Жаңалықтар

Қырғыз Республикасының президенті Садыр Жапаров Қасым-Жомарт Тоқаевқа және бауырлас қазақ халқына көрнекті ақын, драматург әрі қоғам қайраткері Мұхтар Шахановтың өмірден өтуіне байланысты көңіл айту жеделхатын жолдады.

Қырғыз елінің басшысы қаралы хабарды күйзеліспен қабылдағанын жеткізді. Жеделхатта Мұхтар Шахановтың бүкіл түркі әлемі, соның ішінде қырғыз ағайындар үшін де орны бөлек тұлға екені ерекше аталған.

Қырғыз халқының шынайы досы

Садыр Жапаров жеделхатында Мұхтар Шаханов екі ел арасындағы рухани алтын көпір болғанын тілге тиек етті.

«Қазақтың ұлы перзенті, Қырғызстанның Халық ақыны, белгілі мемлекет және қоғам қайраткері, Қазақстанның Қырғыз Республикасындағы тұңғыш Елшісі, Шыңғыс Айтматовтың және қырғыз халқының адал досы Мұхтар...

Таяу Шығыстағы қақтығыс салдарынан мұнай өндірісінің тоқтап қалуы әлем экономикасына 50 млрд доллар шығын әкелді. Reuters агенттігінің хабарлауынша, дағдарыс басталғалы нарыққа 500 млн баррельден астам шикі мұнай мен конденсат жетпей қалған. Бұл энергия жеткізудегі ең ірі іркілістің бірі болды.

Сарапшылар пікірі қандай?

Мұнай өндіру жоспарларының орындалмауына байланысты әлем экономикасы 50 млрд доллардан астам табысынан айырылды. Сарапшылардың пікірінше, бұл дағдарыстың зардабы алдағы айларға, тіпті жылдарға созылуы мүмкін.

Wood Mackenzie талдаушысы Иэн Моуттың айтуынша, жоғалған шикізат көлемі әлемдік авиацияның 10 апталық сұранысын немесе жер бетіндегі бүкіл көлік қозғалысының 11 күнгі шығынын қамтамасыз ететін еді. Тіпті бұл жаһандық экономиканың бес күн бойы...

Қазақстанның Еңбек Ері, Халық жазушысы, ақын Мұхтар Шахановпен қоштасу және жерлеу рәсімдері қайда өтетіні белгілі болды. Қаралы жиын мен ақтық сапарға шығарып салу шаралары 21 сәуір күні Алматы қаласында ұйымдастырылады.

Қоштасу рәсімі

Ақынмен ресми қоштасу рәсімі ертең, 21 сәуір күні сағат 09:00-де өтеді. Тұлғаны соңғы сапарға шығарып салуға ниетті жандар мен зиялы қауым өкілдері қаралы жиынға қатыса алады.

Өтетін орны: Абай атындағы Қазақ ұлттық опера және балет театры (Қабанбай батыр көшесі, 110).

Жерлеу рәсімі

Қоштасу рәсімі Алматыда өткенімен, ақынның денесі Түркістандағы Отырар ауданына жеткізіліп, Арыстан баб кесенесінің жанына жерленеді.

Мұхтар Шаханов қазақ рухының асқар шыңы, Желтоқсан шындығы мен...

«Шаңырақ» қоғамдық бірлестігінің басшысы Алмасбек Садырбай тергеу изоляторындағы жағдайға шағымданып, аштық жариялағанын мәлімдеді. Мұндай мәліметтер қоғам белсендісінің журналист Вадим Борейкоға жолдаған хатында айтылған.

Тергеу изоляторындағы жағдай туралы шағымдар

Вадим Борейко Алматы қаласындағы тергеу изоляторынан Алмасбек Садырбай хат жолдағанын жеткізді. Онда ол №72 тергеу изоляторындағы жағдайға қатысты бірқатар шағым айтады.

Хатта Садырбай мекеме әкімшілігі тарапынан бірқатар бұзушылықтар бар екенін атап өткен. Оның айтуынша, карантин аймағында күніне 80-нен астам адам болғанымен, онда азық-түлік пен темекі өнімдерін қабылдауға шектеу қойылған.

Сонымен қатар ол тамақтың дұрыс берілмейтінін, айыпталушыларға сағаттық серуен уақытылы болмайтынын және серуен алаңы санитарлық талаптарға сай еместігін

УЕФА-ның арнайы инспекторы Семей және Қызылорда қалаларындағы стадиондардың халықаралық талаптарға сәйкестігін бағалау үшін Қазақстанға жұмыс сапарымен келді. Басты мақсат – аталған қалаларда еурокубок ойындарын өткізу мүмкіндігін анықтау.

Семей: «Спартак» стадионы алғашқы сыннан өтті

19 сәуір күні УЕФА өкілі Семей қаласындағы тарихи «Спартак» стадионына барып, нысанның техникалық жағдайымен танысты. Тексеріс қорытындысы бойынша футбол сүйер қауым үшін жағымды жаңалықтар бар.

Стадион УЕФА-ның жалпы талаптарына сәйкес келеді деп танылды. Алайда халықаралық матчтарды өткізуге толық рұқсат алу үшін бірқатар ұсақ техникалық кемшіліктер реттелу керек. Стадион әкімшілігіне бұл ескертулерді жою үшін 31 мамырға дейін уақыт берілді.

Егер барлық талап уақытылы орындалса, Семей қаласы биылғы...

Яна Легкодимованы аса қатыгездікпен өлтірген Алтынбек Катимов пен Ризуан Хайржанов Атыраудағы тергеу изоляторынан өмір бойына сотталғандарға арналған колонияға жеткізілді.

«Рәсімге сәйкес, сотталғандарға жөнелту туралы бір сағат бұрын ғана хабарланады. Оларды басқа да тұтқындармен бірге арнайы вагонмен алып кетті», – деп хабарлады дереккөз.

Сотталғандар үкім шыққанына қарамастан бірнеше ай бойы тергеу изоляторында болған.

Яна Легкодимова өлімі

2025 жылы Атырауда 23 жастағы бойжеткенді өлтіргендер өмір бойына сотталды.

Қайғылы жағдай 2024 жылдың 18 қазанында болған. Яна Легкодимова танысының қоңырауынан кейін үйінен шыққан. Тіпті сырт киімін де алмаған. Қызды көлікке отырғаннан кейін ешкім көрмеген.

Анасы іссапардан...

Президент ұлт перзенті, аса көрнекті ақын, белгілі қоғам қайраткері, халық жазушысы, Қазақстанның Еңбек Ері Мұхтар Шахановтың отбасы мен жақын туыстарына көңіл айту жеделхатын жолдады. Бұл туралы Ақорда хабарлады.

Мұхтар Шаханов бар ғибратты ғұмырын қастерлі сөз өнеріне арнап, қазақ поэзиясын жаңа белеске көтерген, төл әдебиетіміз бен мәдениетіміздің көкжиегін кеңейтуге елеулі үлес қосқан қоғамымыздың тұғырлы тұлғасы еді. Әрқашан тіл жанашыры ретінде игілікті істердің бастауында болды. Шығармалары көптеген шет тілдеріне тәржімаланды, жалынды жырларын қалың оқырман сүйіп оқыды. Өнегелі өмір сүріп, соңына мол әдеби мұра қалдырған Мұхтар Шахановтың жарқын бейнесі халқымыздың жадында мәңгі сақталады, – делінген жеделхатта.

Қазақстанда ішкі туризм рекордтық деңгейге жетті. 2025 жылдың қорытындысы бойынша қонақүй және демалыс орындарына жайғасқан ішкі туристер саны 11%-ға артып, 8,7 млн адамға жетті. Бұл туралы Kursiv.Media energyprom.kz-ке сілтеме жасап хабарлайды.

Ішкі туризмге сұраныс артып келеді

Соңғы он жылдағы деректерге сүйенсек, ел ішінде саяхаттағандар саны шамамен үш есеге көбейген. Бұл қазақстандықтардың саяхатқа деген қызығушылығы артқанын және және азаматтардың демалыс пен саяхатқа деген көзқарасы өзгеріп жатқанын көрсетеді.

Қазақстандық туристер қонақүйлерге бармайды

Айта кету керек, бұл көрсеткіштер туристерді қабылдайтын орындардың ресми статистикасына негізделген. Сондықтан ресми статистика толық жағдайды көрсетпейді. Іс жүзінде ел ішінде саяхаттайтындар саны әлдеқайда көп. Мәселен...

Будапештте өткен Virtuosos жобасының гала-концерті музыка әлеміндегі жылдың ең жарқын оқиғаларының біріне айналды. Сахнада Димаш Құдайберген мен украиналық дарынды опера әншісі Виктория Булеева алғаш рет бірге дуэт орындады. Эндрю Ллойд Уэббердің атақты «Опера елесі» мюзиклінен алынған дуэт концерттің шарықтау шегіне айналып, еуропалық көрерменді теңселтті.

Димаштың жанкүйерлері оның «O Sole Mio» немесе «Besame Mucho» сияқты классикалық туындыларды акапелла форматында немесе гала-концерттерде орындағанын бұрын да тыңдаған. Алайда драмалық тереңдігі мен вокалдық күрделілігімен ерекшеленетін «Опера елесі» композициясын қазақстандық әртіс алғаш рет толыққанды дуэт форматында ұсынды. Виктория Булееваның мөлдір сопраносы мен Димаштың феноменальды диапазоны бір-бірін толықтырып, сахнада біртұтас, құдіретті музыкалық құбылыс тудырды.

Бес...

Kaspi.kz компаниясының акционерлер құрамында маңызды ауыс-түйіс орын алды. Осы уақытқа дейін компанияның негізгі инвесторларының бірі болған Baring Fintech Venture Funds өзіне тиесілі 6 миллионға жуық акцияны сатты.

Бұл үлесті Қытайдың технологиялық алыбы Tencent компаниясы, Kaspi.kz басшысы Михаил Ломтадзе, компанияның басқарушы командасы және АҚШ-тың ірі университеттік қорлары мен халықаралық финтех-инвесторлар өзара бөліп алды.

Жаңа инвесторлардың маңызы және Tencent-тің келуі

Жаңа акционерлердің арасында Tencent компаниясының болуы өте үлкен стратегиялық мәнге ие. Tencent – әлемдегі ең ірі IT-корпорациялардың бірі. Бүкіл әлемге танымал WeChat мобильді қосымшасының авторы және суперапп бизнес-моделінің негізін қалаушы компания.

Сарапшы Арман Батаевтің пікірінше, мұндай...

Шымкент қаласында полиция қызметкерлері алдын ала ойластырылған схема бойынша әрекет еткен пәтер ұрыларын әшкереледі.

Полиция ақпаратынша, күдіктілер – Алматы облысынан келген үш азамат. Олар қала аумағында бірнеше рет ұрлық жасап үлгерген.

«Тергеу барысында олардың қылмыс жасау үшін иелері үйде болмаған кезді пайдаланып, көбіне түнгі уақытта ішке заңсыз кіргені анықталды. Қолды болған заттардың қатарында ақша мен алтын бұйымдар бар», – делінген ақпаратта.

Ұрылар тобы жоспарын іске асыру үшін рация қолданған. Осы арқылы олар бір-бірімен үздіксіз байланысып отырған. Рөлдерді бөлісіп, жағдайды бақылап отырған.

Жедел-іздестіру іс-шараларының нәтижесінде күдіктілердің барлығы ұсталып, қамауға алынды. Қазір сотқа дейінгі тергеу...

АҚШ-тың Луизиана штатының Шривпорт қаласында ер адам өзінің жеті баласын және тағы бір бөгде баланы атып өлтірген.

ВВС ақпаратына қарағанда, полиция бұл оқиғаны «отбасылық жанжал» ретінде бағалады.

Қаза тапқан балалар 1-14 жас аралығында. Одан бөлек, тағы да екі әйелді атқан. Оны бірі өзінің жұбайы болған. Екі әйел ауыр халде ауруханада жатыр. Күдікті жалпы 10 адамды атып, кейін ұрланған автокөлікпен қашып кеткен.

Полиция мәліметінше, атыс жексенбі күні таңғы сағат 05:00 шамасында басталған.

Кейін полиция күдіктіні қуып жетіп, атып өлтірген.

Айта кететін жайт, Түркияда мектепте тағы атыс болып, тоғыз адам қаза тапқан еді.

Бүгін ел бойынша «Кітапхана түні» акциясы өтеді. Шара Ұлттық кітап күніне орай ұйымдастырылып отыр деп хабарлады мәдениет және ақпарат министрлігі.

Қандай шаралар өтеді?

Алматы қаласында «Айқас» зияткерлік ойыны ұйымдастырылады. Астанада «Кітапханадағы түнгі vibe» бағдарламасын өткізбекші. Батыс Қазақстан облысында балалар мен жасөспірімдерге арналған бағдарлама ұсынылады.

Жамбыл облысында «Түнгі кітап әлеміне саяхат» атты танымдық іс-шара болмақ. Түркістан облысында ақын Асылзат Арыстанбек пен композитор Жанар Болатбекованың қатысуымен поэзия кеші өтеді.

23 сәуір елімізде Ұлттық кітап күні болып қабылданды. Соған орай ел бойынша апталықтар ұйымдастырылып жатыр. 16 сәуір – «Артық білім кітапта…», 17 сәуір – «Сөз өнеріндегі өлкетану», 18–19 сәуір...

Оқушылар мен студенттердің сүйікті сусынына айналған Wedrink өнімдері Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы (ҚМДБ) жанындағы «Халал Даму» стандарттау және сертификаттау орталығының тексерісінен өтпеген. Бұр туралы басқарманың Kursiv.Мedia сайтына берген жауабында жазылған.

«Аталған кәсіпорынның өнімдері Халал Даму тарапынан тексерістен өтпегендіктен, халал немесе халал еместігі туралы нақты ақпарат бере алмаймыз. Сонымен қатар өнімдерге зертханалық сараптама жасамағанымызды хабарлаймыз», – делінген жауапта.

Бұл ретте діни басқарма халал өнімдерін сертификаттауда халықаралық стандарттарды ұстанатынын жеткізген.

«ҚМДБ жанынан 2014 жылдан бері жұмыс жасап келе жатқан «Халал Даму» стандарттау және сертификаттау орталығы (бұдан әрі – Халал Даму) халал...

Енді жыл сайын 3 қыркүйекте «Қазақ тазысы мен төбеті күні» атап өтіледі. Үкімет 2026 жылғы 15 сәуірде қаулы шығарып, Қазақстан Республикасындағы мерекелік күндердің тізбесін толықтырды.

Қаулы ресми түрде осы жылдың 28 сәуірінен бастап күшіне енеді.

Жаңа мерекелік датаны былтыр Экология министрлігі арнайы ұсынған еді.

Тазыға мереке не үшін керек?

Бастама ұлттық құндылықтарды дәріптеу және асыл тұқымды иттерді қорғау мақсатында енгізіліп отыр.

Тазы – әлемдегі ең жүйрік иттердің бірі. Дене бітімі өте сымбатты, жеңіл әрі шымыр келеді. Ол тек аңшы ит қана емес, көшпенділер мәдениетінің ажырамас бөлігі, тазалық пен тектіліктің символы ретінде саналады.

2024 жылы Халықаралық кинологтар федерациясы (FCI) қазақы...

Енді ел банктері мен микроқаржы ұйымдары ақша аудару немесе несие алу кезінде алаяқтыққа жол бермеу үшін арнайы тексеріс жүргізеді. Тексеру кезінде клиенттің камерадағы нақты бейнесі мен базадағы ресми үлгісі салыстырылатын болады.

Жаңа ережеге сәйкес, биометриялық сәйкестендіру клиенттің бет-бейнесі арқылы жүргізіледі. Процесс бірнеше кезеңнен тұрады:

– камера арқылы клиенттің нақты уақыттағы бейнесін алу;
– сәйкестендіру деректерін алу;
– эталондық бет бейнесін алу;
– қазіргі және эталондық бет бейнелерін салыстыру.

Алаяқтар біреудің фотосын немесе дайын видеосын камераға көрсетіп, жүйені алдап кетпеуі үшін арнайы тексеріс жүргізіледі. Ол үшін экранда пайда болған нұсқауларды орындап, камера алдында «тірі» адам екеніңізді дәлелдеуіңіз керек. Мысалы, басыңызды бұру, көзіңізд...

Ломбард ашып, заңсыз кәсіпкерлікпен айналысып, 93 млн теңге пайда тапқан ақтөбеліктің ісі сотқа жолданды.

Бұл туралы Қаржылық мониторинг агенттігі хабарлады.

«ҚМА Ақтөбе облысы бойынша департаменті ломбард қызметі саласындағы заңсыз кәсіпкерлік фактісі бойынша тергеуді аяқтады», – деп хабарлады агенттік.  

Тергеу деректеріне қарағанда, күдікті 2020-2025 жылдар аралығында халыққа тұрмыстық техника – ұялы телефондар, теледидарлар, ойын құрылғылары, фотоаппараттар және басқа да тауарларды кепілмен қарызға беруді ұйымдастырған.

Алайда оның ломбард қызметін жүзеге асыруға міндетті лицензиясы болмаған.

Уәкілетті органдар тарапынан бақылаудан жалтару үшін заңсыз қызмет комиссиялық дүкендер ретінде жасырынған.

Қаржыға мұқтаж азаматтардың жағдайын пайдалана отырып, ол тәулігіне 3,7%-ға...

КешYOU тобының 20 жылдық тарихына арналған «Жүрекпен жасалған…» деректі фильмі жарыққа шыға салысымен, әлеуметтік желіде қызу талқыға түсті. Көрермендердің назары топтың бұрынғы солисі Балжан Бидаштың айналасындағы түсініспеушілікке ауды.

«Жұлдыз ауруы ма?»

Фильмді тамашалаған желі қолданушыларының бір бөлігі Балжанның өзге әріптестері туралы айтқан пікірлерін «тәкаппарлық» деп қабылдады. Оқырман қауым әншіні «Жұлдыз бен Ақботаны төмендетіп, өзін тым жоғары санады» деп айыптады.

«Бұл апай әлі жұлдыз ауруымен ауратын сияқты. Жұлдыз анандай болды, Ақбота мынандай болды деп, өзін ғана ең жақсы етіп көрсеткісі келеді», – деп жазды қолданушылардың бірі.

Сондай-ақ көрермендер Балжанның сырт келбеті мен вокалына қатысты айтылған...

Қазақстан әлемдегі ең бақытты елдер арасында 33-орынға ие болды. World Happiness Report 2026 есебінде көрсетілгендей, Қазақстан жаһандық бақыт индексі рейтингінде позициясын айтарлықтай жақсартқан.

Қазақстан дамыған елдерді артта қалдырды

Аймақтық деңгейде Қазақстан Орталық Азия мен ТМД елдері арасында көш бастады. Соңғы бір жылда мемлекет өз позициясын айтарлықтай жақсартып, бірден 10 сатыға көтерілді. Мұндай өсім халықтың тұрмыс деңгейі мен әл-ауқатының жақсарғанын көрсетеді.

Зерттеу деректеріне сәйкес, Қазақстан бақыт деңгейі бойынша бірқатар дамыған елдерді де артта қалдырған. Индекс экономикалық тұрақтылық, әлеуметтік қолдау деңгейі және азаматтардың болашаққа деген сенімі сынды негізгі факторларға сүйене отырып есептеледі.

Қазақстандықтардың өмірі жақсарды ма

Сарапшылардың пікірінше...

Ішкі істер министрлігі соңғы уақытта интернет пен мессенджерлерде терроризм актісі туралы жалған ақпарат тарату деректерінің жиілеп кеткенін хабарлады. Бұл туралы Polisia.kz ведомствоның ресми мәлімдемесіне сілтеме жасап жазды.

Министрлік өкілдерінің айтуынша, жарылғыш зат қойылғаны туралы жалған хабарлама таратушылар мұны көбіне «әзіл» немесе «қалжың» ретінде қабылдайды. Алайда, заң алдында бұл ауыр қылмыс деп есептеледі.

ҚР Қылмыстық кодексінің 273-бабына сәйкес, терроризм актісі туралы көрінеу жалған хабарлама бергендерге қатаң жаза қарастырылған. Бұл әрекет үшін тіпті бас бостандығынан айыру жазасы қолданылуы мүмкін.

Бұл әрекеттің салдары қандай болуы мүмкін?

Қазақ руханиятының асқар шыңы, Халық жазушысы Мұхтар Шахановтың жары Ханшайым Шаханова президент Қасым-Жомарт Тоқаевқа ашық хат жолдап, ақынның соңғы аманатын орындауға қолдау көрсетуін сұрады.

Ақынның соңғы тілегі

Хатта көрсетілгендей, ұлт мақтанышына айналған Мұхтар Шахановтың ең соңғы әрі маңызды аманаты – өзінің мәңгілік тыныс табатын жері ретінде ата-бабаларымыздың киелі мекені, Отырар өңіріндегі Арыстанбаб кесенесінің іргесін таңдаған.

«Ақынның киелі топырақта жерленуі – отбасының өтініші ғана емес, бұл ұлттық рухқа, тарихқа және ұлы тұлғаға көрсетілетін зор құрмет деп білеміз», – делінген хатта.

Арыстанбаб кесенесі республикалық маңызы бар тарихи-мәдени ескерткіш болғандықтан, жерлеу рәсімін заңнама талаптарына сәйкес өткізу үшін...

20 сәуірге қараған түні қазақ руханияты орны толмас ауыр қазаға ұшырады. Қазақстанның Еңбек Ері, Халық жазушысы, әйгілі ақын әрі қоғам қайраткері Мұхтар Шаханов 84 жасқа қараған шағында мәңгілік сапарына аттанды. Ол тек қазақ әдебиетінда қалдырған мұрасымен ғана емес,  ұлттық мүдде мен демократиялық құндылықтардың қорғаушысы ретінде тарихқа енді. Kursiv Media ақынның жарқын бейнесін еске ала отырып, қазақ қоғамының қалыптасуына әсер еткен ең батыл қадамдарын тізеді.

Ақын, жазушы, саясаткер

Мұхтар Шаханов 1942 жылы Оңтүстік Қазақстан облысы, Ленгір ауданында дүниеге келген. Шымкент педагогикалық институтын бітірген. «Оңтүстік Қазақстан», «Лениншіл жас» газеттерінде жұмыс істеді, «Жалын» журналының бас редакторы болды.

Алғашқы өлең жинағы 24 жасында жарық көрген. Оның «Өркениетт...

Қазақ әдебиеті мен мәдениеті орны толмас ауыр қазаға ұшырады. Айбынды ақын, көрнекті драматург, қоғам қайраткері, Қазақстанның Еңбек Ері және Халық жазушысы Мұхтар Шаханов қайтыс болды. Қайғылы хабарды Мәдениет және ақпарат министрлігі хабарлады.

Мұхтар Шаханов 1942 жылы 2 шілдеде Түркістан облысы, Төле би ауданындағы Қасқасу ауылында дүниеге келген. Саналы ғұмырын қазақ сөзінің қадірін асыруға және ұлттық мүддені қорғауға арнады. Оның еңбегі Қазақстанда ғана емес, халықаралық деңгейде де жоғары бағаланып, Қырғыз Республикасының халық ақыны (1994) атағын иеленді.

Желтоқсан шындығының жаршысы

М. Шахановтың есімі 1986 жылғы Желтоқсан оқиғасының ақиқатын ашумен тікелей байланысты.

1988 жылы Қазақстан Жазушылар одағының Пленумында, кейін 1989 жылы Мәскеудег...

20 сәуір, дүйсенбі күні Қазақстанның бірнеше өңірінде күн бұлттанып, жаңбыр жауады. Солтүстік облыстарда ауа температурасы 0 градусқа дейін төмендейді. Ауа райы болжамы «Қазгидромет» мәліметі негізінде дайындалды.