Жаңалықтар

Тұрсынғали Алагөзовтің алкогольсіз сусындар шығаратын компаниясы Өзбекстан, Ауғанстан және басқа елдердің нарығына шығуды жоспарлап отыр. Бұл үшін әр елге 50-70 млн доллар инвестиция қажет болуы мүмкін.

Кәсіпкер Тұрсынғали Алагөзов Kursiv.Media-ға берген сұхбатында өзінің холдингі жаңа нарықтарға кеңейіп, алкогольсіз сусындар өндіретін бизнесті дамытатынын айтты. Әңгіме Өзбекстан, Ауғанстан, Пәкістан және Таяу Шығыстың басқа елдері туралы болып отыр. Алайда бұл үшін үлкен инвестиция қажет.

«Әрбір жаңа нарық шамамен 50-70 млн доллар инвестицияларды қажет етеді. Бұл қаражат елде өз зауытымызды салуға, оны жобалауға, тоңазытқыштар сияқты бөлшек сауда үшін қажетті жабдықтарды сатып алуға, сондай-ақ сауда командаларын қалыптастыруға жұмсалуға тиіс. Өзбекстанға...

6 ақпанда өткен «Қазақстан жол ғылыми-зерттеу институты» акционерлерінің жалпы жиналысы Азатбеков Кенжебек Жеңісбекұлын институттың вице-президенті етіп сайлауға шешім қабылданды. Оған лауазымына сай 1,3 млн теңге жалақы тағайындалды.

«Қазақстан жол ғылыми-зерттеу институты» АҚ вице-президенті Азатбеков Кенжебек Жеңісбекұлы сынақ мерзімі 3 ай және лауазымдық жалақысы штаттық кестеге сәйкес 1 300 000 теңге болып тағайындалсын», – делінген «Курсивке» тап болған құжатта.

Ашық дереккөздерде Кенжебек Азатбеков қорғаныс және аэроғарыш өнеркәсібі министрлігі басқармасының басшысы, Көлік және коммуникациялар министрлігінің Ақпараттық қауіпсіздік және ақпараттық технологияларды енгізу бөлімінің бас маманы және басқа да лауазымдарды атқарғаны туралы ақпарат бар.

Институттың кірісі 2023 жылы...

Түркістан облысы Жетісай ауданында диқандар қазірден бастап егін салуды бастай алмай отыр. Өткен жылдың соңында құжат тапсырғанымен мемлекеттен берілетін жеңілдетілген несиені әлі алмаған.

Дала жұмыстарын бастау керек

Жетісай, Мақтаарал ауданының кей диқандары егін егуді қаңтар айынан бастаған. Бір бөлігі жеңілдетілген несиеге қол жеткізе алмай әлек. Шаруалардың айтуынша, дәл қазір көшет отырғызып, дала жұмысына қызу кірісуі керек болған. Ал олар егістік басында емес, қаржы ұйымдарының табалдырығын тоздыруға мәжбүр. Басым бөлігі несие алу үшін құжаттарын 2025 жылдың желтоқсан айында өткізген. 1 ай ішінде қаржы берілетіні айтылғанымен, арадан 2 ай өткенде де несиесін ала алмаған.

Несие шаруалар үшін маңызды

Диқан Әбдімүтәліп...

Экс-жайдарманшы Нұрсұлтан Жақсыген мен әйелі Фариза Алмазқызы қазіргі таңда соттасып жатқанға ұқсайды. Фариза бұл туралы бұған дейін берген сұхбаттарында да тиіп-қашып айтып жүрген еді. Бүгін әлеуметтік желідегі парақшасында қорғаушымен байланыста екенін айтты. 

Фариза Нұрсұлтан Жақсыгенді ар-намысына тиетін сөздер жазғаны үшін сотқа беретінін бұған дейін айтқан еді. Дегенмен істің басталған-басталмағанын нақтыламаған. Бүгін ол stories бөліміне:

«Жоспарым басқа еді, аяқ-асты өзгеріп кетті. Енді не істерімді білмей, миым ашып отыр. Былтыр қыздарыма атап өткенмін. Биыл балаларыммен жылы жаққа демалысқа кетемін деп ойлап едім. Жұмыстарым бітпей қалды» деп жазды. 

Одан кейінгі стористе «Адвокат мырза» деген контактімен WhatsApp желісінде сөйлескенін скрин қылып салып, «Қазірг...

Ресейде халықаралық іздеуде жүрген автокөліктерді мемлекеттік тіркеу тәртібін өзгерту жоспарланып отыр. Тиісті заң жобасын Ресей Ішкі істер министрлігі нормативтік-құқықтық актілер жобаларының порталында жариялады. Құжатта бұл өзгерістің мақсаты – «ресейлік азаматтардың заңды мүдделерін қорғау» деп көрсетілген.

Бұл бастама қолданыстағы тәртіптен түбегейлі бас тартуды көздейді. Қазіргі ережеге сәйкес, автокөлік қандай жағдайда сатып алынғанына қарамастан, егер ол халықаралық іздеуде тұрса, оны тіркеуге тыйым салынады. Ұсынылып отырған өзгерістерге сәйкес, жол полициясы органдарына (Госавтоинспекция) мұндай автокөліктерді тіркеу құқығы берілуі мүмкін. Бұл ретте тіркеуге рұқсат Ресей ішкі істер органдарымен ынтымақтастық орнатпайтын шет мемлекеттердің бастамасымен іздеуде тұрған және сол елдерден әкелінген автокөліктерге қатысты қолданылмақ.

«Дауды...

Қытай инвесторлары Түркістан облысының Түлкібас ауданында әлемдік деңгейдегі этнографиялық демалыс аймағын салуды ұсынды. Өңір әкімдігі оны «мегажоба» деп сипаттады.

9 ақпанда облыс әкімі Нұралхан Көшеров экологиялық таза демалыс орнын ашуды көздейтін ауқымды жоба бойынша келіссөз жүргізді: қытайлар Түркістанға қонаққа келді.

«Маңызды бастама биылдан бастап кезең-кезеңімен жүзеге асырылады және мемлекет тарапынан жан-жақты қолдауға ие болады», – деп таратты әкімдік.

Жоба авторлары Түлкібасты Қазақстан былай тұрсын, Орталық Азия мен әлемді байланыстыратын халықаралық мәдени-туристік орталыққа айналдырғысы келеді.

Атап айтқанда, мұнда қонақүйлер, мейрамханалар мен кафелер, сауда-ойын-сауық кластері, гүл аңғары, шаңғы және шөпте сырғанау аймақтары, жұлдызды шатырлар, ипподром мен ұлтты...

Бизнесмен әрі миллионер Тұрсынғали Алагөзов KursivMedia сайтына берген эксклюзивті сұхбатында ұлы Арсенді Шымкент сыра зауытының директоры қызметіне не себепті тағайындағанын айтып берді. Сонымен қатар ол бизнесін дамыту жоспарын айтып, өндіріс саласына ондаған миллион доллар көлеміндегі инвестиция салатынын атап өтті.

Ұлы директор болмай тұрып немен айналысқан

6 ақпанда 29 жастағы Арсен Алагөзовтің Шымкент сыра зауытының басшысы болғаны белгілі болды. Кәсіпорынды басқару тізгінін оған әкесі – бизнесмен әрі зауыттың тең иесі Тұрсынғали Алагөзов тапсырған.

KursivMedia тілшісіне берген сұхбатында Алагөзов ұлының қазір 29 жаста екенін, биыл 30 жасқа толатынын айтты. Сөзінше, Арсен жастайынан жеке өмір сүрген. Себебі Ұлыбританияда...

Қазір Астанадағы LRT жүйесі сынақтан өтіп жатыр. Жоспар бойынша биыл толық аяқталып, пайдалануға беріледі деп хабарлайды қалалық әкімдіктен.

Әкімдік дерегінше, LRT желісінің жалпы ұзындығы – 22,4 шақырым, ол 18 станцияны қамтиды. Бағыт қаланың негізгі көшелері мен аудандары арқылы өтеді.

«Маршрут халықаралық әуежайдан басталып, Қабанбай батыр даңғылымен өтіп, «Астана жұлдызы» айналма жолын, Назарбаев Университеті мен Ботаникалық бақты қамтиды. Одан әрі желі Сығанақ көшесіне бұрылып, «Абу-Даби Плаза» көпфункционалды кешенінің, Министрліктер үйінің жанынан өтеді, Арыс көпірі мен Қалдаяқов көшесін кесіп өтіп, Ұлттық музей маңымен жүреді. Соңғы аялдама – «Нұрлы жол» вокзалы», – деп хабарлады Астана қаласы әкімдігі.

Қытайлық BYD компаниясының өкілдері Қазақстан нарығына арналған жоспарларымен бөлісті. Бұл туралы kursiv.media kolesa.kz-ке сілтеме жасап хабарлайды.

Сауда қалай болады

2025 жылдың басында, Алматыда BYD автосалондары алғаш ашылғанда, брендтің дистрибьюторы жыл соңына дейін шамамен 2,5 мың автокөлік сату жоспарлаған болатын. Алайда нәтижесі күткеннен де әлдеқайда жақсы болып шықты. Компания жыл ішінде 3245 көлікті саудалады. Олардың жартысына жуығы гибридтік Song Plus DM-i үлесіне тиесілі болды. Ал брендтер рейтингінде 2025 жыл қорытындысы бойынша 11-ші орынға шықты.

2026 жылғы жоспар

2026 жылы бренд Top-10 рейтингіне кіруді көздеп отыр және жыл ішінде клиенттерге 10 мыңнан астам автокөлік жеткізуді жоспарлап отыр...

Депутат Мұрат Әбенов қазақстандықтар Конституция жобасын 99% қолдап отыр деп санайды. Әбенов бұл ойын Конституциялық реформалар жөніндегі комиссияның отырысында айтты.

Конституция жобасы 95 бап, 320 тармақтан тұрады. Сөзінше, соның ішінде 3-4 тармақ қана қызу талқыланып жатыр.

«Қалғанын азаматтар қолдап отыр. Талқыланып жатқан нормалар ішінде 5-баптың 6-тармағы бар. Бұл жерде «қарқынды дамитын қала» арнаулы құқықтық режимі туралы айтылған. Тіл туралы нормалар жазылған 9-баптың 2-тармағы; Сөз еркіндігі айтылатын 23-баптың 4-тармағы; Құрылтайды тарату нормалары көзделген 62-бап та талқыланып жатыр», – дейді ол.

Айтуынша, ұсыныстар қазір де түсіп жатыр.

«Қоғам жобадағы 320 тармақтың 317-cін толы...

Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Sunwah Group корпорациясының төрағасы, Қытай Халықтық саяси консультативтік кеңесі Бүкілқытайлық комитетінің Тұрақты комитет мүшесі, Гонконгтағы Қытай бас сауда палатасының төрағасы Цай Гуаньшэньмен кездесті.

Ақорданың ақпаратына қарағанда, Тоқаев Қазақстан Қытай Халық Республикасымен арадағы мәңгі әрі жан-жақты стратегиялық серіктестікті белсенді түрде дамытуға айрықша маңыз беретінін атап өткен.

«Осы орайда Президент 2013 жылы ҚХР Төрағасы Си Цзиньпин алғаш рет Астанада ұсынған «Бір белдеу, бір жол» бастамасы табысты іске асырылып жатқанына назар аударды», – делінген ақпаратта.

Қасым-Жомарт Тоқаев екі елдің сауда-экономикалық байланыстарының қарқынына жоғары баға беріп, бүгінде Қытай Қазақстанның ең ірі сауда серіктесі саналатынын...

Соңғы жылдары электр самокаттары қала тұрғындары үшін ыңғайлы көлікке айналғанымен, олармен байланысты жол-көлік оқиғалары да күрт көбейіп отыр. Әсіресе Алматы қаласы бұл көрсеткіш бойынша алдыңғы орында тұр.

Электр самокаттар қанша адамды жарақаттады

Полиция департаментінің хабарлауынша, 2025 жылдың 12 айы ішінде Алматы қаласында электр самокаттардың қатысуымен 386 жол-көлік оқиғасы тіркелген, оның салдарынан 400-ден астам адам жарақат алған. Ереже бұзған самокат жүргізушілеріне қатысты 24 мыңнан астам әкімшілік хаттама толтырылған, ал 10 мыңнан аса электр самокат арнайы тұрақтарға қойылған.

Сонымен қатар прокуратура статистикасына сәйкес, электросамокаттарды қағып кету фактілері бойынша ел ішінде Алматы қаласы алдыңғы орында тұр. 2025 жылы Қазақстанда...

Ата заң жобасына бірнеше өзгеріс енгізілді. Бұл туралы Конституциялық сот төрағасының орынбасары Бақыт Нұрмұханов айтты.

Сөзінше, Конституция жобасының мемлекеттік және орыс тіліндегі мәтіндерін жетілдіру жұмысы жүргізіліп жатыр.

«Преамбулада «Ұлы даланың мың жылдық тарихының сабақтастығын сақтап» деген сөздер «Ұлы даланың мыңдаған жылдық» деп өзгертілді. Мәтін бойынша «неприкосновенность» деген термин көп кездеседі. Қазақ тілінде «қол сұқпау», «қол сұғылмаушылық» деп алынып отыр.

9-бап нақтыланып, «тең» сөзі «қатар» деп ауыстырылды.  

50 және 51-баптарда «өтініш» сөзі «мәлімдеме» деп өзгерді. Сөйлем құрау ерекшеліктерін ескеріп, орыс тіліндегі «является» сөзі сызықшаға ауыстырылды. Осылайша қазақ тілінде «болып табылады» деген сөздер алынып тасталды», – дед...

Таразда балаларын терезеден лақтырған анада бұрын ауыр депрессияда жүрген. Бірақ соңына дейін ем алмаған. Қазір оған қатысты жасөспірімдерді өлтіруге оқталу деген бап бойынша тергеу жүріп жатыр.

«Аймақтық өкіл ауруханада жатқан балаларға барды. Ұлдың жағдайы қанағаттанарлық, қыздың сүйегі сынған, әлдеқайда ауыр», – деді балалар омбудсмені.

Оның сөзінше, ауыр депрессиямен жүрген ата-аналар арнайы тіркеуге тұрса да, олар жайлы құзырлы органдарға ескертілмейді. Себебі медициналық құпия деген мәселе бар.

«Медициналық құпияға байланысты денсаулық сақтау органдары ауыр депрессиясы бар немесе психикалық денсаулыққа қатысты диагнозбен есепте тұрған ата-аналармен бірге тұратын балалар туралы мәліметті балалардың құқықтарын...

Дастан Сәтбаев денсаулығына байланысты Түркияда өтетін оқу-жаттығу жиынына қатыспайтын болды.

Бұл туралы «Қайрат» футбол клубы мәлімдеме жасады.

«Медициналық көрсеткіштерге байланысты «Қайрат» шабуылшысы емін Қатарда жалғастырады. Содан кейін Алматыда командаға қосылады», – делінген ақпаратта.

Дастан Сәтбаевтың жанкүйерлері спортшының тезірек сауығып кетуіне тілестестік білдіріп отыр.

«Негізі Дастан ойында көп сәттерді шешетін ойыншы екенін көбісі түсінген шығар! Алла шипасын берсін бауырым! Сенің орның ерекше!», «Қалыпқа келмей, күш түсірмеген жөн. Өте маңызды әрі дұрыс шешім. Тез жазылып кет чемпион!», – жазып жатыр клуб жанкүйерлері.

«Челсидің» жаңа бапкері келер маусымға құрамын

Жаңа Салық кодексіне сәйкес жұмыс істейтін мүгедектігі бар азаматтар үшін жеке табыс салығы бойынша шегерім мөлшері ұлғайтылды. Бұл туралы салық кодексін енгізу жөніндегі жобалық кеңсенің отырысында айтылды.

Не өзгерді

Аталмыш жиынға премьер-министрдің орынбасары – ұлттық экономика министрі Серік Жұманғарин төрағалық еткен.

«Сонымен қатар алғаш рет Салық кодексіне мүгедектік тобына байланысты ЖТС бойынша әлеуметтік салық шегерімін саралау нормасы енгізілді. Егер бұрын жұмыс істейтін мүгедектігі бар адам үшін шегерімнің жалпы шегі 882 АЕК болса, жаңа түзетуде бұл шама үшінші топтағы мүгедектік үшін сақталған. Бірінші және екінші топтағы мүгедектігі бар қызметкер үшін шегерім мөлшері 5000 АЕК-ке дейін ұлғайтылды...

Қазақстанда жаңа тұрғын үйлердегі пәтерлер бағасы әлі де қымбаттап жатыр. Ұлттық статистика бюросының деректеріне сәйкес, 2026 жылдың қаңтарында 2025 жылдың желтоқсанымен салыстырғанда бірінші нарықтағы пәтер бағасы ел бойынша орта есеппен 2,5%-ға қымбаттаған.

Соңғы бес жыл ішінде республика бойынша бағаның орташа өсімі 66%-ды құрады.

Бағалар бір айда қалай өзгерді?

Ең жоғары өсім мына қалаларда тіркелді:

Ал Астанада құрылыс компаниялары сататын пәтерлердің бағасы бір айда 2,3%-ға,
Шымкентте 0,8%-ға өскен.

Жеті қалада пәтер бағасы өзгеріссіз қалды. Олар:
Атырау, Жезқазған, Көкшетау, Қонаев, Қызылорда, Петропавл және Талдықорған.
Алайда ешбір өңірде...

2026 жылғы 10 ақпаннан бастап ITS World индексінің құрамына Freedom Holding Corp, Halyk Bank, сонымен бірге «Қазатомөнеркәсіп» акциялары енгізіледі. Бұл туралы Kursiv.Media ITS мәліметіне сүйене отырып хабарлайды.

Қазақстанның маңызы артты

Осылайша ITS индексіндегі қазақстандық эмитенттер саны беске дейін ұлғайды. Бұған дейін ITS World-та Kaspi.kz мен «ҚазМұнайГаз» ұлттық компаниясының акциялары болған.

«Қазақстанның индекс ішіндегі қамтылу деңгейі жеткіліксіз болғандықтан, қазақстандық бағалы қағаздар санын арттыруды жөн көрдік», – деп атап өтті ITS атқарушы директоры Шыңғыс Қанапиянов.

Америка, Еуропа және Азиядағы 50 жетекші компанияның акцияларын қамтитын ITS World индексі тарихи тұрғыда жаһандық нарықтың көптеген...

Жапонияның ең ірі автоконцерні Toyota Motor соңғы үш жылда екінші рет бас директорын ауыстырады. Компанияның қазіргі CEO-сы Кодзи Сато 2026 жылғы 1 сәуірде қызметінен кетіп, оның орнына қаржы директоры Кэнта Кон келеді. Бұл шешім Toyota-ның пайдасы күрт төмендеген кезеңде қабылданды.

Toyota әлемде, соның ішінде біздің елімізде ең танымал автокөлік брендтерінің бірі. Сондықтан компаниядағы стратегиялық және басқарушылық өзгерістер әлемдік автонарыққа да жанама әсер етуі мүмкін.

Пайда неге азайды

Халықаралық агенттіктердің дерегінше, 2025 жылдың қазан–желтоқсан айларында Toyota тобының пайдасы 43%-ға төмендеген. Ал сәуір–желтоқсан аралығында бұл көрсеткіш 26%-ға қысқарған. Бұл ретте компанияның жалпы табысы өскен. Сондықтан компания жылдық табысы бойынша болжамды арттырды. Ал өткен жылғы қысқармерзімді кірістің азаюының себебі ретінде өндірістік шығындардың қымбаттауын, шикізат...

Семей қаласының қылмыстық істер жөніндегі ауданаралық соты интернет арқылы терроризмді насихаттаған қала тұрғынына үкім шығарды.

Сот материалдарына сәйкес, Қазақстанда тыйым салынған «Ислам мемлекеті» ұйымының идеологиясын айыпталушы 2024 жылдың шілдесінен 2025 жылдың сәуіріне дейін TikTok желісіндегі анонимді аккаунттар арқылы таратқан.

«Аталған материалдар зорлық-зомбылық идеологиясын қамтып, террористік қызметті ақтаған. Сот үкімімен ол Қылмыстық кодекстің 256-бабының 2-бөлігімен (терроризмдi насихаттау немесе терроризм актiсiн жасауға жария түрде шақыру) кінәлі деп танылып, 7 жыл мерзімге бас бостандығынан айырылды»,  – делінген хабарламада.

Үкім заңды күшіне енді.

Айта кетейік, бұдан бұрын Шымкент тұрғынын тапа-тал түсте пышақтап өлтіріп кеткен еді. Ол «Терроризмдi...

Жаңаөзен қалалық полиция басқармасына 16 қаңтар күні бопсалау дерегі туралы жедел ақпарат түскен.

Lada.kz хабарлауынша, белгісіз адам WhatsApp мессенджері арқылы қала тұрғыны мен оның отбасы мүшелеріне қоқан-лоқы жасап, ірі көлемде ақша талап еткен. 19 қаңтарда аталған дерек бойынша қылмыстық іс тіркелді.

Жедел-іздестіру шаралары барысында 7 ақпанда криминалдық полиция қызметкерлері «Бүркіт» арнайы жасағымен бірлесіп, Жаңаөзеннің өндірістік аймағындағы дүкендердің бірінің маңында ақ түсті Lada Granta көлігін тоқтатты.

Тексеру кезінде көліктің артқы орындығында отырған күдікті ұсталды. Жеке тінту барысында одап есірткіге ұқсас зат салынған екі түйіншек табылып тәркіленді.

Сонымен қатар дәлел ретінде күдіктіге тиесілі ұялы телефон да алынған.

Медициналық сараптама қорытындысы...

Қазақстанда KTZ Air Cargo атты жүк тасымалдайтын әуе компаниясы құрылады. Қазір ол тіркеуден өткен. Бұл туралы «Қазақстан темір жолынан» хабарлады деп жазады LS.

Қазір компанияның жүк флоты жасақталып, операциялық қызметті бастауға дайындық жүріп жатыр.

Бұл тасымалдаушы орта және алыс қашықтыққа ұшатын жүк әуе кемелерін пайдалануға бағытталған. Сонымен қатар транзиттік бағыттарды дамыту жоспарланып отыр.

«ҚТЖ» компаниясының мәліметінше, бұл нысанға мемлекеттік бюджет құйылмайды, өз қаражаты есебінен қаржыландырылады.

«Бұл жаңа қызмет түрлерінің пайда болуына серпін беріп, Қазақстанның Еуропа – Азия бағыттарындағы негізгі өңірлік логистикалық хаб ретіндегі рөлін нығайтады», – деп хабарлайды «ҚТЖ» өкілдері.

Жыл басында Тоқаев...

«Протон-М» зымыран тасығышы Байқоңыр ғарыш айлағында 2023 жылғы наурыздан бері алғаш рет ұшуға дайын тұр. Улы гептилмен ұшатын зымыран 12 ақпанда әуеге көтеріледі.

9 ақпанда таңертең ерте зымыранды Байқоңырдағы 81-алаңға жеткізу жұмыстары басталды. Оған ондаған адам қатысты.

Зымыран орбитаға «Электро-Л» №5 спутнигін алып шығады. Ол ауа райын тәулік бойы бақылайтын гидрометеорология спутнигі.

«Роскосмос» жариялаған суреттерге қарағанда, зымыранды ангардан ұшу алаңына дейін жеткізуге полиция, өрт сөндіру, жедел жәрдем қызметтері қатысты. Тіпті әуедегі тікұшақты да көруге болады.

1,1-диметилгидразин, яғни гептил өте улы зат. Оның өте аз мөлшері аз уақытта өлімге әкеп соқтыруы мүмкін.

Хруничев орталығында дайындалған зымыран 12 ақпан, бейсенбі күні Астана уақытымен шамамен...

«Самұрық-Қазына» АҚ қоғамдық кеңесінің төрағасы Болат Жәмішевтің төрағалығымен бүгін отырыс өтіп, «Самұрық-Қазына» қорының кейінгі 10 жылдағы әлеуметтік жобалары қалай іске асырылып жатқаны талқыланды.

Жиынға Мәжіліс депутаттары мен сарапшылар қатысты. Әркім пайым-пікірін айтты. Қор бұл жобаларды Samruk-Kazyna Trust бірыңғай қайырымдылық операторы арқылы іске асырады.

«Самұрық-Қазына» қорының корпоративтік басқару, әлеуметтік-еңбек қатынастары және еңбекті қорғау жөніндегі басқарушы директоры Ғибрат Ауғановтың айтуынша, әлеуметтік бастамаларға деген сенім ең алдымен серіктестіктен көрінеді. Оның сөзінше, қорға осы жобаларды іске асыруға 80-нен астам бизнес өкілдері қатысқан.

«Соның арқасында мыңнан астам әйел жұмыспен қамтылды, инклюзивті білім беру кабинеттері ашылды», – деді Ғибрат Ауғанов.