Жаңалықтар

2026 жылдан бастап іске қосылған бюджет-салық реформасы инфляцияның жаңа толқынын туындатуы мүмкін. Халық қымбатшылық қыспағында қалмақ. Бұл пікірді «Қазақстан қаржыгерлері қауымдастығы» кеңесінің төрайымы Елена Бахмутова «Капитал» басылымына білдірді.

Қаржыгердің айтуынша, бағаның өсуі қысқа мерзімді сипатта болуы ықтимал. Алайда соған қарамастан, инфляциялық қысымды тежеу үшін Ұлттық банк ақша-несие саясатын тағы да қатаңдатуға мәжбүр болады. Яғни базалық мөлшерлемені көтеру мәселесі күн тәртібіне шығады.

Бұл ретте Елена Бахмутова базалық мөлшерлеме экономикадағы ақшаның құнын айқындайтын негізгі көрсеткіш екенін атап өтті. Егер базалық мөлшерлеме 18% немесе одан жоғары деңгейде сақталса, банктер беретін қарыздың пайызы одан әрі қымбаттай түседі.

Соның ішінде егер ипотеканы...

Астанадағы православ шіркеулерінде 18-19 қаңтарда Крещение рәсімі өтеді.

Рәсім кезінде шомылуға болатын арнайы орындар бекітілген. Суға 18 қаңтар сағат 20:00-ден 19 қаңтар сағат 02:00-ге дейін түсуге болады.

Төтенше жағдайлар департаменті діни рәсім кезінде қауіпсіздік шараларын сақтауға және ауа райын ескеруге шақырды.

Шомылатын жерлерде мына ережелерді ұстанған жөн:

Сондай-ақ балаларды жалғыз қалдыруға болмайды. Арнайы бекітілген жерден басқа маңда суға түсуге...

Қазақстан сыртқы істер министрлігі Қара теңізде мұнай танкерлеріне жасалған шабуылға қатысты мәлімдеме таратты. Онда ресми Астана елдің энергетика саласына нұқсан келтіретін осы оқиғадан соң шұғыл кездесулер өткізгені айтылған.

СІМ 2026 жылғы 13 қаңтарда Қара теңізде Каспий құбыр консорциумы (КҚК) терминалына бет алған үш танкердің дрондар шабуылына ұшырағанына алаңдағанын жеткізген. Соған байланысты ресми билік Батыс елдерімен шұғыл хабарласқан.

Мәлімдемеде Еуропаның бірқатар мемлекетінің елшілерімен, сонымен бірге АҚШ тарапымен шұғыл кездесулер ұйымдастырылғаны айтылған.

«Халықаралық құқық нормаларын қатаң сақтай отырып, көмірсутегін тасымалдаудың, оның ішінде теңіз жолдарындағы қауіпсіздігін қамтамасыз ету бойынша қажетті шаралар қабылдаудың маңыздылығына ерекше мән бердік» делінген...

Қарағанды облысында ауа райының нашарлауы өңірдегі жағдайды қиындатты. Теміртау қаласында жүздеген адам жылусыз қалды. Бұған тұрғын аудандарға жылу беретін магистральдық жылу трассасындағы апат себеп болған.

8-ші шағын аудандағы 40-қа жуық көпқабатты үй және Отрадное кентіндегі ондаған жеке үйге жылу жеткізу тоқтаған. Бірнеше бизнес нысандары мен әлеуметтік нысандарда да жылу уақытша өшкен.

Теміртау әкімі Ғалым Әшімовтің айтуынша, апат болған құбырлар бөлігі өте ескі. Бұл учаске 1970-ші жылдардан бері күрделі жөндеуден өтпеген болып шықты.

«Апат болған учаске анықталды, мамандар қалпына келтіру жұмыстарына кірісті. Бригадалар жұмыс істеп жатыр, барлық қажетті күштер мен техника жұмылдырылды», – деп жазды әкім ахуал туралы.

Соңғы...

Несие тарихы – сіздің қаржылық өткеніңіз туралы баяныңыз. Банктер бұрынғы несиелеріңізді қалай төлегеніңізге қарап, келешектегі төлем жасау қабілетініңізді болжайды. Тиімді бөліп төлеу, автонесие мен ипотеканың беріліп-берілмесі дәл осы несие тарихыңызға байланысты.

Өзіңіздің несие тарихыңызды қалай көре аласыз

Несие тарихыңыз жөніндегі жеке деректерді Freedom SuperApp қосымшасынан көруге болады. Ол үшін «Сервистер» бетіне кіріп, «Мемлекеттің қызметтер» бөліміне өтіп, «Несиелік есепті» басыңыз.

Қызмет ақылы – барлық несиелер және оларды қалай төлегеніңіз жөніндегі деректерді көру 400 теңге тұрады.

100 теңгеге өзіңіздің несие рейтингіңізді білуге болады. Осы арқылы қарыз алушы ретінде қаншалық сенімді тұлға екенініңізге берілген бағаны көре аласыз. Мәселен, «несие төлеу қабілті өте...

Түркістан облысы қыстың бел ортасында егін салу науқанын бастап кетті. Қазақстанның ең оңтүстігінде орналасқан Мақтаарал ауданындағы шаруалар қызылша мен қырыққабат екті. Бұл туралы Kursiv.Media өңір әкімдігінің мәліметіне сүйене отырып хабарлайды.

Мақтааралдық шаруа Шағыр Күшербаев ас үй қызылшасын заманауи тамшылатып суару технологиясы арқылы өсіруді көздеп отыр. Алғашқы өнім сәуір айында пісіп жетіледі.

Сонымен бірге осы ауданда жақын арада қырыққабат егу жұмыстары да басталады.

«Көкөністің осы түрі де ерте пісетін дақылдардың қатарына жатады және ішкі нарықта сұранысқа ие өнім», – деп есептейді облыс әкімдігі.

Мақтаарал биыл жалпы көлемі 60,3 мың гектар егістік алқапты...

Әлеуметтік желілерде «кредитті есептен шығарып береміз» деп уәде ететін делдалдар көбейген тұста, қазақстандық банктер дабыл қақты. Қаржы ұйымдары мұндай уәделерге сенбей, делдалдарға ақша бермей, барлық ақпаратты тек ресми дереккөздерден тексеруге шақырып отыр. Бұл туралы банктер Kursiv.Mediа сауалына берген ресми жауабында мәлімдеген.

ForteBank әлеуметтік желілерде тараған кредиттік берешекті жаппай есептен шығару туралы ақпарат шындыққа сай келмейтінін хабарлады. Банктің мәліметінше, берешекті есептен шығару мәселесі Қазақстан Республикасының заңнамасы аясында әр қарыз алушы бойынша жеке қаралады.

Егер банк тарапынан қандай да бір акциялар немесе арнайы бағдарламалар болса, ол туралы қарыз алушыларға тек ресми арналар арқылы тікелей хабарланады.

Bereke Bank те өз жауабында маңызды...

Оқу-ағарту министрі Жұлдыз Сүлейменова мектепте бір адам тек екі жыл директор болуы керек деп есептейтінін мәлім етті.

Министрдің жеке әлеуметтік парақшасында жарияланған видеода Сүлейменова осы мәселе турасында пікірін айтты.

«Жеке өзімнің министр ретіндегі ұстанымым – директордың қызмет мерзімі екі жыл болуы қажет. Кемі екі оқу жылы болуы қажет. Ал егер ол директордың жұмыс нәтижесі жақсы болып жатса, білім сапасы жақсарса, балалардың нәтижелері жақсы болып, қауіпсіздік, мұғалімдердің біліктілігі мәселелері дұрыс болса, онда директорға тағы бір мерзім беруге болады. Сонымен, 4 жылға тағайындалуы қажет деп санаймыз», – деді министр.

Жұлдыз Сүлейменованың сөзінше, бұл позиция тиісті бұйрыққа енгізіледі.

Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі «Самұрық-Қазына» компаниясының менеджментіндегі ЖИ-директордың статусына баға берді. Агенттіктің мәлімдеуінше, ЖИ тәуелсіз директор статусына сай емес. Бұл туралы агенттікке сауал жіберген Инвесторлар қауымдастығы жазады.

ҚНРДА «Акционерлі қауымдастық туралы» заңға сілтеме жасайды. Құжатқа сәйкес, директорлар кеңесінің мүшесі тек физикалық тұлға болуы керек. Бұл талап барлық АҚ-ға таралады. Яғни «Самұрық-Қазына» холдингінде тек физикалық тұлға директор болуы керек.

Ал SKAI атты ЖИ-менеджер тәуелсіз директор статусына сай емес. Тәуелсіз директор болу үшін кәсіби пайымдау, жеке және фидуциарлық жауапкершілігі болуы тиіс.

ЖИ-ді директор ретінде тағайындау үшін Қазақстан заңнамасына сай болу керек, «Самұрық-Қазынаның» корпоративтік басқару кодексінің оған...

Amanat фракциясының депутаты Үнзила Шапақ Roblox ойын платформасының балалар психикасына кері әсері болуы мүмкін екенін айтып, Үкіметке қатаң шаралар қабылдауды, қажет болған жағдайда шектеуді ұсынды.

Оның айтуынша, бұл платформаны күн сайын шамамен 150 млн адам пайдаланады. Негізгі аудитория – кәмелетке толмаған балалар мен жасөспірімдер.

«Қазіргі таңда «Roblox» сөзін білмейтін бала жоқ. Бұл пайдаланушыларға өз ойындарын құруға, виртуалды әлемдерде қарым-қатынас жасауға және басқа ойыншылармен тікелей байланыс орнатуға мүмкіндік беретін халықаралық платформа», – делінген Жасанды интеллект және цифрлық даму министрі Жаслан Мәдиевке жолдаған сауалында.

Балаларға қандай әсері бар

Депутаттың сөзінше, ата-аналар, мұғалімдер...

Қазақстанда құрастырылатын көліктерді шетел нарығына шығару мәселесі әзірге келіссөз кезеңінде. Бұл туралы Өнеркәсіп және құрылыс вице-министрі Олжас Сапарбеков журналистердің сұрағына жауап беру барысында айтты.

Вице-министрдің сөзінше, қазіргі таңда көлік өндірісі бар және экспортқа шығару да жоспарда бар. Алайда нақты қай елдерге жөнелтілетіні әзірге жария етілмейді.

Журналистер Ресей, Қытай немесе Қырғызстан сияқты елдерді нақтылап сұрағанымен, Олжас Сапарбеков бұл мемлекеттердің де өз өндірісі бар екенін атап өтті. Оның айтуынша, Қазақстан тарапы Еуропа Одағы елдерімен де келіссөздер жүргізіп жатыр. Бірақ вице-министр нақты мемлекеттердің атын атаудан бас тартты. Себебі келіссөздер әлі аяқталмаған, ал ерте жариялау бәсекелестікке әсер етуі мүмкін.

«Қазір...

Семей тұрғыны Тимур Ержанұлы 2022 жылғы Қаңтар оқиғасы кезінде заңсыз ұсталып, жазықсыз қамауда отырғаны, абақтыда азапталғаны үшін 4,5 млн теңге өтемақы өндіріп алды. Бұған қоса, сот пен прокуратура одан кешірім сұрады. Kursiv.Media іс материалдарымен танысып, жәбірленуші азаматпен сөйлесті.

Абақтыда азапталған

Тимур Ержанұлы 2022 жылғы 8 қаңтарда ұсталып, Семейдегі тергеу изоляторына түскен. Оған «әкімшілік ғимаратты күшпен басып алу», «жаппай тәртіпсіздік жасау» айыптары тағылған. Техник-эколог ұсталғаннан бірнеше күн бұрын көппен бірге митингіге шыққан, бірақ 6 қаңтарға қараған түні Семей әкімдігіне шабуыл жасалған уақытта алаңда болмаған.

Астана қалалық сотының 2023 жылғы 19 маусымда шығарған үкімінде «полиция қызметкерлері заңсыз ұстағанда, тергеуде...

Шымкенттегі Шымсити ықшам ауданындағы тұрғын үй кешенінің бірінде 16-қабаттан ер адам құлағаны туралы ақпарат шықты. Оқиға орнынан тараған видеоға қарағанда, ол тіл тартпай қайтыс болған.

Қайғылы оқиғаны қалалық полиция департаменті растады.

«Полицияға көпқабатты тұрғын үйдің ауласынан мәйіт табылғаны туралы хабарлама келіп түсті. Аталған дерек бойынша суицид фактісімен сотқа дейінгі тергеп-тексеру басталды. Қазіргі уақытта істің барлық мән-жайын анықтауға бағытталған қажетті тергеу әрекеттері жүргізілуде» делінген полиция хабарламасында.

Бұған дейін, Шымкентте көпқабатты тұрғын үйдің бірінен зейнеткердің денесі табылған.

Мәжіліс депутаты Асхат Аймағамбетов Kundelik пен BilimClass компанияларының арасындағы текетіреске қатысты пікір білдірді. Оның сөзінше, бұл дауда бала мен мұғалім мүддесін ұмытпау керек.

«Әрине, түсінікті, ол – бизнес. Әрине, әр компанияның өз мүддесі бар. Бірақ мен тағы да айтамын. Бірінші орында баланың мүддесі болуы керек. Баланың артында ата-анасы да тұр. Екіншіден, мұғалімдердің де, мектептің де мүддесі. Өйткені оның барлығы ақпарат қой. Жаңа жүйе болатын болса, әлде көшетін болса, мұғалімдер бүкіл ақпаратты жүйеге қолмен отырып енгізбейтіндей жағдай болуы керек», – деді ол.

Депутат сөзінше, белгілі бір компанияның өніміне басымдық беру қиын, мәселе сот арқылы шешілуі керек.

Әнші Ғазизхан Шекербек Instagram парақшасындағы stories-ке теңіз жағасында кішкентай қызымен түскен суретін жариялап, фонға Jah Khalib-тің «Доча» әнін қойған. Бұған әнші Еркеш Хасен реніш білдіріп, жауап қатқан.   

Ғазизхан stories-ке «Қызымның таусылмайтын сұрақтарына жауап беріп жатқам сол» деп салды. «Қызым» әнінің орындаушысы Еркеш Хасен «сасқан үйрек артымен жүзеді» демекші, неге сол әнді қоймағанына реніш білдіргендей жауап берген.

Атап айтқанда, сол stories-ке Еркеш: «Ред флаг болғасын менің әнімді қоймайсыз ғой даа» деп күліп жазып жіберген. Жас әншінің бұл сөзіне Ғазизхан: «Әнің жақсы бірақ. Өзіңде шаруам жоқ» деген. Stories-ке скриншотты сала отырып, «Әркімде де жүрек бар…» деп жазба қосты Ғазизхан. Сондай-ақ Еркешт...

Түркістан облысы Жетісай аудандық сотында прокурор Шардара ауданы Қоссейіт ауылында туған әкесін қинап, ұрып-соққан 41 жастағы Алмас Садақбаевты 6 жыл 2 айға бас бостандығынан айыруды сұрады. Оған қылмыстық кодекстің «Қинау» бабы және «Денсаулыққа қасақана ауырлығы орташа зиян келтіру» бабы бойынша айып тағылған. Прокурор сот тергеуінде айыпталушының кінәсі толық дәлелденді деп есептейді.

«Әкесін аса қатыгездікпен ұрып-соққан»

Жарыссөзде Шардара ауданының прокуроры Алмас Әли сөйледі. Оның сөзінше, Садақбаевтың әкесіне қол көтеруі тек қана бір отбасының емес, қоғамның жүрегіне жара салған. Сотталушының әкесі марқұм 70 жастағы Есіркеп Садақбаев бұған дейін өзге баласының үйінде тұрған. Өткен жылдың мамыр айында айыпталушы әкесін қолына алған. Әкесін...

Мәжіліс депутаты Ерлан Барлыбаев 2024 жылға 528,6 млн теңге қосымша табысын декларация ретінде тапсырған. Бұл ақшаны қайдан тапқанын депутат Мәжіліс кулуарында журналистерге айтып берді.

Ерлан Барлыбаев Мәжіліске келер алдында он шақты жыл бұрын бір бизнесті сатып алғанын, оны 2024 жылы сатып жібергенін айтты.

«Шулап жатқандарына таңғалдым. Мұны мен осында келгенде тапсырған декларациямен салыстыру керек. Барлығы ашық қой. Оның үстіне мен өмір бойы бизнеспен айналысқан адаммын. Менде бұдан да ірі бизнес түрлері болған, оны да сатқанмын. Менің түсінігімше, адамдар табысқа қуануы керек. Ал бізде неге екені белгісіз шу көтерілді. Бәрі айналасындағылардың кедей болғанын қалайды. Өкінішке қарай, бұл...

Стендап-комик Жансая Мұратбекова Айнұр Ілиясованың «Мамский әңгіме» подкасына берген сұхбатында 2024 жылы отбасында болған қайғылы оқиғаны есіне алып, жүйеге өкпесін жеткізді. 

Жансая Мұратбекова осыдан екі жыл бұрын туған ағасы кісі қолынан қаза тапқанын айтты. Әлқисса, 2024 жылы ақпанда блогер ағасынан айырылып, адам өліміне қатысты істе әділетсіздік көп болған. «Мамский әңгімеге» берген сұхбатында жүргізуші осы жағдай туралы сұрақ қойды. Отбасындағы қайғылы оқиғаны еске алу стендаперге ауыр тиіп, көз жасына ерік берді.

«Сотталған адам 15-20 жылдан кейін қайта шығар. Ал маған ағамды ешкім қайтарып бере алмайды. Былай қарап тұрсаңыз, бүкіл отбасының өмірін тас-талқан қыла салды. Ондай жағдайда резонанс...

Қазақстанда білім беру саласын цифрландыру трансформацияланып жатыр. Кейінгі уақытта отандық платформалар мемлекеттік стандарттар мен пайдаланушылардың сұранысына интеграцияланғанын көрсетті. Қазір бұл салада екі негізгі ойыншы бар – BilimClass пен Kundelik. Екі жүйенің айырмашылығына тоқталып көрейік.

Жеке деректерді қорғау

Жеке деректерді қорғау мәселесі 2025 жылдың соңында өзекті бола түсті. BilimClass Қазақстанның ақпараттық қауіпсіздік талаптарына толық сәйкес келетін отандық платформа екенін көрсетті. Kundelik – шетелдік өнім.

Айырмашылығы да жұмыс барысында байқалды. 2025 жылдың соңында Kundelik деректердің тарап кетуіне байланысты даумен бетпе-бет келді. Оқушылар мен ата-аналардың жеке мәліметі тарап кеткені туралы хабарламалардан кейін операторға ақпараттық қауіпсіздік талаптарын бұзғаны үшін айыппұл салынды.

Ал BilimClass...

Мәжіліс депутаты Айдос Сарым Қазақстан мұнайын таситын танкерлерге жасалған шабуылдан кейін Украина тарапымен дипломатиялық бағытта жұмыс жүргізу керек деп мәлім етті.

Мәжіліс кулуарында журналистердің сұрағына жауап берген депутат Каспий құбыры концорциумы акционерлерінің бірі – АҚШ-тың алпауыт «Шеврон» компаниясы екенін атап өтті. Айдос Сарым Украина қазіргі соғыс жағдайында АҚШ пен Еуропа елдеріне тәуелді екенін айтты.

«Украина қаржылық және қару-жарақ жағынан көмектерге тәуелді. Осыны ескеру керек. «Шеврон» өте белсенді компания. Оның лоббистік мүмкіндіктері өте жоғары. Конгресс пен сенаттың демеушісі. Осының бәрін ескере келе «Шевронның» мүмкіндігін пайдалану керек сияқты. «Сіздер өз үкіметтеріңізге айтып, Украинаға біздің концорциумның мекемелері мен мүлкіне...

Halyk Finance сарапшыларының бағалауынша, 2026 жылы Қазақстандағы тұрғын үй нарығы өсім аймағында сақталады. Алайда былтырмен салыстырғанда қарқыны бәсеңдейді. 2025 жылы тұрғын үй бағасы қатты қымбаттаған болса, ал биыл заң талаптары мен салық факторы сұранысты біршама тежейді.

Сарапшылардың пікірінше, 2025 жылы бастапқы және қайталама нарықтағы шаршы метр бағасы тиісінше 15,7% және 14,6% қымбаттап, елдегі 12,3% инфляциядан асып түскен.

Бұл өсімге бірнеше фактор әсер етті: ҚҚС мөлшерлемесі өсуі мүмкін деген ой, тұрғын үй жағдайын жақсарту үшін зейнетақы қорынан алынған төлемдердің 83%-ға артуы және жалпы инфляциялық қысым.

Ал 2026 жылы нарықтағы ахуал өзгере бастайды. Halyk Finance болжамына сәйкес...

Threads желісінде түрлі өсек-аяңды белсене жазып отыратын Balqadiwaa парақшасының авторының үстінен Тұрсынбек Қабатовтың екінші әйелі атанып жүрген Айман сотқа арыз жазған. Нақты айтқанда, ол «парақша авторы абыройыма нұқсан келтірді» деген шағым түсірген. Осыдан соң паблик иесі кешірім сұрап, бұған дейін жазылған постарды өшірген.

Заңгер Дильназ Мұхамедова Instagram-парақшасының stories бөліміне Айман ханымның заңды өкілі ретінде ар-намысы мен қадір-қасиетін сот тәртібінде қорғауға кіріскенін жазды. Сол мәлімдемеге репост жасап, @t_a_d_d_s_ қосымша бірнеше скриншот жариялады.

Ол жерде Threads желісінде жұлдыздар туралы өсек-аяң жазып жүрген Balqadiwaa парақшасының авторынан жекеге келген хаттың үзіндісі бар. Сотқа арыз жазғаннан кейін фейк-парақша авторының жеке басы анықталған. Содан соң Айманны...

Chery маркасының Қазақстандағы модельдік қатары кеңейді. Жаңа C8 кроссоверінің премьерасы Chery брендінің Қазақстан нарығындағы 4 жылдығына орай өтті.

C8 моделі негізінде Tiggo 8 нұсқаларының бірі саналады. Көліктің ұзындығы – 4722 мм, ал дөңгелек базасының өлшемі – 2710 мм. Шын мәнінде, C8 өлшемдері елімізде ұсынылған Tiggo 8 Pro үлгісімен бірдей. Сондай-ақ, дизайны жағынан да екі көлік арасында ұқсастық көп.

Көлік 147 ат күшіне және 210 Нм айналу моментіне ие 1.5 литрлік турбоқуатталған қозғалтқышпен келеді. Ол 6 сатылы DCT роботтандырылған қораппен жұптастырылған. Жетек тек алдыңғы дөңгелектерге беріледі, яғни бұл кроссоверде толық жетекті жүйе қарастырылмаған.

C8 автокөлігі әзірге жалғыз Classic жинақтамасында...

Halyk Bank-тың еншілес компаниясы Halyk Global Markets зейнетақы активтерін басқарудан бас тартпақ. Бұл туралы компания Бірыңғай жнақтаушы зейнетақы қорына хабарлама жіберген.

Келісім ресми түрде 1 қаңтар 2027 жылдан кейін ғана аяқталады, ал сол уақытқа дейін жинақтар бұрынғы шарттармен компания басқаруында қалады.

Келісім тоқтағаннан кейін активтер толық көлемде Ұлтты банктың басқаруына өтеді. Егер кірістілік тым төмен болса, Halyk Global Markets айырмашылықты өтейтін болады.

Салымшылар бір жылдан кейін жинақтарын қайтадан Ұлттық банк немесе басқа басқарушыға өткізе алады.

БЖЗҚ деректеріне сүйенсек, 2025 жылғы 1 желтоқсанда жалпы зейнетақы активтері 25,8 трлн теңгеге жетті. Оның шамамен 25 трлн теңгесі Ұлттық банк басқаруында, ал...