Жаңалықтар

Ұлттық қордың активтерін толықтырудың екі негізгі көзі бар. Бұл туралы Ұлттық экономика бірінші вице-министрі Азамат Әмрин Құрылтай отырысынан кейінгі брифингте айтты, деп хабарлайды Кursiv.Media.

Вице-министрден БАҚ өкілі Ұлттық қордың таза валюталық активтерін 2029 жылға қарай 70,6 млрд долларға жеткізу үшін қаражат қандай көздерден түсетінін сұрады.

Азамат Әмриннің айтуынша, Ұлттық қорды толықтырудың алғашқы көзі шикізат секторынан түсетін салықтар. Атап айтқанда, мұнай секторынан түсетін түсімдердің барлығы Ұлттық қорға бағытталады.

Екінші көз – Ұлттық қор активтерін басқарудан түсетін инвестициялық кіріс.

«Біріншісі – шикізат секторының салықтары, яғни мұнай секторынан түсетін қаражаттың барлығы Ұлттық қорға түседі. Екіншісі – Ұлттық банкт...

Freedom Telecom – Қазақстанның байланыс нарығындағы ең өршіл жобалардың бірі. Оның ерекшелігі – «тақыр жерде» емес, банк, суперапп және медиасы бар Freedom қаржылық экожүйесінің базасында құрылған алғашқы оператор болуында. Компания меншікті инфрақұрылымының технологиялық іргетасына айналу үшін оған 300 миллион доллардан астам инвестиция салды. Қаржылық холдингке желіні нөлден бастап құрудың не қажеті бар, радиофобия неліктен өңірлерде байланыстың дамуына басты кедергі болып отыр және Қазақстанда жаңа мобильді оператор қашан пайда болады? Осы туралы, сондай-ақ SHL-тестілеу арқылы жұмысқа қабылдау мен ЖИ-ді жұмыс процестеріне біріктіру жайлы «Курсивке» берген сұхбатында Freedom Telecom CEO-сы Қайрат Ахметов айтып берді.

Freedom Telecom холдинг үшін қандай стратегиялық құндылық қалыптастырады...

Қазақстанда ең төменгі жалақы деңгейін арттыру мәселесі қайта қаралуы мүмкін. Бұл туралы Ұлттық экономика бірінші вице-министрі Азамат Әмрин Құрылтай отырысынан кейінгі брифингте айтты, деп хабарлайды Кursiv.Media.

Журналистер брифингте алдағы үш жылда ең төменгі жалақы қазіргі 85 мың теңге деңгейінде қала ма деп сұрады. Бұған дейін Қазақстанда ең төменгі жалақыны 150 мың теңгеге дейін көтеру мүмкіндігі талқыланған еді.

«Негізінен есептеулер бар. Бұл мәселені Құрылтайда талқылаймыз. Қандай шешім қабылданғанын айтамыз», – деді Азамат Әмрин.

Өз кезегінде Құрылтай депутаты Татьяна Савельева 2027–2029 жылдарға арналған республикалық бюджет туралы заң жобасының бірінші оқылымы 14 қазанда өтетінін айтты.

Оның сөзінше...

Қаржы министрлігі 2027-2029 жылдарға арналған республикалық бюджет жобасынан мемлекеттің қандай тиімсіз шығындарын алып тастау керек екенін айтты, деп хабарлайды Kursiv.Media.

Құрылтайда өткен брифингте вице-министр Абзал Бейсенбекұлы осы уақытқа дейін тиімсіз жұмсалған шығындардың мысалдарын келтірді. Айтуынша, соңғы жылдары форумдар мен семинарларға жұмсалатын шығындар азайған.

Бұдан бөлек, бюджетте мемлекеттік орган қызметкерлеріне арналған әрбір кеңсе тауарына шығын қарастыру тоқтатылды.

«Кеңсе тауарларымен толық қамтамасыз етуде қаншама қағазбастылық пен бюрократия бар екенін елестетіңізші. Біз нормативтер белгіледік. Бір адамға нақты қанша қажет екенін есептедік. Соған сәйкес шекті мөлшерді қарастырдық. Сорақысы, шартты түрде 20 мың теңгеге де қалам сатып алынған...

Үш жылға арналған бюджет жобасында Халық кеңесіне қарастырылған 1,7 млрд теңге қаражат қайда жүмсалатыны белгілі болды, деп хабарлайды Кursiv.Media.

Қаржы вице-министрі Абзал Бейсенбекұлы Құрылтай отырысынан кейінгі брифингте Халық кеңесі бюджеттік бағдарлама әкімшісі ретінде белгіленгенін жеткізді. Осыған байланысты оның жұмысын қамтамасыз етуге жеке бюджет қарастырылған.

«Халық кеңесі бюджеттік бағдарлама әкімшісі ретінде келді. Сәйкесінше, біз оған бюджеттен қаражат қарастырдық. 1,7 млрд теңгені тек кеңес қызметкерлерінің саны мен жалақысына қарай есептеу дұрыс емес», – деді Абзал Бейсенбекұлы.

Себебі кеңестің қызметі бір ғана ғимараттағы жұмыспен шектелмейді.

«Бұл жерде тек жалақы туралы айтып отырған жоқпыз...

Ақтөбе облысында ветеринар дәрігерлер 524 мыңнан астам ірі қарадан сынама алып, нәтижесінде 2 048 малдан бруцеллез анықталды. Бұл туралы Kursiv.media КазИнформ-ға сілтеме жасап хабарлайды.

352 ұсақ малдан бруцеллез анықталды

Жыл басынан бері сегіз ай ішінде Ақтөбе облысында 352 бас ұсақ малдан бруцеллез анықталған. Ауру шыққан барлық мал ветеринариялық-санитариялық талаптарға сай жойылған.

Бұдан бөлек, өңірде ауыл шаруашылығы жануарлары арасында аса қауіпті аурулардың бес ошағы тіркелген.

Бұған дейін кездеспеген екі ауру анықталды

Ырғыз ауданындағы Қызылжар ауылдық округіне қарасты Құрылыс және Шенбертал ауылдарында мал қырылған. Зертханалық тексеру нәтижесінде Құрылыс ауылында лептоспироз, ал Шенберталда тейлериоз анықталған.

Ақтөбе...

Үкімет Ұлттық қордағы қаражатты 100 млрд долларға қашан жеткізетіні белгілі болды, деп хабарлайды Кursiv.Media.

Ұлттық экономика бірінші вице-министрі Азамат Әмрин аталған мақсат жолында жұмыс жасалып жатқанын жеткізді.

«Шынымен де, мұндай міндет 2030 жылға дейін қойылған. Осы мақсатқа жету үшін біз тиісті формулаларды әзірледік. Жалпы, нысаналы трансферттерге қаражат бөлінгеніне қарамастан, кірістер мен шығыстар арасындағы теңгерімді сақтауға тырыстық. Біз Ұлттық қордың қаражатын да ескереміз. Өйткені бүгінгі қаражатты толық жұмсап жібермей, оны болашақ ұрпақ үшін де сақтауымыз қажет. Жыл сайын түсім көлемі артып келеді. Бірақ осы қаражаттың есебінен болашақ ұрпаққа қажетті нысандарды да салуға мүмкіндік бар», – дед...

2027 жылғы бюджет жобасын әзірлеу барысында 44,4 млрд теңге көлеміндегі шығыс оңтайландырылды. Оның басым бөлігі мемлекеттік органдарды ұстауға байланысты шығыстарға тиесілі. Бұл туралы Қаржы вице-министрі Абзал Бейсенбекұлы Құрылтай отырысынан кейінгі брифингте мәлімдеді, деп хабарлайды Кursiv.Media.

Брифингте журналистер вице-министрден 44,4 млрд теңге нақты қай салалар мен жобалардан қысқартылғанын және бұл шешім халыққа тікелей әсер ететін бағдарламаларды қамти ма екенін сұрады.

«Мұның басым бөлігі мемлекеттік органдарды ұстауға байланысты шығыстар. Оның ішінде біліктілікті арттыруға қатысты бірқатар ірі сома ұсынылды. Біз олар бойынша жоспар жасап, қаражатты кезең-кезеңімен қарастырдық», – деді Абзал Бейсенбекұлы.

Оның айтуынша, ақпараттық жүйелерді сүйемелдеуге бағытталған...

Қазақстанда жол бойын жасанды интеллект бақылайды. Соңғы дерек бойынша, 661 мың адам жылдамдықты асырғаны анықталып отыр, деп хабарлайды Kursiv.media.

24.kz ақпаратынша, бұл – тек қана ақылы жолдардағы жағдай. Астанадан шығатын күре жолдарға ақылды камералар орнатылып жатыр. Бейнебақылау артық-ауыс қозғалысты қалт жібермейді. Шығыны да аз. Күн мен желден қуат алады. Ең бастысы, жол бойына шыққан көлікті жолдың аяғына дейін көзден таса қылмайды. Бұл қауіпсіздік үшін аса қажет.

«Осы жүйе диспетчерлерге сигнал береді. Осындай километрде, әрбір километр бойынша орнатылған камерада осы арақашықтықта инцидент бар деген сияқты. Мысалы, жануар жолға шығып кетті деп диспетчерге сигнал береді де, диспетчер соған...

Қазақстандық Cerebra AI стартапы АҚШ-тағы ірі медициналық топтардың бірімен бес жылдық серіктестік туралы келісім жасады деп хабарлайды Kursiv Media.

Келісім аясында Cerebra AI платформасын инсульт диагностикасынан бөлек, жүрек-қан тамырлары аурулары мен қатерлі ісіктің әртүрлі түрлерін анықтау үшін қолданбақшы Серіктестік бес жылға есептелген. АҚШ-тағы компания Cerebra AI платформасының мүмкіндіктерін дамытуға және оны инсульт диагностикасынан басқа бағыттарға кеңейтуге қаржы салады.

Әзірге, стартаппен серіктес болған медициналық топтың атауы мен келісімнің қаржылық шарттары жарияланбады. Оған құпиялылық туралы шарт себеп дейді компаниядан.

Сонымен қатар стартап АҚШ-та медициналық сертификаттаудан өту процесін жалғастырып жатыр. Компания мәліметінше, сертификаттаудың екі кезеңі аяқталған. Cerebra AI платформасының алғашқы функциясын мақұлдату үшін енді тағы...

Қазақстанда соңғы жылдары бала өлімінің негізгі көрсеткіштері төмендеп келеді. Ұлттық статистика бюросының 2021–2025 жылдардағы деректеріне сәйкес, бес жасқа дейінгі балалар өлімі 38,5%-ға азайған.

Energyprom.kz мәліметіне сәйкес, 2021 жылы бес жасқа дейінгі 4,4 мың бала қайтыс болса, 2025 жылы бұл көрсеткіш 2,7 мыңға дейін төмендеген. Оның 1,5 мыңы – ұл балалар.

Тиісінше, бала өлімінің коэффициенті де 2021 жылғы 9,9-дан 2025 жылы 8,1-ге дейін төмендеген. Бұл көрсеткіш әр мың тірі туған балаға шаққандағы өлім санын көрсетеді.

Қай өңірлерде көрсеткіш жоғары

2025 жылы бала өлімінің ең төмен көрсеткіштері Ақмола облысында – 5,1, Астанада – 6,4 және Алматыда – 6,6 болған.

ШҚО-ның Зайсан ауданында кәмелетке толмаған бала әйелді өлтірді деген күдікпен ұсталды. Сот оны қамауда ұстауға санкция берді, деп хабарлайды Kursiv.media.

Kriminal Kazakhstan ақпаратына қарағанда, полиция ҚР ҚК 99-бабының 1-бөлігі (кісі өлтіру) бойынша қылмыстық іс қозғалғанын хабарлаған.

«Қазіргі уақытта тергеу және процестік әрекеттер жүргізіліп жатыр. Тергеу мүддесі үшін басқа мәліметтер жария етілмейді», – делінген ақпаратта.

Оқиғадан кейін әлеуметтік желілерде қаза тапқан адам мұғалім болып жұмыс істегені және кісі өлтіру «Көк кит» («Синий кит») интернет-ойынымен байланысты болуы мүмкін екені туралы ақпарат тарады.

ШҚО ПД бұл мәліметтерді жоққа шығарды. Қаза тапқан кісі педагог болмаған. Ал...

Шығыс Қазақстанда жылына 55 мың тоннаға дейін «жасыл» сутегі немесе 310 мың тоннаға дейін «жасыл» аммиак өндіру жобасы іске асқалы тұр. Жобаның алдын ала құны шамамен 2 млрд долларды құрайды, деп хабарлайды Kursiv.Media.

Энергетика министрлігінің мәліметінше, министрлік, Шығыс Қазақстан облысының әкімдігі және YPP Corporation Шығыс Қазақстан облысында «Жасыл энергетикалық кешен» жобасы шеңберінде Өзара түсіністік туралы меморандумға қол қойылды.

Меморандум аясында қуаты 1 ГВт болатын жасыл энергия кешенін салу жоспарланып жатыр.

Оның шеңберінде жылына 55 мың тоннаға дейін «жасыл» сутегі немесе 310 мың тоннаға дейін «жасыл» аммиак өндіру көзделеді. Жобаны іске асырудың орындылығы айқындалған жағдайда, оның алдын ала құны...

АҚШ Конгресінің Өкілдер палатасы Ресейге қарсы экономикалық қысымды күшейтуге бағытталған масштабты санкциялар пакетін қабылдады. Енді Дональд Трампқа қол қоюға жіберілді. Бұл туралы Reuters-ке сілтеме жасаған Kursiv Media хабарлайды.

Заң жобасы Ресейдің энергетикалық және қорғаныс секторларына, сондай-ақ танкерлердің «көлеңкелі флотына» қарсы санкцияларды қарастырады. Құжатқа сәйкес, ресейлік танкерлер бұған дейін Еуроодақ, Ұлыбритания немесе басқа да америкалық одақтастардың «қара тізіміне» іліккен болса, АҚШ оларды қосымша тексерусіз-ақ өз санкциялық тізіміне бірден қоса алады.

Заң жобасын ұсынушылардың сөзінше, бұл қадам Ресейдің мұнай мен газдан табатын пайдасын азайтып, соғысты қаржыландыруын шектеу үшін жасалып отыр. Егер құжат нақты қабылданса, Трамп билікке қайта келгеннен берг...

Үйінде жылу энергиясын есепке алу аспабы жоқ тұрғындарға өткен қыста төлеген ақшасының бір бөлігі кері қайтарылатын болды деп хабарлайды Kursiv.Media.

Табиғи монополияларды реттеу комитеті 2025–2026 жылғы жылыту маусымын қайта есептеп, халықтың 1,2 миллиард теңгеден астам ақшаны артық төлеп қойғанын анықтады.

Дегенмен қайтарылатын ақша тұрғындардың қолына берілмейді. Ол алдағы жылыту маусымында түбіртекте жеңілдік ретінде есептеліп, төлейтін ақшаңызды азайтып береді.

Тұтынушыларға қайтарылатын қаражат мөлшері:

Қазақстандық экономист Алмас Чукин автокөлікті инвестиция ретінде қарастыру тиімсіз деп есептейді. Оның айтуынша, көлікті сирек пайдаланатындар үшін такси мен автокөлікті жалға алу жеке көлік ұстағаннан арзанырақ болуы мүмкін. Бұл туралы КурсивАвто Digital Business-ке сілтеме жасап хабарлайды.

Көлік сатып алғаннан кейін бірден арзандайды

Чукиннің пікірінше, көлік ұстаудағы басты қаржылық шығындардың бірі – оның құнының төмендеуі. Экономист құны шамамен 20 мың доллар болатын жаңа көлікті мысалға келтірді.

Оның бағалауынша, автокөлік сатып алынған сәттен бастап құнының шамамен 10%-ынан айырылуы мүмкін. Яғни иесі көлікті салоннан алып шыққанның өзінде шартты түрде 2 мың доллар жоғалтады.

Бір жылдан кейін көліктің бағасы тағы 10–15%-ға...

Құрылтай төрағасының орынбасары Дания Еспаева 2027–2029 жылдарға арналған үш жылға арналған бюджет жобасын талқылау кезінде Үкімет өкілдері сұрақтарға нақты жауап бере алмай, қағазға жүгінгеніне наразылық білдірді, деп хабарлайды Кursiv.Media.

Жиын барысында депутат Саят Наурызбай Қаржы және Көлік министрліктеріне маңызды сұрақ қойды.

Оның айтуынша, алдағы үш жылдық бюджетте Ұлттық қордан бөлінетін шамамен 2 триллион теңге трансферт есебінен 272 маңызды ұлттық инвестициялық жоба жүзеге асырылмақ.

Бұл қаржының жартысына жуығы көлік инфрақұрылымы мен авиация саласын жаңғыртуға бағытталған. Осы орайда депутат 5 триллион теңгелік инвестициялық жобалардың толық тізімін қайдан көруге болатынын сұрады.

Алайда көлік вице-министр Дамир Қожахметов нақты тізімді сол жерде атаудың орнына...

Польшаның мұнай өңдеу компаниясы Orlen Қазақстаннан мұнай сатып алуға көшкенін мәлімдеді, деп хабарлайды Kursiv.media.

Reuters агенттігінің жазуынша, Таяу Шығыстағы ахуалға байланысты іркілген Сауд Арабиясынан келетін мұнай жеткізілімдерінің орнын Қазақстан және өзге де елдердің шикізатымен толтырмақ.

Бұған дейін Сауд Арабиясының Aramco компаниясы Orlen-ге жеткізілетін мұнай шикізатының шамамен 40%-ын қамтамасыз етіп келген. Reuters есептеуінше, тоқтаған жеткізілімдердің жалпы құны 1,5 млрд долларға дейін жетуі мүмкін.

Бұл компания 11 елде жұмыс істейді. Польшаның ең ірі мұнай өңдеушісі. Orlen компаниясы Қазақстан, Әзербайжан, Норвегия және тағы бірнеше мемлекеттен Польша, Литва және Чехиядағы мұнай өңдеу зауыттарына жеткізу үшін мұнай сатып алған.

Нақты көлем...

2027 жылғы бюджетте Қазақстан Халық кеңесін құруға 1,7 млрд теңге қарастырылған. Бұл туралы қаржы вице-министрі Абзал Бейсенбекұлы Құрылтайда мәлімдеді, деп хабарлайды Кursiv.Media.

Оның айтуынша, қауіпсіздік, мемлекеттік басқару және резервтер бағытына 2027 жылы 4,9 трлн теңге көзделген. Оның 3,3 трлн теңгесі күш блогына, 787 млрд теңгесі мемлекеттік басқаруға бағытталады.

Сонымен қатар, президент бастамаларын іске асыру үшін 470 млрд теңге көлемінде резерв қалыптастырылған. Осы қаражат аясында Қазақстан Халық кеңесін құруға 1,7 млрд теңге қарастырылған.

«Бюджет жобасын қалыптастыру кезінде мемлекеттік органдардың бастапқы ұсыныстары да қайта қаралған. 2027 жылға мемлекеттік органдар жалпы 36,9 трлн теңге сұрады. Пысықтау нәтижесінде...

Ұлттық экономика бірінші вице-министрі Азамат Әмрин Құрылтайда 2027-2029 жылдарға арналған даму болжамын таныстырды, деп хабарлайды Кursiv.Media.

«Халықаралық валюта қорының шілде айында жаңартылған болжамына сәйкес, 2027 жылы әлемдік экономиканың өсімі 3,4% болады деп күтілуде. Бұл ретте халықаралық ұйымдар мен жаһандық инвестициялық банктер мұнай бағасына қатысты болжамдарын қайта қараған. Консенсус-болжам бойынша 2027 жылы мұнайдың орташа бағасы барреліне 70,3 АҚШ долларына дейін төмендеген», – деді Әмрин.

Осы факторларды ескере отырып, Қазақстанның базалық даму сценарийінде мұнай бағасы барреліне 70 АҚШ доллары деңгейінде алынған.

Экономикалық өсім 5%-дан асады

Бірінші вице-министр атағандай, сыртқы сын-қатерлерге қарамастан, Қазақстан экономикасының өсімі жалғасады деп...

Семей қаласының 53 жастағы тұрғынын TikTok желісінде тікелей эфирде көрсеткен әдепсіз мінез-құлқы үшін жауапқа тартылды. Сот оған әкімшілік қамау түріндегі жаза тағайындады, деп хабарлайды Kursiv.Media.

Абай облысы полиция қызметкерлері әлеуметтік желілерге мониторинг жүргізу барысында боғауыз айтылған тікелей эфирді анықтаған. Эфир барысында әйел алкогольді шөлмектен ішіп, желі пайдаланушыларына құрметсіздік танытқан.

Тікелей эфирді 12 мыңға жуық адам қарап отырған. Полиция қызметкерлері стримердің жеке басын тез арада анықтады. Ол 53 жастағы Мадина Баяхметова болып шықты.

Сот әйелді «Ұсақ бұзақылық» бабы бойынша кінәлі деп танып, 5 тәулікке әкімшілік қамауға алды.

Ведомство өкілдері әлеуметтік желілердің қоғамдық кеңістік болып табылатынын еске салды. Эфирде балағат сөздер...

FlyArystan жекелеген ішкі рейстерге тариф құнынан 15% жеңілдік ұсынатын арнайы науқанды іске қосады, деп хабарлайды Kursiv.media.

Әуекомпаниясының мәліметінше, «Berekeli Beisenbi» – FlyArystan сайты мен қосымшасы арқылы жеңілдікке қол жеткізуге болады.  

2026 жылғы 17-18 қыркүйекте тек FlyArystan сайты мен мобильді қосымшасында, ұшу мерзімі 2026 жылғы 3 қарашадан 2027 жылғы 28 ақпанға дейінгі рейстерге арнайы ұсыныс жасалады. Жеңілдік мынадай бағыттарға берілмек:

Алматы – Өскемен – Алматы; Астана – Өскемен – Астана; Алматы – Түркістан – Алматы; Атырау – Шымкент – Атырау; Ақтау – Шымкент – Ақтау.

«Жеңілдік 2026 жылғы 23 желтоқсаннан 2027 жылғы 7 қаңтарға...

Тынық мұхитындағы Эль-Ниньо құбылысы күшейіп келеді. Дүниежүзілік метеорологиялық ұйым (ДМҰ) оның шарықтау шегі 2026 жылдың соңына қарай болады деп болжап отыр. «Қазгидромет» 1951–2025 жылдар аралығындағы бақылау деректерін талдап, бұл құбылыстың Қазақстандағы ауа райына байланысты қандай заңдылықтары барын анықтады.

Эль-Ниньо – экваторлық Тынық мұхитының орталық және шығыс бөлігіндегі жерүсті суының шамадан тыс жылынуымен сипатталатын климаттық құбылыс.

75 жылдық бақылау не көрсетті

Эль-Ниньо Тынық мұхитының тропикалық бөлігінде пайда болғанымен, оның әсері бұл аймақпен шектелмейді. Қазақстанға бұл құбылыс тікелей емес, атмосфера циркуляциясының өзгеруі, циклондардың қозғалыс бағыты және Еуразия аумағындағы ауа массаларының ауысуы арқылы әсер етеді.

«Қазгидромет...

Мұрат Бөрібаев Жезқазған қаласының әкімі болып тағайындалды деп хабарлайды Kursiv Media облыс әкімдігіне сілтеме жасап.

Бұған дейін ол Сәтбаев қаласын басқарған.

Мұрат Бөрібаев 1991 жылы дүниеге келген. Әр жылдары «Қазақмыс» корпорациясы жүйесінде еңбек етіп, №1, №2 және №3 Жезқазған байыту фабрикаларын басқарған.

Ол Жезқазған қаласының әкімі лауазымында 2022 жылдан бері шаһарды басқарған Қайрат Шайжановтың орнына келді. Шайжанов өз еркімен отставкаға кететінін мәлімдеген.