Жаңалықтар

Қазақстанда мемлекеттік қызметтегі жастардың үлесі 23%-дан 17%-ға дейін азайған. Бұл туралы депутат Гүлдара Нұрымова мәлімдеді.

Депутат Мемлекеттік қызмет істері агенттігінің төрағасы Дархан Жазықбайға жастарды мемлекеттік қызметке тарту бағытында қандай жұмыстар жүргізіліп жатқанын сұрады.

Жазықбайдың айтуынша, қазіргі таңда мемлекеттік қызметте 27,5 мың жас маман еңбек етуде.

«2023 жылы атқарылған жұмыстардың нәтижесінде ауылдық жерлерде басшылық лауазымдарға жас кадрлар тағайындалды», – деді ол.

Сондай-ақ агенттік мемлекеттік қызметке қызығушылық танытқан жастарды мектеп қабырғасынан бастап даярлау қажет деп санайды. Бұл – шетелдік тәжірибе.

«Сингапур моделін пайдалана отырып, 10–11-сынып оқушыларын тартқымыз келеді. Білім беру гранттары...

Астанада ерлі-зайыпты блогер Ерболат Жанабылов пен Эльмира Төлегеноваға қатысты сот процесі жалғасып жатыр. 2026 жылдың 18 наурызындағы сотқа блогер Дархан Жолшыбеков пен Нұрбек Нұртазаның қатысатыны айтылды.

Алайда істегі екі куә сотқа онлайн қатыса алатынын айтқан. Денсалуығына байланысты Алматыдан Астана қаласына келе алмайтынын жеткізген.

Жанабыловтардың адвокаты Гаухар Айтжанова блогерлердің сотқа онлайн қатысуына қарсы болды. Күнделікті ұшақ пен пойыз жүріп тұрғанын айтып, сот залына шақыруды сұрады.

Содан кейін БАҚ өкілдері сотталушы Эльмира Төлегеновадан Жолшыбеков пен Нұртаза туралы сұрады.

«Олар бізге дейін де, бізден кейін ұтыс ойнатып жүрді», – деп жауап берді Төлегенова.

Айта кетейік, блогер Нұртаза...

Таяу Шығыстағы геосаяси ахуалдың ушығуы әлемдік қаржы хабы Біріккен Араб Әмірліктерін (БАӘ) шұғыл шешімдер қабылдауға мәжбүр етті. АҚШ пен Иран арасындағы текетірес Дубайдың «қауіпсіз айлақ» ретіндегі имиджіне нұқсан келтіріп, капиталдың жылыстауына (капитал қашуы) түрткі болды. Енді әмірліктер билігі экспаттарды елде алып қалу үшін салық ережелерін жеңілдетпек. Kursiv Media БАӘ билігі инвесторлардың кетуін тоқтату үшін қандай іс шара қабылдағанын саралап көрді.

Салықтық «қармақ»: Кетуге асықпаңыз

Financial Times хабарлауынша, БАӘ билігі шетелдік мамандар мен инвесторларға (экспаттарға) салықтық резидент мәртебесін жоғалтпай, елден тыс жерде көбірек уақыт өткізуге рұқсат бермек.

Бұған дейін салықтық жеңілдіктерді сақтау үшін шетелдіктерге...

Бүгін мәжілісте «ҚР мемлекеттік қызметі туралы» заң жобасы қаралды. Жаңа заң редакциясына сәйкес, мемлекеттік қызметтің беделін түсіретін кез келген әрекеттер заңға жазылып, ресми айқындалуы мүмкін.

Сол әрекеттер қатарына есірткі, психотроптық зат қолдану, мас немесе есірткі қолданған күйде көлік басқаруды жатқызбақ.

Сонымен қатар, есірткі құралдарын, психотроптық заттарды, олардың аналогтарын заңсыз пайдалануды анықтау және алдын алу үшін мемлекеттік қызметшілерді медициналық куәландыру талаптары енгізіледі.

Жобаға сай, мемлекеттік қызметшілер өздерін құмар ойындарға қатысудан шектеуге міндетті болады.

Сонымен қатар, жобада уақытша еңбекке жарамсыздық бойынша төлемдер қылмыстық құқықбұзушылық жасау, сондай-ақ алкоголь немесе есірткі қолдану салдарынан ауруға шалдығу не өндірістік жарақат алу жағдайларында төленбейтіні айтылған.

Бұдан бөлек мемлекетттік...

2026 жыл басталғалы 3 335 қазақ тарихи отанына оралып, қандас мәртебесін алды. Мұны Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі хабарлады.

Министрлік мәліметінше, келген қандастардың жартысына жуығы – Қытайдан (47,8%), едәуір бөлігі – Өзбекстаннан (43,6%) келген. 2,7% – Түрікменстаннан, 2,2% – Монғолиядан, 2% – Ресейден және 1,7 пайыз басқа елдерден келген.

Елге келген қандастардың шамамен 58 пайызы – еңбекке қабілетті жаста.

«Еңбекке қабілетті жастағы қандастардың ішінен білім деңгейі бойынша: 13,1%-ы жоғары білімді, 27,1%-ы орта кәсіби білімді, 51,9%-ы жалпы орта білімді, және 7,9%-ының білімі жоқ», – делінген хабарламада.

Олар республиканың түрлі өңіріне қоныстанған. 2026 жылдың екі айыны...

Көптеген мемлекеттік қызметшілер жұмыс уақытынан тыс қосымша жұмыс істеуге мәжбүр. Түнге дейін, тіпті кей жағдайда жұмыс орнында түнеуге мәжбүр болады. Осылай деген Мәжіліс депутаты Олжас Құспеков мемлекеттік қызметшілердің Еңбек кодексінде көрсетілген құқықтары бұзылып жатқанын айтты.

Депутаттың айтуынша, мемлекеттік қызметтегі өзекті проблемалардың бірі – жұмыс уақытының шамадан тыс ұзақтығы. Еңбек кодексіне сәйкес, апталық жұмыс уақыты 40 сағаттан, яғни күніне 8 сағаттан аспауы тиіс. Алайда кейбір салалардағы мемлекеттік қызметкерлер артық жұмыс істуге мәжбүр.

«Бұл жұмыстың ерекшелігіне және тапсырмалардың жеделдігіне байланысты қаржы, экономика, әділет министрліктері мен әкімдіктерде қызметкерлер ұзақ жұмыс істейді. 2015 жылы мемлекеттік органдарда сағат...

АҚШ-тың бұрынғы әскери қызметкері 1967 жылы белгісіз ұшатын нысандар ядролық қаруды істен шығарғанын айтты.

New York Post хабарлауынша, АҚШ-тың бұрынғы әскери қызметкері, зымыран ұшыру офицері Роберт Салас 1967 жылы белгісіз ұшатын нысандар (НЛО) Malmstrom әуе базасы аумағында ядролық арсеналды істен шығарғанын мәлімдеген.

Саластың айтуынша, ол жер астындағы зымырандарды басқару орталығында кезекшілік атқарып тұрған кезде, база үстінде қақпаның дәл төбесінде қалықтап тұрған қызғылт-сары түсті жарық нысан байқалған. Осыдан кейін бірден Minuteman құрлықаралық баллистикалық зымырандарының он данасы қатарынан істен шыққан.

«Бұл техникалық тұрғыдан мүмкін емес жағдай еді», – деді ол.

Бұрынғы әскери қызметкердің сөзінше, оқиға...

FIFA Series аясында өтетін Қазақстан мен Намибия құрамалары арасындағы жолдастық кездесудің билеттері ресми түрде сатыла бастады.

Матч қашан және қайда өтеді?

Ойын 25 наурыз күні сағат 17:00 де Астана Арена стадионында өтеді.

Билеттер «Яндекс Афиша» сайтында ғана қолжетімді. Ойынға баруды жоспарлап жүрген жанкүйерлер үшін бағалар 2500 теңгеден басталады.

Маңызды ескерту: Сатып алынған билеттер сіз көрсеткен электронды поштаңызға жіберіледі. Сондықтан поштаңызды дұрыс енгізгеніңізге көз жеткізіңіз.

FIFA Series: Бұл матчтың маңызы қандай?

FIFA Series бұл түрлі конфедерация құрамаларына бір-бірімен тәжірибе алмасуға мүмкіндік беретін жаңа жоба. Намибия құрамасымен өтетін ойын біздің футболшылар үшін Африка құрлығының өкілдеріне қарсы шеберлігін шыңдауға таптырмас мүмкіндік.

Биыл Алматы Көктем мерекесін ерекше ауқымда қарсы алып отыр. «Наурызнама» тұжырымдамасы аясында қаланың әр бұрышында 200-ден астам іс-шара өтіп жатыр. Егер сіз мерекелік күндерді қайда өткізуді білмей жүрсеңіз, Kursiv Media сіздерге ең қызықты локациялар мен бағдарламалар тізімін дайындады.

Басты мерекелік алаңдар:

21 наурыз: Ұлыстың ұлы күні басталады

Астана алаңы (11:00 – 22:00)

6 бірегей киіз үй: Робо-киіз үй (космос пен роботтар), Digital 360 (виртуалды Шымбұлақ), археологиялық және этно-дизайн үйлері.

Гала-концерт: Сахнада «Дос-Мұқасан», «Ұлытау», Медеу Арынбаев, Сәкен Майғазиев және арнайы қонақ әзірбайжандық әнші Роза Зергерлі.

Абай алаңы...

Қазақстанда жеке мәліметтердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету мақсатында мемлекеттік қызметкерлер мен операторлардың жауапкершілігі айтарлықтай күшейтілмек. Бұл туралы Жасанды интеллект және цифрлық даму министрі Жаслан Мәдиев мәлімдеді.

21,6 млн теңге айыппұл салынады

Ең басты жаңалық – деректердің жаппай таралғаны үшін қылмыстық жауапкершілік енгізілуі мүмкін. Сонымен қатар, бұл бағыттағы әкімшілік айыппұл көлемі де өседі. Мәселен, айыппұл мөлшерін 5 мың АЕК-ке (шамамен 21,6 млн теңге) дейін арттыру жоспарланған.

Енді деректермен жұмыс істейтін операторлар кез келген ақау немесе ақпараттың таралуы туралы тиісті органға ғана емес, зардап шеккен азаматтардың өзіне де дереу хабарлауға міндетті болады.

Техникалық шектеулер қойылады

Мәліметтердің ұрлану қаупін азайту...

Үкімет отырысында Ішкі істер министрі Ержан Сәденов рақымшылық аясында айыппұлдарды кешіру мәселесі қарастырылып жатқанын айтты.

Министрдің сөзінше, бұл азаматтар мен мемлекет қауіпсіздігіне қатер төндірмейтін құқық бұзушылықтарға қатысты қолданылады.

«Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес рақымшылық туралы заң қабылданғаннан кейін оны іске асыруға қатысамыз. Ол азаматтар мен мемлекеттің қауіпсіздігіне қатер төндірмейтін жекелеген құқық бұзушылықтарға қолданылады. Террористік, экстремистік, сыбайлас жемқорлық сипаттағы, кәмелетке толмағандарға қарсы қылмыстар жасағандар, сондай-ақ рецидивистер мен іздеуде жүргендер бұл тізімге кірмейді», – деді Сәденов.

Министрдің айтуынша, айыппұлдарды есептен шығару тетігі де қарастырылып жатыр.

«Әкімшілік рақымшылық аясында жеке тұлғалардың орындалмаған айыппұлдарын толық немесе...

Мемлекеттік қызметкерлердің жалақысы үш жылдан кейін біртіндеп өсуі мүмкін. Бұл туралы Мемлекеттік қызмет істері агенттігінің төрағасы Дархан Жазықбай айтты.

Мәжілісте «ҚР мемлекеттік қызметі туралы» заң жобасы бірінші оқылымда қаралып жатыр. Заңды талқылау барысында депутат Қарақат Әбден мемлекеттік қызметшілердің жалақысына қатысты мәселе көтерді. Депутаттың айтуынша, мемлекеттік қызметкерлердің жалақысы инфляция деңгейіне ілесе алмай отыр.

«Соның салдарынан тәжірибелі әрі білікті мамандар мемлекеттік қызметтен кетіп, жеке секторды таңдайды. Осыған байланысты заң жобасында мемлекеттік қызметкерлердің лауазымдық жалақысын кемінде үш жылда бір рет индексациялау ұсынылған. Егер де индексация жасалатын болса, қандай көрсеткіштер негізге алынады», – деп сұрады агенттік төрағасынан.

Өзбекстан экономикасы соңғы жылдары ірі халықаралық несиелер есебінен қарқынды дамып келеді. Алайда қарыз мөлшерінің өсуі сарапшылар мен жұртшылықты жиі толғандырады. Қазіргі таңда елдің қарызын екі үлкен блокқа бөліп қарастыруға болады. Kursiv Media көрші елдің қарызын талдап көрді.

Жиынтық сыртқы қарыз: 75,4 миллиард доллар

Бұл бүкіл Өзбекстанның (мемлекеттің де, жеке компаниялардың да) шетелдік кредиторлар алдындағы жалпы берешегі.

Корпоративтік сектор алға шықты: Тұңғыш рет компаниялар мен банктердің сыртқы қарызы (38 млрд $) мемлекеттің сыртқы қарызынан (37,4 млрд $) асып түсті.

«Жасырын» мемлекеттік қарыз: Ресми түрде «корпоративтік» деп аталғанымен, бұл қарыздың басым бөлігі мемлекеттік үлесі бар алпауыттарға (UzAuto Motors...

Футбол әлемі бұрын-соңды болмаған таңғажайып шешімге куә болды. Африка футбол конфедерациясы (CAF) 2025 жылғы Африка Кубогының жеңімпазын ауыстырды: Сенегалдан алтын тартып алынып, Мароккоға берілді.

17 наурыз күні кешке CAF ресми сайтында апелляциялық кеңестің шешімі жарияланды. Онда Сенегал құрамасына 0:3 есебімен техникалық жеңіліс беріліп, турнир қожайыны Марокко чемпион деп танылды.

Естеріңізде болса, финалдық кездесудің 120 минутының қорытындысы бойынша Сенегал минималды есеппен жеңіске жеткен болатын. Алайда CAF ережесінің 84-бабы бұл нәтижені күл-талқан етті.

Даудың басы: Неліктен мұндай шешім қабылданды?

Марокко Корольдік футбол федерациясы финалдан кейін бірден шағым түсірген. Себебі:

Премьер-министрдің орынбасары – Мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаева елде жаңа Конституция қабылданған соң қандай заңдарға өзгерістер енгізілетінін айтып берді.

Министр Мәдениет және ақпарат министрлігіне қарасты бағыттарда салалық заңнаманы жаңарту бойынша бірқатар жұмыс жүріп жатқанын айтты.

«Бүгінде мәдениет, ақпарат, БАҚ, архив ісі, мемлекеттік рәміздерді пайдалану, мемлекет пен азаматтық қоғамның өзара іс-қимылы, дін, жастар және отбасы саясаты салаларын реттейтін 20-дан астам заңнамалық актіге өзгерістер енгізу жоспарланып отыр», – деді Балаева.

Министрдің сөзінше, Қазақстанның Халық Кеңесі құрылуына байланысты қоғамдық келісімді нығайту және этносаралық қатынастарды дамыту бағытындағы жұмыстар күшейтіледі. Бұқаралық ақпарат құралдары саласындағы заңнаманы жетілдіру жұмысы жалғасуда. Атап...

Жекпе-жек жауынгері әрі актер Еркебұлан Тоқтар Гелендваген көлігінің ішінде отырып, басындағы «қиын жағдайлар» туралы баяндап берді.

«Геликте жүйкеме тиеді. iPhone 17-ім бар менің. 2 терабайт. Нugo деген шалбарымның қалтасынан орындықтың жанына түсіп қалды. Қолымды салып алайын десем, мына Hublot сағат көліктің мына жерін сырып тастай ма деп тұрмын. Қалай аларымды білмей отырмын. Кімде осындай қиындықтар бар? Жаза кетіңіздерші. Қалай шешуге болады?» – деді байыпты түрмен Еркебұлан Тоқтар.

Актер артынша күліп жіберіп: «Проблемаларымыз осындай болсын, достар» – деп әзілдегенін білдірді.

Айта кететін жайт, Гелендваген көлігінің ең арзаны қазақстандық нарықта 121 млн теңгеден басталады. Еркебұлан Тоқтар атаған...

Желіде «Алдар. Махаббат туралы аңыз» фильмінің алғашқы ресми тизері жарық көріп, қазақ киносүйер қауымын елең еткізді. Бар-жоғы бірнеше секундтық кадрлардың өзінен-ақ бұл біз үйренген ертегідегі Алдар емес, мүлдем басқа деңгейдегі, терең әрі драмалық бейне екенін аңғару қиын емес. Трейлердегі мистикалық атмосфера, сапалы визуал және әсерлі музыка туындының ауқымды екенін аңғартып тұр.

23 сәуірден бастап еліміздің барлық кинотеатрларында «Алдардың» жаңа хикаясы басталады.

ҚР Премьер-Министрінің орынбасары – Ұлттық экономика министрі Серік Жұманғаринның айтуынша, жаңа Конституция Қазақстан экономикасының өсімін қамтамасыз ететін тұрақты, ашық және болжамды құқықтық орта қалыптастыруға бағытталған. Ол білім, ғылым, инновация және адами капиталды дамытуды басты стратегиялық бағыт ретінде бекітеді.

Жаңа Конституцияның нормаларын іске асыру аясында Ұлттық экономика министрлігі «Алатау қаласының арнайы мәртебесі туралы», «Қазақстан Республикасының әкімшілік-аумақтық құрылысы туралы», «Қазақстан Республикасы астанасының мәртебесі туралы» Конституциялық заңдардың жобаларын әзірлеген.

Алатау қаласына қатысты заң жобасы қазір парламентте қаралып жатыр және наурыз айының соңына дейін мемлекет басшысына ұсынылады. Қалған екі заң жобасы наурыз-сәуір айларында мәжіліс қарауына жіберіледі.

«Жаңа Конституция елд...

2026 жылдан бастап оқулықтар кезең-кезеңімен жаңартылады. Мұны Үкімет отырысында Оқу-ағарту министрі Жұлдыз Сүлейменова мәлімдеді.

Қандай оқулықтар жаңартылады

Министрдің айтуынша, қазір мектептерде қолданылып жүрген оқулықтар 2018–2019 жылдары басылған және содан бері мазмұндық тұрғыдан жаңартылмаған. Осыған байланысты олар жаңа Конституциялық өзгерістер мен заманауи талаптарға сай қайта қаралады.

«2026 жылы 3, 4, 7, 8, 9 сыныптарға арналған оқулықтар жаңартылады. 2027 жылы 1 және 5 сыныптар оқулықтары жаңадан басылады. 10-11 сынып оқулықтарының мазмұны қайта қаралады. 2028 жылы 2 және 6 сыныптарға арналған жаңа оқулықтар жарық көреді», – деді министр.

Министрдің сөзінше, бұл шара оқушылардың сапалы білім алуына және...

Ауыл шаруашылығы министрі белгілі бір мезімге балық және басқа да су жануарларын аулауға тыйым салатын бұйрық жариялады. Және оларды аулауға тыйым салатын орындар тізімін жариялады.

Шектеулер мен тыйымдар мына бассейндер бойынша енгізілді:

Наурыз-маусым аралығы балықтардың уылдырық шашу кезеңімен сәйкес келгендіктен үш айға дейін шектеу қойылған. Кей орында шектеу мерзімі шілдеге дейін ұзартылды.

Балқаш–Алакөл бассейні

Үкіметте баяндама жасаған премьер-министрдің орынбасары – Мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаева діни қызмет туралы заңға өзгеріс енгізілетінін мәлім етті.

Министр мемлекеттік конфессиялық қатынастарды дамыту маңызды бағыттардың бірі болып қала беретінін атап өтті.

«Діни қызмет және діни бірлестіктер туралы заңға өзгерістер енгізілмек.
Бұл өзгерістер ар-ождан және дін бостандығы, азаматтардың құқықтарын және қоғамдық қауіпсіздікті қорғау арасындағы тепе-теңдікті қамтамасыз етуге, сонымен бірге мемлекеттің және білім беру жүйесінің зайырлы сипатын сақтауға бағытталған», – дейді Балаева.

Айта кетейік, бұдан бұрын Қостанайда балалар заңсыз діни сабақтарға қатысқаны хабарланды.

Moody’s халықаралық рейтингтік агенттігі «Фридом Банк Қазақстан» АҚ-қа ұлттық және шетел валютасындағы ұзақ мерзімді депозиттік рейтингтерді Ba3 деңгейінде «тұрақты» болжамымен берді.

Агенттіктің пікірінше, банктің рейтингі ипотекалық кредит беру және автокредиттер сияқты негізгі бөлшек өнімдері бар қалыптасып келе жатқан тұрақты кредит беру үлгісін көрсетеді, сонымен қатар Қазақстан Үкіметі тарапынан банкті қолдау ықтималдығының бірқалыпты деңгейін (Baa1 деңгейі, «тұрақты» болжам) қамтиды.

Moody’s сарапшылары банктің кредиттік тәуекелдерінің бірқалыпты деңгейде екенін атап өтіп, проблемалық кредиттердің төмен базасын және резервтерді белсенді ұлғайтуды ескере отырып, болжамды кезеңде тәуекелдер бақылауда болады деп есептейді.

«Біз Freedom Bank пайдасы алдағы 12–18 ай ішінде бірқалыпты өседі деп күтеміз. Сонымен қатар банкт...

Премьер-министр Олжас Бектенов Үкіметтің бүгінгі отырысын жаңа Конституцияның қабылдануынан бастады. Ол президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың басшылығымен жүргізіліп жатқан ауқымды өзгерістер Қазақстанның кез келген сын-қатерлерге төтеп беруін қамтамасыз етеді деп мәлімдеді.

Бектенов оның заманауи тарихындағы ел тағдырын айқындайтын елеулі кезең екенін атап өтті.

«Ең алдымен, барша қазақстандықтарды тарихымыздағы аса маңызды оқиға – жалпыхалықтық референдумда жаңа Конституцияның қабылдануымен құттықтаймын! Бұл – Қазақстанның заманауи тарихындағы ел тағдырын айқындайтын елеулі кезең. Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаевтың басшылығымен және қоғамның белсенді қолдауымен елімізде жүргізіліп жатқан ауқымды өзгерістер Қазақстанның кез келген сын-қатерлерге төтеп беруін қамтамасыз етеді», – деп атап өтті Бектенов.

Премьер-министр...

АҚШ-тың Ұлттық контртеррористік орталығының директоры Джо Кент Иранға жасалған әуе шабуылдарына наразылығын білдіріп, отставкаға кетті. Бұл соғысты қолдауға «арым жібермейді» деді ол.

Джо Кент Иранға соққы жасауға еш негіз жоқ деп есептейтінін, осы туралы толық хат жазып, өз еркімен қызметінен кеткенін мәлімдеді.

Ол – АҚШ-тағы жоғары лауазымды шенеуніктің бірі. Ұлттық контртеррористік орталықтың басшысы қызметінде террористік қауіптер туралы деректерді жинау, талдау және бағалауға жауапты негізгі агенттікті басқарды, сондай-ақ олардың алдын алу бағытында федералдық қызметтердің іс-қимылын үйлестірді.

Қол астындағы қызметкерінің әрекетіне Трамп та пікір білдірді. Ол Кентті әрқашан «қауіпсіздік мәселелерінде әлсіз» болған деп бағалап, егер оның әкімшілігіндегі біреу Иранды қауіп...