Жаңалықтар

Танымал қазақ әншісі Еңлік Құрарбек (Yenlik) Халықаралық зорлық-зомбылыққа қарсы күрес күні «time» деп аталатын бейнебаянын көпшілік назарына ұсынады. Автор жаңа туындысында қоғамдағы әйел теңдігі мәселесін көтерді.

Тимесе – тиме

Бейнебаян атауының өзі екі түрлі мағына беріп тұр: time – ағылшын тілінен уақыт деп аударылса, латын қарпімен жазылған қазақша «тиме» сөзі тиіспе дегенді білдіреді.

«Тимесе – тиме, керіспе!
Төбелескенде не пайда бар?», – деп әндетеді Еңлік.

Бірінші шумағы «Кімнің кім екенін уақыт пен өмірден сұрайық» деп басталады, яғни автор «time» сөзін қос мағынада қолданып отыр.

Жаңа туындының сөзін Еңлік Құрарбек жазса, әнін Нұржан Абдолла

1 шілдеден Қазақстанда тауарлық газ бағасы 33%-ға дейін қымбаттауы мүмкін. Бұл туралы Энергетика вице-министрі Қайырхан Тұтқышбаев мәлімдеді.

Тұтқышбаевтың айтуынша, тариф алдағы жылыту маусымына дайындық пен газ инфрақұрылымын жаңартуға байланысты көтеріледі.

Сонымен қатар соңғы айларда Теңіз секілді ірі кен орындарының жұмысы тоқтап, газ өндіру көлемі төмендеген. Дегенмен мемлекет ішкі сұранысты транзит газ есебінен жауып отыр.

Осы ретте елде газ жүргізу мен газ тұтыну көлемі де тұрақты артып келеді. Министрліктің мәліметінше, 2026 жылы Қазақстанда газ тұтыну көлемі тағы 1 млрд текше метрге артады.

2025 жылы 2 мың шақырымнан астам газ құбыры тартылып, 94 елдімекен табиғи газға...

АҚШ вице-президенті Джей Ди Вэнс Израильге қатысты қатаң сын айтты. Ол Дональд Трамп Израильдің «ықпалды жалғыз одақтасы» болып қала беретінін еске салған. Әрі Израильдің қорғаныс қаруының үштен екісі АҚШ-та өндірілген немесе АҚШ есебінен төленген айтып, Израиль басшылығына «шындықты түсіну керек» деген ой жеткізді, деп жазады Reuters.

Бұған дейін берген сұхбатында ол Итамар Бен-Гвир мен Бецалель Смотричке қарата «Сіздер халқы 9 млн адам болатын елсіздер. Ұлттық қауіпсіздікке қатысты әр мәселені адамдарды өлтіру арқылы шеше алмайсыздар» деген.

Алайда мұндай сын әзірге АҚШ-тың Израильден теріс айналғаныннемесе әскери көмекті тоқтатуды талап етіп отырғанын білдірмейді. Вэнс Израиль үкіметіндегі оңшыл министрлерді әдейі сынады, біра...

Алматының Бостандық ауданында қайғылы жағдай болды. Ер адам он бірінші қабаттан секіріп кетіп қайтыс болды.

Полиция дерегінше, 37 жастағы ер адам пәтерінің терезесінен секірген. Оны сол тұрғын үй кешенінің күзетшісі көріп, жедел-жәрдем шақырады.

«Оқиға орнына жедел жәрдем бригадасы мен полиция қызметкерлері жетті. Зардап шеккен адам шұғыл түрде медициналық мекемеге жеткізілді. Дәрігерлердің күш-жігеріне қарамастан, ер адам есін жимастан көз жұмды. Қазіргі уақытта оқиғаның мән-жайы мен себебі анықталып жатыр», – деп атап өтті полиция департаментінен.

Осыдан он шақты күн бұрын Алматыда көпқабатты үйдің терезесінен әйел адам құлап кеткенін жазған едік. Ол да оқиға орнында мерт...

2026 жылдың қаңтар-мамырындағы дерекке қарасақ, республикалық бюджетке (РБ) өңірлерден түсетін салықтың құрылымы біркелкі емес. Бір өңірлерде негізгі салмақ қосылған құн салығына (ҚҚС) түссе, екіншілерінде пайдалы қазбаларды өндіру салығы, ал мұнайлы аймақтарда кедендік әкету бажы басым.

Бұл өңір экономикасын қандай сала сүйенетінін де көрсетеді: ірі қалаларда тұтыну, сауда және қызмет көрсету алға шықса, батыс пен кенді өңірлерде шикізат факторы шешуші рөл ойнайды.

Қазақстанда 40 жыл еңбек өтілі барларды зейнетке ерте шығару шарты қарастырылып жатыр. Бастаманы Еңбек министрлігінде өткен кеңесте Сенат депутаты Амангелді Нұғманов көтерді.

Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі Асқарбек Ертаевтың төрағалығымен өткен кеңейтілген кеңесте зейнетақы қорының қаржылық тұрақтылығын нығайтуға және төлем көлемін арттыруға бағытталған бастамалар ортаға салынды.

Сонымен қатар сарапшылармен және депутаттармен бірлесіп зейнетақы жүйесін жаңғыртудың бірнеше тұжырымдамалық тәсілі әзірленді.

Ең көп талқыланған ұсыныстардың бірі – Сенат депутаты Амангелді Нұғмановтың бастамасы болды. Ол зейнетке шығудың негізгі шарттарының бірі ретінде 40 жылдық еңбек өтілін белгілеуді ұсынды.

Дәлірек айтқан да 40 жылдық еңбек өтілі бар бюджеттік сала қызметкерлері үшін еңбек...

Мемлекеттік кірістер комитеті төлеген салығы тапқан табысына сай келмейтін кәсіпкерлерге ескерту жіберіп жатыр. Салық органдары жеке кәсіпкерлер мен компаниялардың «салық кабинетіне» арнайы Push-хабарлама жолдай бастады.

Бұл хабарламалар салықты тексеру емес, алдын ала көмек ретінде жіберіліп отыр. Мақсат – салық төлеушілердің есептеріндегі қате мен сәйкессіздікті дер кезінде анықтап, айыппұлдың алдын алу.

Ескерту отандық компанияларға ғана емес, ҚҚС (қосылған құн салығы) төлейтін бизнес пен шетелдік компаниялармен (бейрезиденттермен) жұмыс істейтін кәсіпкерлерге де жіберілген.

Кәсіпкерлерге ыңғайлы болу үшін хабарламаның ішіне қатенің қалай табылғаны туралы түсіндірме мен оны өз бетінше тексеруге арналған нұсқаулық қоса тіркелген.

Салық қызметі кәсіпкерлерге...

Қазақстанға Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың шақыруымен Черногория Президенті Яков Милатович ресми сапармен келді. Астанадағы Тәуелсіздік сарайында мәртебелі мейманды қарсы алу рәсімі өтті.

Алдымен  екі ел басшылары бір-біріне ресми делегация мүшелерін таныстырды. Құрмет қарауылының бастығы рапорт беріп, екі елдің мемлекеттік әнұрандары орындалды.

Салтанатты қарсы алу рәсімі аяқталғаннан кейін Тоқаев пен Милатович келіссөз залына өтті.

Тараптар жоғары деңгейдегі келіссөздер өткізіп, саяси байланысты нығайту, сондай-ақ сауда-экономикалық, инвестициялық және мәдени-гуманитарлық ынтымақтастықты дамыту мәселелерін талқылайды.

Айта кетейік, Черногория басшысының Қазақстанға сапары үш күнге созылады.

Биыл Астанада 16 мыңнан астам түлек мектеппен қоштасып, үлкен өмірге қадам басты. Ал №83 мектеп-лицейінің түлегі, «Алтын белгі» иегері Максим Цой үшін бұл күн өміріндегі ең ұмытылмас сәттердің біріне айналды.

Желіні жаулаған би

Максим Цой көпшілікке осыған дейін, дәлірек айтсақ, 25 мамыр күнгі соңғы қоңырау салтанатында танылған еді. Ерекше білім беру қажеттілігі бар жас түлектің ұстазымен бірге билеген видеосы әлеуметтік желіде кеңінен тарап, мыңдаған адамның жүрегін елжіреткен. Оның өмірге деген шексіз құштарлығы, белсенділігі мен ұстазына деген шынайы құрметіне желі қолданушылары тәнті болып, жылы лебіздерін жаудырған.

Максим өзінің көпжылдық еңбегінің жемісін көріп, мектепті үздік тәмамдағанын айғақтайтын қызыл аттестатын алды.

Ресейден әкелінген 6 тонна жаңа піскен қияр фитосанитариялық талаптарға сай болмай шықты. Осы себепті өнім Ресей Федерациясына кері қайтарылды деп хабарлайды Ауыл шаруашылығы министрлігі.

Министрліктің Мемлекеттік инспекция комитеті шекара арқылы өтетін өнімдердің қауіпсіздігін тексеру барысында осы заңбұзушылықты анықтаған. Белгілі болғандай, көкөністер заңда көрсетілген ережелерге сәйкес арнайы фитосанитариялық бақылаудан дұрыс өтпеген. Бұл ел аумағына зиянкестер мен өсімдік ауруларының еніп кетпеуі үшін жасалған шара.

«Министрлік фитосанитариялық талаптарды сақтау елдің карантиндік қауіпсіздігін қамтамасыз етудің, карантиндік объектілердің әкелінуі мен таралуының алдын алудың, сондай-ақ отандық агроөнеркәсіптік кешенді қорғаудың міндетті талабы екенін еске салады», – деп ескертеді ведомстводан.

Тексеріс отандық ауыл...

Қазақстандағы ең ірі тау-кен металлургиялық компанияларының бірі – Eurasian Resources Group (ERG) менеджерлер кеңесінің құрамын жаңартты. Компанияның ресми сайтындағы мәліметке сәйкес, кәсіпорынды Қазақстанның атынан төрт адам басқарады.

Бұл өзгерістер акционерлер арасындағы үлкен мәміле мен ауыс-түйістерден кейін қабылданып отыр.

Жақында белгілі кәсіпкер Шахмұрат Мутәліпке тиесілі «Nature Energy Solutions Ltd.» компаниясы биыл холдингтің 39,3% акциясын иеленген. Бизнесмен бұл үлесті Патох Шодиев (18,6%) пен Александр Машкевичтің мұрагерлерінен (20,7%) сатып алған.

Менеджердер кеңесінде кімдер бар?

Осы үлкен мәміледен кейін басқару құрамы да жаңарып, бұрынғы қожайындардың өкілдері — Сабир Шодиев пен Эдуард Сурлевич кеңестен...

Футболдан ерлер арасындағы Әлем чемпионатында әйел төрешілердің төрелік етуі ең үлкен өзгерістердің бірі болып отыр. Бүгінде бұл үрдіс футболдың әдемі дәстүріне айналып үлгерді. ФИФА төрешілер комитетінің басшысы Пьерлуиджи Коллина бұл тағайындаулардың гендерлік белгіге емес, «ең алдымен кәсіби сапа» принципіне негізделгенін ерекше атап өтті.

АҚШ, Канада және Мексиканың жасыл алаңдарында өтіп жатқан биылғы Әлем кубогында 6 әйел төрелік етіп жатыр. Олардың екеуі – бас төреші, үшеуі – ассистент және біреуі – VAR (бейнеқайталау) төрешісі.

Бәрі Стефани Фраппардан басталды

Әйел төрешілердің ерлер футболында қызмет етуі алғаш рет 2022 жылы Қатардағы Әлем чемпионатында орын алды.

Франциялық Стефани Фраппар ерлер арасындағы Әлем чемпионатында...

Вьетнам шетелдік азаматтардың елге кіруін алдын ала хабарлайтын жаңа жүйені іске қосты. Бұл туралы ҚР Сыртқы істер министрлігі хабарлады.

Қандай өзгеріс енгізілді?

СІМ мәліметінше, Вьетнам Социалистік Республикасы шетел азаматтарының елге кіру рәсімдерін жеңілдету мақсатында «Алдын ала ақпарат ұсыну жүйесін» (Pre-arrival Information – PAI) пилоттық режимін іске қосты.

Аталған жүйе шетел азаматтарына Вьетнамға сапар алдында қажетті ақпаратты онлайн режимде алдын ала ұсынуға мүмкіндік береді.

«Жүйе шекаралық бақылаудан өту уақытын қысқартуға және әуежайлардағы жолаушылар ағынын оңтайландыруға бағытталған», – делінген хабарламада.

Қай елдерде жұмыс істеп жатыр?

PAI жүйесі қазіргі уақытта Таншоннят халықаралық әуежайында...

«Ойыншықтар хикаясы 5» анимациялық фильмі 19 наурызда әлемдік прокатқа шықты. Мультфильм бірнеше тілге дубляждалған, оның ішінде қазақ тілі де бар. Картинаның дистрибьюциясымен айналысатын Ascar cinema ойыншықтарды қазақша сөйлеткен актерлерді таныстырды.

Анимациялық фильмдегі кейіпкердің бірі Доллиді блогер Бота Миа дыбыстайды. Трикси динозаврын Зарина Кармен, ал Тікенек мырзаны Асан Мәжит сөйлеткен. Сондай-ақ дубляжға Әбілмансұр Серіков те қатысқан. Ал ойыншықтардың иесі Бониды Айзере Беркімбай дыбыстаған.

Қазақша дубляждың режиссері – Шах-Мұрат Ордабаев. Ол бұған дейін «Моана», «Коконың құпиясы», «Арыстан патша», «Малефисента 2», «Мұзды өлке 2» және өзге де фильмдердің қазақша дубляжын басқарған.

«Ойыншықтар хикаясы 5» – Pixar Animation Studios компаниясы мен Walt Disney Pictures...

Қазақстандық банктер 2026 жылдың 5 айында 1 трлн теңгеден астам таза пайда тапты. Бұл өткен жылдың осы кезеңімен салыстырғанда 9%-ға аз.

Ұлттық банк статистикасына сәйкес, банк секторы мамыр айында 240 млрд теңге таза пайда алған. Нәтижесінде бес айдағы таза табыс 1 трлн 36 млрд теңгені құрады.

Банктердің табысы төмендегенімен, олардың клиенттерге қызмет көрсетуден тапқан пайыздары айтарлықтай өсіп, 26%-ға жуықтап, 3,3 триллион теңгені құрады.

Жалпы 2026 жылы қаржы ұйымдарының таза пайдасы қысқарып келе жатқаны байқалады.

Оған несие талаптарының қатаңдауы, салымшыларға төлейтін сыйақының жоғары болуы және салықтың артуы әсер еткен.

«Қазгидромет» шілде айына арналған ауа райы болжамын жариялады. Синоптиктердің мәліметінше, Астана мен Алматыда температура жиі өзгеріп, жаңбырлы күндер көп болады.

Елордада шілде айындағы орташа ауа температурасы +21,2 градус шамасында болып, климаттық нормаға жақын болады. Ай бойы салқын күндер мен аптап ыстық кезеңдер алма-кезек ауысып отырады.

Ай бойы...

Әлеуметтік желіде жасы егде тартса да, өмірге деген құштарлығы сөнбеген ақ жаулықты ананың видеосы қызу талқыланып жатыр. Instagram қолданушысы alma.janalina парақшасында 74 жастағы анасының биік таулардың үстінен парапланмен қорықпай ұшқан сәтін көрсетті.

Видео авторы жазбасында: «Анашым 74 жаста… Ал, істеп жүргені мынау… Не дейсіздер, ал?!» – деп жазды.

Апаның нұсқаушымен бірге асқар таулардың аясында, аспан көгінде ешбір қобалжусыз, керісінше, ән айта отырып, көңілді күйде ұшып бара жатқаны көрінеді.

Бұл ерекше сәт оқырмандардың таңданысы мен сүйіспеншілігін тудырды. Пікір қалдырушылар апаның батылдығына тәнті болып, ақ тілектерін жаудырып жатыр.

«ЖИ деп қалсам. Шын екен...

ЕуроОдақ парламенті өздері паналатудан бас тартқан, бірақ отанына қайта алмайтын мигранттарды депортациялау ережесін мақұлдады. Жаңа регламент бойынша мұндай адамдар үшін ЕуроОдақтан тыс жерде арнайы уақытша тұру орталықтары (қайтару хабтары) салынады.

DW басылымының жазуынша, дауыс беруге қатысқан 666 еуродепутаттың 418-і бұл бастаманы қолдап, 218-і қарсы шықты, ал 30-ы қалыс қалды.

Қазір ЕО-дан шығарылатын мигранттардың тек төрттен бірі ғана өз еліне қайтады. Жаңа ережелер бұл көрсеткішті арттыруды көздейді.

Әзірге уақытша тұратын хабтардың нақты қай жерде ашылатыны белгісіз, алайда Африка елдері ұсынылып отыр. Сонымен қатар, AFP ақпарат агенттігінің мәліметінше, Қазақстан, Өзбекстан, Руанда және Уганда ЕО-ның депортация бойынша болашақ серіктестері атануы мүмкін.

Li Auto компаниясы L6 моделінің жаңа буыны 2026 жылдың шілде айында таныстырылатынын ресми түрде растады. Бұл туралы компанияның өнім желісі бойынша жетекшісі Ли Синьян мәлімдеді.

Жаңартылған көлік энергия жүйесі, интерьер жабдықтары және автопилот технологиялары бойынша елеулі өзгерістерге ие болады.

Жаңа Li Auto L6 қазіргі 36,8 кВт·сағ аккумулятордың орнына сыйымдылығы 51 кВт·сағ болатын Li Auto 5C батареясымен жабдықталады. Соның арқасында көлік тек электр қуатымен WLTC стандарты бойынша 234 шақырымға, ал CLTC стандарты бойынша шамамен 300 шақырымға дейін жүре алады.

Сондай-ақ аккумулятор жылдам қуаттау технологиясымен жабдықталған. Өндірушінің мәліметінше, небәрі 10 минут ішінде 200 шақырымға жететін жүріс қорын толықтыруға болады.

20 маусымда ел бойынша жоғары оқу орындарының қабылдау комиссиялары жұмысын бастайды. ҰБТ-ны тапсырып грант конкурсына қатыспайтын талапкерлер ЖОО-ға оқуға түсу үшін құжаттарын тапсыра берсе болады. Бұл туралы Ұлттық тестілеу орталығы хабарлады.

Гранттар конкурсына қатысуды жоспарлап отырғандар 13-20 шілде аралығында қатысуға өтініш беруі керек. Дәл осы кезеңде талапкерлер түскісі келетін мамандықтар мен ЖОО-ларды таңдайды.

Гранттар конкурсына өтінішті кез келген ЖОО-ның қабылдау комиссиясы арқылы тапсыруға болады.

Грант иегерлерінің тізімін ҒЖБМ (Ғылым және жоғары білім министрлігі) 10 тамызға дейін жариялайды.

Айта кетейік, Ғылым және жоғары білім министрі Саясат Нұрбек 2026-2027 оқу жылына 89 457 мемлекеттік грант бөлінгенін айтты. Айтуынша, биыл жоғары...

Біріккен Араб Әмірліктері 15 жасқа толмаған балаларға әлеуметтік желілерді пайдалануға тыйым салды. БАӘ мұндай шектеу енгізген алғашқы араб елі болып отыр деп жазады Reuters агенттігі.

Қабылдаған қаулыға сәйкес, 15 жастан кіші балаларға әлеуметтік желілерде жеке парақша ашуға, оны пайдалануға немесе басқаруға рұқсат берілмейді. Олар қандай да бір мәлімет жариялай алмайды, пікір қалдыра алмайды, ақпаратпен бөлісе алмайды және ашық топтарға қосыла алмайды.

15 және 16 жастағы жасөспірімдер әлеуметтік желілерді пайдаланады, бірақ олар үшін қауіпсіздік шаралары күшейтіледі. Мысалы, жас ерекшелігіне сай келетін контент қана көрсетіледі, бейтаныс адамдармен сөйлесуге шектеу қойылады, экран алдында өткізетін уақытты бақылау құралдары орнатылады және ата-ана бақылауы функциясы қосылады...

Жанкүйерлерін ұзақ күттірген Grand Theft Auto VI (GTA 6) ойынына алдын ала тапсырыс беру 25 маусымда ашылады. Бұл туралы осы ойынды дайындайтын Rockstar Games компаниясы хабарлады.

Компания алдын ала тапсырыс басталатын күнді ғана жариялап қоймай, ойынның мұқабасын да көрсетті.

GTA-ның өзі 2026 жылғы 19 қарашада сатыла бастайды. Бұған дейін ойын шығатын күн бірнеше мәрте кейінге шегеріліп келген. Алдын ала тапсырыс алу басталғалы жатқанына қарағанда, көп күттірген ойын биыл шығуға тиіс.

Алдын...

Денсаулық сақтау министрлігі ана мен бала денсаулығын қорғау саласындағы ең үздік ұйымдарды анықтады.

Байқау қорытындысы бойынша «Беделді перзентхана» атағы бірден үш медициналық ұйымға берілген. Жеңімпаздар қатарында Астана қаласы әкімдігінің №2 қалалық көпбейінді ауруханасы бар. Бұл медициналық ұйым елордадағы босануға көмек көрсететін ең ірі орталықтардың бірі саналады.

Сондай-ақ Түркістан облысының №1 облыстық перинаталдық орталығы да осы марапатқа ие болды. Орталық бүкіл өңірдегі жүкті әйелдер мен жаңа туған нәрестелерге, соның ішінде күрделі клиникалық жағдайларда мамандандырылған көмек көрсетеді.

Құрметті атақ иеленген тағы бір мекеме – Қызылорда облыстық перинаталдық орталығы. Бұл медициналық ұйым жүктілікті, босануды жүргізудің және шала туған нәрестелерді күтіп-баптаудың заманауи әдістерін белсенд...

Футболдан Әлем чемпионатының топтық кезеңінің 2-турында Мексика құрамасы Оңтүстік Корея командасын 1:0 есебімен жеңіп, маңызды ұпайға қол жеткізді. Бұл жеңіс мексикалықтарға топтан шығу мүмкіндігін ресми түрде қамтамасыз етті.

Бірінші тайм

Кездесудің алғашқы таймы қос команданың да өте сақ ойнауымен ерекшеленді. Есеп ашылмағанымен, ойын тартысты өтті. Оңтүстік Корея сапынан Ли Кан Ин ойынның небәрі 4-минутында-ақ сары қағаз алып, командасын біраз қысымға қалдырды. Алғашқы 45 минут 0:0 есебімен аяқталды.

Екінші тайм: Ромоның шешуші голы

Екінші тайм басталған бойда Мексика құрамасы бірден шабуылға көшті. Нәтижесінде, 50-минутта Луис Ромо қарсылас қақпасын дәл көздеп, есепті 1:0-ге жеткізді. Осы гол ойын тағдырын шешкен жалғыз...