Жаңалықтар

Мұсылман қауымы үшін ең қасиетті әрі ұлық күндердің бірі – Арафа күні. Бұл күн – зұл-қиджа айының 9-шы жұлдызы, яғни Құрбан айт мейрамынан бір күн бұрын келеді.

Қазақстан мұсылмандары діни басқармасы (ҚМДБ) Арафа күніне арналған еліміздің ірі қалалары мен өңірлері бойынша ауыз бекіту (сәресі) және ауыз ашу (ифтар) уақыттарының кестесін жариялады.

Арафа күні ораза ұстаудың маңызы

Арафа күні нәпіл ораза ұстау – Пайғамбар Мұхаммедтің (с.ғ.с.) сүйетін амалдарынан болған.

«Арафа күні ораза ұстау өткен жылғы және келесі жылғы (кіші) күнәлардың кешірілуіне себеп болады». (Муслим)

Сонымен қатар, бұл күні жасалған дұғалардың орны ерекше. Тирмизиден...

2026 жылдың алғашқы төрт айында Астананың негізгі капиталына салынған инвестиция көлемі 588 миллиард теңгені құрап, былтырғы сәйкес кезеңмен салыстырғанда 9,1%-ға жоғары болды. Бұл туралы қала әкімі Жеңіс Қасымбек айтты.

Инвестиция өңдеу өнеркәсібі, білім, медицина, көлік, сауда, логистика салаларына қатысты жобаларға салынған.

«Соңғы жылдары Астанада 44 мектеп салынған. Ал жаңа оқу жылында 12 білім ошағы ашылады. Сонымен қатар 2 оқушылар сарайын және 6 балабақшаны ел игілігіне беру жоспарланып отыр. 2028 жылға дейін 2 перинатальды орталық, көпбейінді аурухана және диагностикалық кешеннің құрылысы аяқталмақ», – деді қала әкімі Қасым-Жомарт Тоқаевқа берген есебінде.

Әкімнің айтуынша...

Ақтау қаласында полиция түлектер мінген көліктердің қала сыртына шығатын жолдарын жапты.

Әлеуметтік желілерде жолдағы кептелістер мен Шора каналы маңындағы ұзын-сонар көлік легі түсірілген видеолар тарады. Кадрларда полиция қызметкерлерінің мектеп бітірушілерді қала сыртына шығармай жатқаны көрінеді.

Lada.kz ақпаратына қарағанда, Маңғыстау облысы полиция департаменті шектеулер түлектерге ғана қатысты екенін мәлімдеген. Ведомство мәліметінше, жастарға демалыс базаларына және Ақтау мен Жаңаөзен арасындағы ұшу жолағы бағытына шығуға тыйым салынған.

Полицияның айтуынша, басқа тұрғындардың қозғалысына шектеу жоқ. Бұл шаралар жол-көлік оқиғаларының алдын алу мақсатында қабылданған. Өткен жылы түлектердің қатысуымен көп тосын оқиға тіркелгендіктен, полиция күшейтілген режимде тәулік бойы жұмыс істеп жатыр.

Пікір білдірушілердің басым...

Қамауға алынған бұрынғы дін-қызметкері Иаоков Воронцовты мәжбүрлі түрде психатриялық мекемеге ауыстырған. Бұл туралы «Адам құқықтары мен заңдылықты сақтау жөніндегі Қазақстан халықаралық бюросы» (ҚХАҚБ) мәлімдеді.

Бюро дерегінше, Воронцовты психиатриялық емдеу үшін арнайы мекемеге 18 мамырда ауыстырып жіберген.

«2026 жылғы 18 мамырда Алматы қаласының мамандандырылған ауданаралық тергеу соты тергеушінің прокурормен келісілген өтінішхаты негізінде Воронцовқа қатысты шешім шығарды. Сот қаулысымен оны күзетпен ұстау түріндегі бұлтартпау шарасының күші жойылып, орнына сотқа дейінгі өндірістің бүкіл мерзіміне (бірақ бір айдан аспайтын уақытқа) психиатриялық көмек көрсететін мамандандырылған стационарға орналастыру түріндегі қауіпсіздік шарасы қолданылды», – деп жазылған бюро сайтында жазылған мәлімдемеде.

Құқы...

Қазақстандағы БҰҰ Даму бағдарламасы мен Жапония Үкіметі Каспий теңізін сақтауға құны 3 миллион доллар болатын жобаны іске қосып жатыр.

Экология және табиғи ресурстар министрлігінің хабарлауынша, қаржы су ресурстарын басқару мен мониторингті жетілдіру, Каспий теңізіндегі су деңгейінің төмендеуіне ден қоюға септігін тигізбек.

Бастама Қазақстанның Экология және табиғи ресурстар министрлігімен және Су ресурстары және ирригация министрлігімен бірлесіп іске асырылады.

Каспий теңізі – Еуразияның маңызды экологиялық аймақтарының бірі. 400-ден астам эндемикалық және қоныс аударатын түрлер үшін тіршілік ету ортасы. Теңіз қарқынды түрде таязданып жатыр. Бұған климаттың өзгеруі, температураның өсуі, буланудың жоғарылауы, өзен ағынының азаюы және су ресурстарына жүктеменің артуы әсер...

2025 жылдың қорытындысы бойынша «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ-ның пайдаланылатын жүк айналымы 291 тонна-километрді құрады. Бұл өткен кезеңмен салыстырғанда 9%-ға жоғары.

Жалпы тасымалдау көлемі 320 млн тоннаға жетті, ал транзит 13%-ға өсіп, 33 млн тоннаны құрады. Бұл туралы Қордың Қоғамдық кеңесінің отырысында компания қызметінің негізгі көрсеткіштері бойынша «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ басқарма төрағасы Талғат Алдыбергенов мәлімдеді. Ол теміржол көлігінің ел экономикасындағы рөліне тоқталып өтті.

«Теміржол көлігі Қазақстан экономикасының негізгі элементі болып қала береді, ол елдегі барлық жүк айналымының 62%-ын және жолаушылар айналымының 18%-ын қамтамасыз етеді», – деп атап өтті ол.

Оның айтуынша, қаржылық көрсеткіштер...

Қазақстаннан шетелге қоныс аударуға арналған құжаттарды рәсімдеу тәртібі жаңартылды. Енді мемлекеттік қызметті алу үшін азаматтар өтініш-сауалнаманы қажетті құжаттармен бірге Мемлекеттік корпорация немесе портал арқылы тапсырады.

Портал арқылы жүгінген жағдайда өтініш-сауалнама электронды форматта толтырылады. Құжаттардың электронды көшірмелері ЭЦҚ арқылы расталып тіркеледі.

Құжаттар толық тапсырылғаннан кейін мәліметтер көші-қон жүйесіне енгізіледі. Осыдан соң мемлекеттік органдар тексеру жүргізіп, өтінішті мақұлдау немесе бас тарту мәселесін қарайды. Тексеру аяқталғаннан кейін бір жұмыс күні ішінде шетелге тұрақты тұруға шығуға рұқсат беру немесе бас тарту туралы шешім қабылданады. Бұл ақпарат сол күні жүйеге енгізіледі.

Хабарлама алынғаннан кейін қызмет алушы бір жұмыс күні ішінде Мемлекеттік корпорацияға барып, жеке куәлігін...

Батыс Қазақстан облысындағы Хан Ордасы ауылында орналасқан Жәңгір Хан атындағы мектептің 1Б сынып оқушылары FIDE байқауында бірінші орын алды. Бұл туралы Kursiv.Media шахмат ұйымының мәліметіне сүйене отырып хабарлайды.

Ұйым мәліметінше, орта мектеп биыл бірінші сыныптан бастап шахмат сабағын енгізген. Балаларды осы ойынға баулу үшін сынып жетекшісі Альфия Аксенова ерекше әдіс қолданған.

«Он жеті оқушы шахмат үйрене бастады. Оларды ойынға қызықтыру үшін әр тасты фильм кейіпкері ретінде таныстырдым», – дейді ұстаз.

Ол үшін оқушыларға арнайы киім тіктірген. Мәселен, олардың бірі уәзір болса, тағы бірнешеуі жаяу сарбаз болған.

Осындай тапқырлығының арқасында бірінші сынып...

Ыстықкөл жағалауында бес жұлдызды «Қазақстан» шипажайы салынып жатыр. Жоспар бойынша, осы жылы қарашада іске қосылуы керек деп хабарлайды ҚР Президенті іс басқармасының медициналық орталығы.

Пайдалануға берілгеннен кейін, шипажай жыл бойы жұмыс істей алады. Бір уақытта 180 адамға дейін қабылдау мүмкіндігі бар. 260 адамға жаңа жұмыс орны ашылады. Жалпы аумағы 17,5 гектар болатын емдеу-сауықтыру кешенінде емдеу корпусы, спорттық-сауықтыру кешені, жабық бассейн, минералды және тұщы суы бар ашық бассейндер болады. Одан бөлек спорт алаңдары, веложолдар, мейрамханалар, кофеханалар, конференц-зал мен кинотеатр қарастырылған.

«Мұнда және медициналық оңалтудың басқа да түрлері қолжетімді болады. Шипажайдың негізгі табиғи емдік факторлары...

Футболдан 2026 жылғы Әлем чемпионатына қатысатын Испания ұлттық құрамасының сапына мадридтік «Реалдың» бірде-бір футболшысы енбей қалды. Бас бапкер Луис де ла Фуенте турнирге аттанатын команда құрамын 25 мамырда ресми түрде жариялады.

«Корольдік клубсыз» өткен таңдау

Испания құрамасының бас бапкері Луис де ла Фуентенің қорытынды тізіміне 13 түрлі клубтан 26 футболшы енді.

Мадридтіктердің басты қарсыласы – каталониялық «Барселона» құраманың негізгі өзегіне айналып отыр. Қаталондықтардан Әлем чемпионатына бірден 8 футболшы аттанады: Қақпашы: Жоан Гарсия, қорғаушылар: Пау Кубарси, Эрик Гарсия, жартылай қорғаушылар: Гави, Педри, Даниэль Ольмо, шабуылшылар: Ферран Торрес пен Ламин Ямаль.

«Қайрат» футбол клубының шабуылшысы, жас талант Дастан Сәтбаев 11-сыныпты тәмамдап, «Соңғы қоңырау» шарасына қатысты.

Салтанатты жиында түлектерге арнайы тағылған «Түлек – 2026» («Graduate 2026») лентасымен бой көрсеткен Дастан сахна төріне шығып, өзінің ақ тілегін білдірді. Футболшы ұстаздарына, академия басшылығына және осы уақытқа дейін қолдау көрсеткен жандарға алғысын айтты.

«Қайрат» футбол клубының ресми академиясы өз түлектерін маңызды күнмен ерекше құттықтап, жылы лебізін білдірді.

«Осы ерекше күнмен шын жүректен құттықтай отырып, жаңа бастамаларына ақ жол тілейміз! Армандары асқақ, мақсаттары айқын болып, биік белестерді бағындыра берсін. Ел мақтанышы, Отанымыздың абыройлы азаматтары атануларына тілектеспіз» деп жазылған академияның инстаграм парақшасында.

Қазақстанда мектептегі буллинг пен ересектердің оған тосқауыл қоя алмайтыны алғаш рет әдістемелік деңгейде зерттелді.

2026 жылдың мамыр айында жарияланған буллингке қарсы алғашқы қазақстандық әдістемелік құралда қызық жайт көрсетілген.

Ата-ана мен мұғалім екі түрлі қабылдайды

Мәселен, ата-аналар мен мұғалімдердің мәселені қабылдауында үлкен айырмашылық бар.

Зерттеу нәтижесіне сәйкес, ата-аналардың 58%-ы мектептерде буллинг бар екенін айтса, мұғалімдер арасында бұл көрсеткіш небары 6% болған. Сарапшылардың пікірінше, мектеп ішіндегі зорлық-зомбылық көп жағдайда еленбей қалады.

Қауіп қайдан

Мектептегі буллинг біртіндеп өршиді: алдымен мазақтап күлу, кейін заттарын бүлдіру, қорлау, ар-намысына тию, кибербуллинг.

«Егер бұған дер кезінде назар аударылмаса, жағдай өте қайғылы...

Спорт әлеміндегі инвесторлардың көбеюі мен лигалардың рекордтық табыстарының арқасында әлемнің бас спорт жұлдыздары соңғы жылдары табысын тек еселеп келді. Соңғы 8 жылда (2020 жылғы пандемия кезін қоспағанда) Топ-50 спортшының жалпы кірісі өсумен болды. Жылдық табыс 2018 жылы 2,6 млрд доллар болса, 2025 жылы 4,2 млрд долларға дейін жеткен.

Биылғы көрсеткіштер: Табыс қайдан түсіп жатыр?

Алайда биыл үздіксіз өсім сәл бәсеңдеді. Топ-50 спортшы соңғы 12 айда (салықтар мен агенттік төлемдерді шегермегенде) 4,1 млрд доллар табыс тапқан. Жалпы соманың 3%-ға төмендеуіне америкалық футболдағы (NFL) ірі келісімшарттардың былтырғымен салыстырғанда азаюы себеп болды. Дегенмен, бұл Forbes тарихында тіркелген екінші е...

25 мамырда, Қазақстан қор биржасының (KASE) мәліметінше, доллар бағамы көтерілді. 1 АҚШ валютасы 472,48 теңге болды.

Доллар бір тәуліктің ішінде 1,42 теңгеге нығайды. Айта кетейік, доллар биыл сәуірдің басында 460 теңгеге дейін құнын жоғалтқан. Содан бергі екі айға жуық уақыттың ішінде ұлттық валюта шамамен 12 теңгеге күшейгенін көріп отырмыз.

Бұған дейін Ұлттық банк төрағасы Тимур Сүлейменов жазғы уақытта шетел валютасына сұраныс артатынын алдын ала ескерткен.

Қазір ақша айырбастау мекемелерінде доллар 473 теңге шамасында саудаланып жатыр. kurs.kz мәліметінше, Алматы қаласында 1 доллар 471,5 теңгеден қабылданып, 473 теңгеден сатылып жатыр. Астана қаласында, әдеттегідей, бағам сәл өзгерек...

Ұлттық статистика бюросы Қазақстанда оқушылар саны бойынша рекордтық көрсеткіш тіркелгенін хабарлады. Биыл оқу жылын 3,9 миллионнан астам оқушы аяқтап жатыр.

Мамандар мұны халық санының өсуімен байланыстырады.

« 2025/26 оқу жылында жалпы білім беретін мектептердегі оқушылар саны 3,9 миллионнан асты. Бұл – соңғы 25 жылдағы ең жоғары көрсеткіш. Оқушылар саны ең көп өңірлер қатарында Түркістан және Алматы облыстары, сондай-ақ Алматы қаласы көш бастап тұр», – делінген хабарламада.

Айта кетейік, Қазақстан мектептерінде 2025–2026 оқу жылы аяқталды. Жазғы демалыс 26 мамырда басталып, 1 қыркүйекке дейін жалғасады. Биылғы каникулдың ұзақтығы – 98 күн.

Жылдан жылға 25 мамыр жай ғана соңғы қоңырау емес, нағыз «гүлдер сайысына» айналып бара жатқандай. Бұған әлеуметтік желілерде жарияланып жатқан видеолар дәлел. Мәселен, мектеп бітіруші түлектер мұғалімге ғана емес, онымен қоса соңғы вальске шақыру үшін сыныптас қыздарына да алып гүл шоқтарын сыйлап жүр.

«Маған гүл алып келіңдер!»

Әлеуметтік желілерде «мектеппен қоштасу сәтінде қыздардың қолында гүл болуы міндетті» деген жазылмаған заң қалыптасып үлгерді. Кейбір бойжеткендер жақындарына, достарына «маған міндетті түрде гүл алып келіңдер» деп ашық талап қояды екен.

«Вальс гүлі» кімнің қалтасынан шығады?

Тағы бір қалыптасып келе жатқан үрдіс – сыныптас жігіттердің қыздарға алып гүл шоқтарын сыйлауы. Яғни, ұлдар...

Алматы облысында оқушылар мен студенттер жазғы демалыс уақытында уақытша жұмысқа тұрып, 350 мың теңгеге дейін табыс таба алады. Бұл туралы Kursiv.Media өңір әкімдігінің мәліметіне сүйене отырып хабарлайды.

Жазғы жұмысқа тұру жолдары

Әкімдік дерегінше, әр студент немесе оқушының ай сайын шамамен 118 мың теңге жалақы алу мүмкіндігі бар.

Ол үшін Enbek.kz электрондық еңбек биржасына кіріп, «Менің жазғы каникулым» бөліміне тіркеліп, түйіндеме жүктеу қажет. Соның көмегімен жастар өзіне ыңғайлы бос жұмыс орындарын таңдап, өтініш бере алады.

Ал 14–15 жастағы оқушылар үшін платформадағы жеке кабинетке ата-анасы немесе заңды өкілі тіркеледі.

Қашан басталады

Жасөспірімдерді уақытша жұмыспен қамту...

Ислам діні бойынша мұсылман қауымы үшін жылдың ең қайырлы, сауабы еселеген және дұғалар сөзсіз қабыл болатын ерекше күндер туды. 26 мамыр – Арафа күні, ал келесі күні – 27 мамырда Құрбан айт басталады.

Шариғат шартарына сай, осы күнге дейін зүл-хиджа айының алғашқы сегіз күнінде ораза ұстап, намазды ықыласпен оқып, құран оқумен, зікірмен және ізгі амалдармен дайындалған жандар үшін ертең сол рухани марафонның ең биік шарықтау шегі.

Діндегі Арафа күнінің ұлылығы

Ислам діні бойынша Арафа күні – Алла Тағаланың құлдарына деген шексіз мейірімі төгілетін, тозақтан ең көп адам азат етілетін ерекше сәт. Бұл күні ораза ұстаудың сауабы туралы Мұхаммед Пайғамбар...

Ресейдің Санкт-Петербург қаласында Мариин театрының әртісі Айтжан Смағұлов 11 жастағы балаға терезеден оқ атқан.

Алдын ала мәлімет бойынша, оған баланың саксофон ойнағаны ұнамаған.

«База» ақпаратына қарағанда, Санкт-Петербургтің Декабристер көшесіндегі үйдің маңында ойнап тұрған музыка 38 жастағы әртістің ашуына тиген. Жүйкесі жұқарған ол пневматикалық тапаншамен баланы атқан.

Оқ баланың бетіне тиіп, иегіне қадалған. Зардап шеккен бала орташа ауыр хәлде ауруханаға жеткізілді.

Оқиғаға қатысы бар күдікті ұсталды. Ол Қазақстан тумасы – Айтжан Смағұлов болып шықты. Әртіс театрдың қосалқы труппасында өнер көрсеткен. Оған қатысты «бұзақылық» бабы бойынша қылмыстық іс қозғалды.

Мәліметке сәйкес, Айтжан Смағұлов Мариин театры құрамында 2021 жылдың сәуір айынан...

Премьер-министрдің орынбасары – Мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаева мектеп директорлары тапшылығына қатысты статистикалық мәліметтерді жариялады. Ол деректерді депутаттық сауалға берген жауабында келтірген.

Министрдің айтуынша, соңғы үш жылда бос тұрған мектеп директорларының орындары біртіндеп азайып келеді. Мәселен, 2025 жылы көрсеткіш 830 болса, 2024 жылы 935 болған.

«Қазіргі таңда мемлекеттік мектептерде директорлардың 438 бос жұмыс орны бар», – делінген жауапта.

Директор жетіспеушілігі, әсіресе, ауыл мектептерінде өзекті болып отыр, 385 орын бос. Ал қала мектептерінде 53 қызмет орны бос тұр.

Аида Балаеваның айтуынша, мектеп директорларын тағайындау және іріктеу мәселелері өңірлердегі көшпелі кеңестерде қаралған.

Үкіметтің 2026 жылғы 20 мамырындағы қаулысымен «Болашақ» стипендиясын алатын үміткерлерді іріктеу ережелері өзгерді.

Енді бағдарламада «атом саласының қызметкері» ұғымы нақты бекітілді. Бұл санатқа атом энергетикасы, уран өндіру, радиофармацевтика, ядролық технологиялар саласында еңбек ететін мамандар кіреді. Олар «Болашақ» бағдарламасы арқылы шетелде білім алу немесе тағылымдамадан өту үшін кемінде үш жыл еңбек өтілі болуы керек.

Сондай-ақ инженерлік-техникалық қызметкерлерге қойылатын талаптар нақтыланды. Техникалық бағыт бойынша «Болашақпен» оқу үшін кемінде бір жыл еңбек өтілі болуы тиіс.

Оқи отырыңыз: Тоқаев Болашақ түлегін жаңа лауазымға тағайындады

Өзгерістер техникалық кадрларға ғана қатысты емес. Енді магистратураға түсетін ауылдық жерден шыққан үміткерлерге арналған жеке...

Ұлттық қауіпсіздік комитеті есірткінің заңсыз айналымына қарсы күрес аясында сәуір айынан бері есірткі жеткізудің 11 арнасын жойған.

ҰҚК ақпаратына қарағанда, оның тоғызы – халықаралық, екеуі өңірлік жеткізу арнасы болған.  Сонымен қатар бір фитозертхананың қызметі тоқтатылған.

ҰҚК Ақтау әуежайында денесіне жасырылған жалпы салмағы 1 келі болатын 114 апиын капсуласын алып өтпек болған шетел азаматын ұстаған. Ал Астана әуежайында Оңтүстік Азия елдерінің бірінен 12 келі гашиш майын жеткізген қазақстандық қолға түсті.

Бұдан бөлек, «көкнәр сабанын» контрабандалық жолмен тасымалдап, таратумен және одан есірткі өндірумен айналысты деген күдікке ілінген ұйымдасқан қылмыстық топтың әрекеті тоқтатылды.

Арнайы операциялар барысында:

– 3,4 кг апиын;

...

24 мамыр күні Almaty Arena-да отандық эстрада жұлдызы Қайрат Нұртастың концерті дүркіреп өтті. Аренада ине шаншар орын болмады. Қайрат Нұртас кешті өзінің хитке айналған «Алматының түндері-ай» әнімен бастап, алғашқы минуттардан-ақ залды ерекше күйге бөледі.

Кеш қонақтары

Сахнада көптен бері көрінбей кеткен Қайраттың жақын досы әрі әріптесі Төреғали Төреәлінің шығуы көрермендер үшін күтпеген сәттердің бірі болды. Қос әнші алдымен «Тамшылар» туындысын бірге орындады. Кейіннен Төреғали өзінің репертуарындағы хитке айналған «Алматы, ең алғашқы махаббатым» әнін шырқап, көрерменді бір серпілтіп тастады.

Сонымен қатар концертте ерекше нөмірлер қойылды. Қайрат Нұртас жас орындаушы Prince-пен сахнаға шығып, тыңдармандар үшін ерекше стильде рэп оқыды.

Светлана...

АҚШ пен Канадада Алғыс айту күніне орай төрт күн демалыста «Мандалорлық және Грогу» фильмі 102 млн доллар жинады. Фильм Қазақстанда 21 мамырдан бастап көрсетіліп жатыр.

«Жұлдыздар соғысы» жеті жыл үзілістен соң үлкен экранға қайта оралды. Бұл жолы Мандалор ғаламшарында туған азамат пен оның кішкентай досы Грогудың бастан кешкен шытырман оқиғасы баяндалды.

Фильм режиссері – Джон Фавро. Оны «Жұлдыздар соғысы» франшизасына Lucasfilm киностудиясы түсірді. Оны 2012 жылы Walt Disney Co. сатып алған.

Bloomberg мәліметінше, төрт күндегі 102 млн доллар франшизаның бұған дейінгі фильмдер жинаған қаражатқа жетпейді. Сыншылардың туындыға қатысты бағасы да аса жоғары емес: Rotten Tomatoes тұғырнамасында бар болғаны...