті.

«Таза пайда 42,7 млрд теңгені құрады. Бұл 2022 жылғы көрсеткіштен 60%-ға немесе 15,9 млрд теңгеге жоғары. 16,9 млрд теңге сомасына «жасыл» облигациялар сәтті орналастырылды», – деп жазылған хабарламада.

Moody’s KEGOC-тың кердиттік рейтингі бойынша болжамды көтерді – «BAA2» «Позитивті». Fitch Компанияның рейтингін «BBB» дейін «Тұрақты» болжаммен көтерді. Ал...

2024 жылғы 5 наурызда «Мемлекеттік техникалық қызмет» АҚ Zaimer.kz («МҚҰ «Робокэш.кз» ЖШС) микроқаржы ұйымының клиенттері саналатын қазақстандықтардың 2 млн-нан астам жеке деректерінің таралуын анықтады.

Жалпы, Robo.finance платформасында жұмыс істейтін микроқаржы ұйымдары клиенттерінің 36 млн-нан астам деректер анықталды.  Оның ішінде РФ – 23,6 млн (zaimer.ru – 16.8 млн, adengi.ru -6.8 млн.), Филиппин – 5 млн (digido.ph), Вьетнам – 2 млн (vietloan.vn) деректері бар.

Сондай-ақ, «Мемлекеттік техникалық қызмет» АҚ таратылған деректерге талдау жүргізді. Цифрлық даму министрлігі клиенттердің жеке басын анықтау нәтижелері бойынша азаматтарға EgovMobile мобильді қосымшасы арқылы тиісті хабарламалар жолдайтын болады.

«Қазақстан Республикасының Дербес деректер және оларды қорғау туралы заңнамасының талаптарын...

Mitsui E&S Co шағын жапондық кеме жасау компаниясының акциялары Токио қор биржасында көп сатылғаны сонша, өтімділігі жағынан Toyota Motor-дың құнды қағазын басып озды. Сарапшылардың айтуынша, Mitsui акциялары алыпсатарлар арасында өте танымал.

Толығырақ

Bloomberg-тің пайымдауынша,  Mitsui E&S-  акцияларының сауда-саттық көлемі сәрсенбі қорытындысы бойынша 290 млрд иенді (1,9 млрд долларды) құрады. Ал Toyota-ның құнды қағаз саудасы тек 120 миллиард иенді (0 0,8 миллиард) көрсетті. Сонымен қатар, Toyota-ның нарықтық капитализациясы Mitsui E&S-тен шамамен 230 есе көп, деп атап өтті Bloomberg.

Bloomberg ақпаратына сүйенсек, Mitsui E&S  акциялары сауда қорытындысы бойынша 8,6%- ға – 2596 иенге дейін ( 17,3 долларға) қымбаттады.

Toyota Motor...

Қазақстандықтардың мобильді төлемдерінің мониторингі тек 1,5 миллион теңгеден бастап жүргізілу керек. Осылай деген Мәжіліс депутаты Ерлан Барлыбаев мобильді аударымдарды бақылау жүйесін тағы сынады.

Мәжілісмен жыл басынан бері қоғамда мобильді төлемдерді толық бақылау шарасы қызу талқыға түсіп жатқанын атап өтті. Айтуынша, шенеуніктердің көңілге қонбайтын түсіндірмелерінен соң, жұрт әбден шатасқан.

«Үкіметтің түсіндірмесіне сәйкес, бір ай ішінде 100 және одан да көп адамнан аударым алу бақылауға алынады, олардың жалпы сомасы 3 ең төменгі жалақы немесе 255 мың теңгеден асады. Осы орайда аударымдардың төменгі шегі нақты көрсетілмеген, бұл барлық төлемнің, тіпті 100-200 мың теңгеден аз мөлшердегі аударымдардарға да мониторинг...

Ұлттық Банк «2024 ақпан. Ақша-кредит саясаты туралы баяндама» жариялады. Баяндамада болжамның алғышарттары, 2026 жылға дейінгі базалық және баламалы сценарийлер бойынша макроэкономикалық даму динамикасы ұсынылған.

Құжатта төлем балансының ағымдағы шотына қатысты болжам, макроэкономикалық жағдайлар, ақша, валюта және қаржы нарығындағы ахуал қамтылған.

Құжат қандай көрсеткіштерді қамтиды?

Баяндамада орталық банктің пайыздық мөлшерлемесі бойынша болжамдарды жарияланған. Бұған қоса Қазақстан экономикасындағы монетизацияны талдау, «Тарифті инвестицияға айырбастау» мемлекеттік бағдарламасын іске асыру аясында Қазақстанның коммуналдық инфрақұрылымының жағдайы мен даму перспективалары бар. 2023-2024 жылдардағы жылдық инфляцияның баяулауы және «базалық әсерді» бағалау секілді бокстар да қамтылған.

Төлем балансының ағымдағы шоты туралы болжам ұсынылды

«Дефицит жалпы...

НАТО-ға мүше барлық мемлекет жыл сайын соғыс дайындығын қамтамасыз ету және кез келген ықтимал шабуылдарға қарсы тұру мақсатында қорғаныс саласына жалпы ішкі өнімнің (ЖІӨ) 2 %-нан аз емес көлемде қаржы жұмсауға міндетті. Бұл нақты талап емес, бірақ жиырма жылдан бері құзіретін жоймай келе жатқан дағдылы тәртіп. Қорғанысқа бағытталатын шығындардың минималды шегін ЖІӨ-нің 2 %-ы деңгейінде белгілеу туралы сонау 2006 жылы айтылып бекітілген. Алайда бұл мәселе тек 2023 жылдың 11 шілдесінде ғана Вильнюстегі саммитте мақұлданды. Қаражат негізінен жаңа қару-жарақ пен әскери техника сатып алуға, ғылыми зерттеу мен тәжірибелік-конструкторлық жұмыстар жүргізуге жұмсалуы тиіс.

Қорғанысқа көп қаражат салған қандай елдер?

НАТО статистикасы...

Air Astana әуекомпаниясы Германия бағытындағы ұшу және ұшып келу рейстерінің уақытша тоқтағанын хабарлады.

«Германияға және Германиядан ұшатын жолаушылар назарына! Air Astana 2024 жылдың 07 наурызында Франкфурт әуежайында авиациялық қауіпсіздік қызметкерлерінің ереуілі салдарынан KС921/KС922 Астана-Франкфурт-Астана рейстерінің орындалмайтыны туралы хабарлайды»,- делінген компания хабарламасында.

Баспасөз қызметінің хабарлауынша осы рейстердің жолаушыларына тиісті SMS хабарламалары жіберілген. Сонымен бірге бұл рейстердің жолаушыларына сервис ақысынанан басқа билеттің пайдаланылмаған бөлігі толық қайтарылады. Жолаушылар қалауына қарай билеттің құнын толық қайтара алады немесе 2024 жылдың 14 наурызына дейін орындалатын рейстерге айыппұлсыз билеттерді қайта броньдай алады. Ол үшін жолаушылар әуекомпанияны...

Bloomberg ақпаратына сүйенсек, Klarna финтех қызметінің ірі акционерлері  IPO-дан кейін компанияны көбірек бақылауға мүмкіндік беретін акциялардың арнайы класын құруды ұсынды. Бұрын Klarna Еуропадағы ең қымбат финтех болып саналды. Компания IPO барысында 20 млрд доллар табыс табуды көздеп отыр.

Толығырақ

Агенттіктің дереккөздері егер ұсыныс қабылданса, онда қазіргі Klarna  акционерлері қарапайым акцияларға қарағанда дауыс беру құқығына ие құнды қағаздарды алатынын айтады. Компанияның қазіргі акционерлеріне, оның бас директоры Себастьян Семиатковский және тұрақты инвесторлар да кіреді. Олардың арасында Sequoia Capital да бар.

Klarna негізін қалаушы Виктор Джейкобссон, компаниядан кеткен, бірақ маңызды акционер болып қала береді. «Ол Семиатковскийге қандай да бір ерекше...

Молдова үкіметі Еуропадағы қарапайым қарулы күштер туралы шарттан шығу туралы шешім қабылдады. Мұндай шешім шығаруға мойындалмаған Преднестровье республикасының деутаттары Ресейден көмек сұрауы себеп болған.

Еуропадағы қарапайым қарулы күштер туралы шартқа 1990 жылы Парижде НАТО-ның 16 елінің және Варшава келісімінің алты елінің өкілдері қол қойған. Бұл құжат барлық қатысушы елдер үшін қару-жарақ пен әскери техникаға бірдей шектеулерді белгілейді. Сондай-ақ шартқа сәйкес осы аймақта қарулы күштердің саны шектеулі болады.

Өз кезегінде Молдованың бұл шешімін Ресей тарапы ұната қоймады. Ресей Мемлекеттік Думасының қорғаныс комитетінің басшысы Андрей Картаполов Молдованың шарттан шығуына Ресей мен оның мүдделеріне қарсы бағытталған қадам деп бағалаған...

5 наурыздағы сауда сессиясын тарихи жоғары деңгейде жапқан алтын бағасы сәрсенбі күнгі сауда барысында біршама төмендеді.

6 наурыз күні Нью-Йорк Comex биржасында алтынның сәуір айындағы келісімшарттары бойынша баға 0,3%-ға төмендеп, бір унция үшін 2135,2 долларды құрады. Бір күн бұрын баға тарихтағы ең жоғары көрсеткішке жетіп, сауда сол межеде жабылған. Ол кезде бағалы металдың бір трой унциясы 2141,9 болды.

Global X сарапшыларының айтуынша, соңғы бес сессияда құнды металдың бағасы шамамен 5%-ға қымбаттады. Бұл нарық үшін күтпеген жағдай болды.

«Нарық қазір АҚШ-тағы пайыздық мөлшерлеменің төмендеуін күтуде. Бұл әдетте пайызсыз әрі тұрақты активтер үшін оң ықпал етеді. Бірақ ФРЖ саясатына...

Қазақстанда ақпарат пен байланыс саласында жұмыс істейтін әйелдер үлесі 1,6%-ды құрайды. Бұл жайлы Ұлттық статистика бюросының телеграм арнасында жазылған.

«Әйелдердің ең аз саны ақпарат және байланыс саласында тіркеліп отыр, барлық жұмыспен қамтылған қыз-келіншектердің үлесі – 1,6%», – делінген бюро хабарламасында.

Жалпы Қазақстан бойынша түрлі салаларда 4 370 715 әйел жұмыс істейді екен. Бұл көрсеткіш жұмыспен қамтылған халықтың жалпы санының 48,3%-ы. Оның ішінде 3,4 млн әйел жалданып жұмыс істейді. Ал 940 мың әйел – өзін-өзі жұмыспен қамтыған.

Салалар бөлінісінде әйелдердің басым бөлігі білім беру саласында еңбек етеді. Олардың бұл саладағы үлесі барлық жұмыспен...

2023 жылы барлық министрлік бойынша жемқорлыққа қатысты ең көп фактілер ІІМ-де тіркелген. Бұл жайлы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігінің өкілі Арман Тілеукенов айтты.

«2023 жылы барлық министрлік бойынша жемқорлыққа қатысты ең көп жағдайлар Ішкі істер министрлігінде тіркелді – 193 адам. Төтенше жағдайлар министрлігінда – 31 адам, Қаржы министрлігінде – 25 адам, Қорғаныс министрлігінде – 17 адам», – деді Тілеукенов.

Сонымен бірге агенттік өкілі қазіргі уақытта Антикордың мұндай статистика жүргізбейтінін, елдегі жемқорлыққа қатысты резонансты оқиғалардан соң, жұмыс жүйесін өзгерткенін мәлімдеді.

«Агенттік қазіргі таңда мұндай тәсілді пайдаланбайды. Бұл көрсеткіштер...

10 мың қазақстандық барлық тексерістен отып, ресми түрде банкрот деп танылды. Олардың қарызының жалпы сомасы 20 млрд теңгені құрады. Бұл туралы Парламент Мәжілісінің кулуарында Қаржы вице-министрі Ержан Біржанов айтты.

«Бүгінгі таңда 87,5 мың өтініш түсті, оның ішінде біз 10 мың өтінішті өңдеп, жеке тұлғаларды банкрот деп таныдық. Бұл тұлғалар бойынша есептен шығарылған қарыз сомасы 20 млрд теңгені құрайды», – деді Біржанов.

«Неліктен қазақстандықтар банкроттықтан бас тартады?» деген сұраққа жауап берген вице-министр мұны жылжымайтын мүліктің болуымен байланысты деп түсіндірді.

«Соттан тыс банкроттық – 1600 АЕК-ке дейінгі сома. Дәл осы санат бойынша азаматтар смартфон, тұрмыстық техника, түрлі қажеттіліктерге тұтынушылық несие алған. Біра...

2019 жылы несиесі кешірілгендердің басым бөлігі қайтадан қарызға батқан. Бұл туралы Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігінің төрағасы Мәдина Әбілқасымова мәлімдеді.

ҚНРДА басшысының айтуынша, жүргізілген талдау нәтижесінде 4 жыл бұрын несиесі кешірілген адамдардың көпшілігі қайтадан кредит алғаны анықталған.

«Өкінішке қарай, 2019 жылғы амнистияға іліккен борышкерлердің көпшілігі қазір қайтадан несие алып алған. Ал кейбірі несие төлемін кешіктіріп, ол проблемалық борышқа айналған», – деді агенттік басшысы.

Әбілқасымова бұл ретте азаматтардың төлем қабілетін дұрыс бағалау мәселесі туындайтынын айтады. Ал бүгін Мәжіліс қарауына ұсынылған заң жобасы несие беру стандарттарын күшейтуге бағытталған. Одан бөлек, кредитін төлей алмай...

Сейсенбіде компанияның әлеуметтік желілерінде ақау болып, Мetaның құнды қағаздары 2%-ға арзандады. Әлеуметтік желілердің жұмысы әлем бойынша 2 сағатқа тоқтап қалды. Алайда Meta ақаудың неден болғанын түсіндірмеді. Сондай-ақ компанияның баға ұсыныстары екінші күн қатарынан төмендеп жатыр.

Акция

Сейсенбі күні таңертең Meta акциялары 488,1 долларға сатылды. Бұл дүйсенбідегі жабылудан 2% төмен. Meta қағаздары екінші күн қатарынан арзандап жатыр. Аптаның бірінші күнінде тек NVIDIA-да акция құны қымбаттады.

Crossmark  Global Investments Бас директоры Боб Долл WSJ-ге: «Жолдағы кедергілерсіз аспанға дейін өсу мүмкін емес», – дейді.

Әлеуметтік желілерде не болды

Мeta-ға тиесілі Instagram, Facebook және Threads-тің әлеуметтік желілері сейсенбі күні жаппай...

Алдағы екі жылда коллекторлық кеңселер проблемалық несиелері бар портфельдерді банктерден сатып ала алмайды. Қазақстандықтардың банк алдындағы қарыздарын коллекторларға сату 2026 жылға дейін тоқтатылады. Мұндай шара несие берудегі тәуекелдерді азайту және қарыз алушылардың құқықтарын қорғау туралы заңдағы өзгерістер мен толықтыруларда қарастырылған.

Депутаттар ұсынысы

Заң жобасын талқылау барысында депутат Никита Шаталов биыл жыл басында коллекторлық агенттіктердің портфелінде жалпы қарызы 382 миллиард теңгені құрайтын 890 мың қарыз алушы бар екенін атап өтті. Шаталов коллекторларға қарыздарды сатуға толық тыйым салу жөнінде депутаттар құрамының ұсынысы болғанын еске салды.

«Бізге коллекторлардың жұмыс тәсілдері белгілі – бұл көбінесе қарызды өндіріп алу...

Биыл Ұлттық бірыңғай тестілеу талаптары өзгере ме? Бұл сұраққа Мәжіліс кулуарында ҚР Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек жауап берді. Оның айтуынша, биыл түбегейлі өзгерістер болмайды.

«Енді ҰБТ тапсырудың бес кезеңі бар. Естеріңізде болса, бұрын бәрі бір күнде өтетін. Осының салдарынан балалар күйзеліске түсетін, үлкен жүктеме болды. Биыл тестілеу бес рет болады, яғни екеуі ақылы түрде ұйымдастырылады. Қаңтар айындағы тестілеуге 130 мыңға жуық адам қатысты. Енді наурыз айындағы тестілеу бар», – деді министер.

Екі ақылы тестілеу кезінде бала өз күшін сынап көреді, өзінің әлсіз жақтарын түсінуге мүмкіндігі бар. Екі негізгі тест мамыр-шілде аралығында өтеді. Бала тіркелген осы екі кезеңн...

4 күннен кейін 10 наурызда Қазақстанда мәдениет, спорт және ойын-сауық саласындағы үздік майталмандарды таңдайтын Ticketon Awards жобасының дауыс беру кезеңі аяқталады.

2024 жылғы 6 наурыздағы аралық дауыс беру нәтижесі бойынша Ticketon Awards номинанттарына 136 981-ден астам адам дауыс берген. 5 наурызда бір күн ішінде үміткерлер үшін 3 965 дауыс берілген. Дауыс беру 8 ақпаннан 10 наурызға дейін жалғасады. Жеңімпаздарды марапаттау рәсімі 20 сәуірде өтеді.

Әндерін кез-келген жастағы тыңдарман жақсы көретін әнші Садраддин «Қазақстанның жыл әншісі» номинациясының жеңімпазы болуы мүмкін. Ол отандық «Ирина Кайратовна» музыкалық тобын басып озды. 

«Ирина Кайратовнаның» клиптері басқа отандық бейне-музыкалық өнімдерден режиссерлік шешімдердің батылдығымен ерекшеленеді. Бұл «Ирина Кайратовнаның» Қазақстандағы заманауи мәдениеттің көрнекті және танымал...

Биткоин тарихи максимумды жаңартқаннан кейін, көп ұзамай жаппай сатылымға шықты. Трейдерлер әлі де криптовалютаға оптимистік көзқараспен қарайды.

Толығырақ

Bloomberg ақпаратына сүйенсек, биткоин бағамы 5 наурыз күні кешке максимумды жаңартқаннан кейін, бірнеше сағат ішінде 14% – ға төмендеді. Сондай-ақ, 69,2 мың долларға дейін жетіп, жаңа рекордтық көрсеткішті иеленді.

Coinglas криптовалюта деректерін бақылаушының айтуынша, Binance крипто биржасындағы биткоиннің қазіргі бағасы 63,3 мың долларды құрайды. Бұл жаңа рекордтан 8,5% төмен.

Бағаның құбылмалылығы биткоинге тән. Осы жылдың басынан бастап биткоин 60% – дан астам қымбаттады. Bloomberg атап өткендей, алдыңғы циклдарда жыл сайынғы өсім 1000% – дан асып отырған. Ал содан кейін биткоин...

ҚР Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек 2024 жылғы 4 наурыздағы жер сілкінісінен кейін Алматыдағы бірнеше оқу ордасының қабырғаларына сызат түскенін растады.

Оның айтуынша, бүгінде Алматыдағы 35 жоғары оқу орнында 198 мың студент білім алып жатқанын хабарлады.

«Сараптама жасадық. Расымен де, бірнеше ғимаратта, атап айтқанда, әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-де, Абай атындағы ҚазҰПУ-де, ЖенПУ-де және тағы бірнеше университеттің жатақханаларында жарықтар пайда болды. Біз құрылыс бөлімдерінен сейсмикалық төзімділік бойынша мамандарды арнайы шақырып, талдау жүргіздік. Негізгі құрылымдардың зақымдануы болған жоқ. Шынында да жарықтар бар. Тәуекел тудыратын жағдайлар туралы қазір айту мүмкін емес. Біз арнайы талдау жасаймыз. Жағдайды бақылауда ұстаймыз», – деді министр.

Банк ЦентрКредиттің Қазақстан қор биржасында (KASE) саудаланатын акциялары биыл бүкіл нарықты таңқалдырып жатыр. Қаңтар-ақпан айларында банк акциялары 70%-ға қымбаттаған. Бұл 2023 жылмен салыстырғанда 52,7% жоғары. Көрсеткіш сарапшылардың болжамынан да асып түскен.

Freedom Broker сарапшылары өз шолуында банк акцияларының кейінгі кездегі өсімі табиғи емес екенін жазады.

«Бұл раллидің қашан аяқталары белгісіз. Өйткені кейінгі уақыттағы өсімі табиғи секілді көрінбейді. Соған қарамастан, біз бағалы қағаздардың өсу толқынындағы позицияларында қалуды және жай ғана үзіліс пен шоғырланудан гөрі, түзетудің маңызды тұстарын қадағалауды ұсынамыз»,– деп атап өтті сарапшылар.

Акциялардың арзандау қаупі жоғары болғандықтан, қазір БЦК бағалы қағаздарын сатып...

Бұрынғы Мәдениет және спорт вице-министрі Ерлан Қожағапанов 2018 жылы Петропавлда өткен Қазақстан мен Ресей форумын өткізу үшін қасақана сематалық құжатқа бағаны өсіріп көрсетті деп күдіктеліп отыр. Оның қаражатты негізсіз жұмсағаны үшін ұсталғанын Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі растады.

«1 наурызда Сыбайлас жемқорлыққа қарсы қызмет жасырын іс-шаралардың нәтижесі бойынша Мәдениет және спорт экс-вице-министрі Қожағапановты ауыр жемқорлық қылмыс жасады деген күдік бойынша ұстады», – деді агенттік өкілі.

Агенттіктің хабарлауынша вице-министр коммерциялық ұйымның мүддесі үшін әрекет еткен. Солайша 2018 жылы Петропавл қаласында Қазақстан Республикасы мен Ресей Федерациясының 15-ші өңіраралық ынтымақтастық форумының көрмесін ұйымдастыру бойынша шарт жасаған...